0 - en to nl-NL translation catalogue (319 entries)

en: Objective
nl-NL: Doel

en: Means
nl-NL: Middelen

en: Operation
nl-NL: Werking

en: Volunteer
nl-NL: Vrijwilliger

en: The Debian Project
nl-NL: Het Debian Project

en: Before diving right into the technology, let us have a look at what the Debian Project is, its objectives, its means, and its operations.
nl-NL: Voordat we recht in de technologie duiken, nemen we even een kijkje naar wat het Debian Project is, wat zijn doelen zijn, wat het betekend en hoe het werkt.

en: What Is Debian?
nl-NL: Wat is Debian?

en: <primary>association</primary>
nl-NL: <primary>vereniging</primary>

en: <emphasis>CULTURE</emphasis> Origin of the Debian name
nl-NL: <emphasis>CULTUUR</emphasis> Oorsprong van de naam Debian

en: Look no further: Debian is not an acronym. This name is, in reality, a contraction of two first names: that of Ian Murdock, and his girlfriend at the time, Debra. Debra + Ian = Debian.
nl-NL: Zoek niet verder: Debian is geen acroniem. De naam is, in werkelijkheid, een samenvoeging van twee voornamen: die van Ian Murdock en zijn toenmalige vriendin Debra. Debra + Ian = Debian.

en: Debian is a GNU/Linux distribution. We will discuss what a distribution is in further detail in <xref linkend="sect.role-of-distributions" />, but for now, we will simply state that it is a complete operating system, including software and systems for installation and management, all based on the Linux kernel and free software (especially those from the GNU project).
nl-NL: Debian is een GNU/Linux distributie. We zullen later in detail bespreken bespreken wat een distributie is in <xref linkend="sect.role-of-distributions" />, maar voorlopig zullen we simpelweg zeggen dat het een volledig besturingssysteem is, inclusief software en systemen voor installatie en beheer. Allemaal gebaseerd op de Linux kernel en vrije software (hoofdzakelijke deze van het GNU Project).

en: <emphasis>CULTURE</emphasis> GNU, the project of the FSF
nl-NL: <emphasis>CULTUUR</emphasis> GNU, het project van de FSF

en: <primary>GNU</primary><secondary>is Not Unix</secondary>
nl-NL: <primary>GNU</primary><secondary>Is Niet Unix</secondary>

en: <emphasis>CULTURE</emphasis> Richard Stallman
nl-NL: <emphasis>CULTUUR</emphasis> Richard Stallman

en: A Multi-Platform Operating System
nl-NL: Een Multi-Platform Besturingssysteem

en: <primary>meta-distribution</primary>
nl-NL: <primary>meta-distributie</primary>

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> Ian Murdock's journey
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> de reis van Ian Murdock

en: Ian Murdock, founder of the Debian project, was its first leader, from 1993 to 1996. After passing the baton to Bruce Perens, Ian took a less public role. He returned to working behind the scenes of the free software community, creating the Progeny company, with the intention of marketing a distribution derived from Debian. This venture was, sadly, a commercial failure, and development was abandoned. The company, after several years of scraping by, simply as a service provider, eventually filed for bankruptcy in April of 2007. Of the various projects initiated by Progeny, only <emphasis>discover</emphasis> still remains. It is an automatic hardware detection tool.
nl-NL: Ian Murdock, stichter van het Debian project, was de eerste leider, van 1993 tot 1996. Nadat hij het stokje had doorgegeven aan Bruce Perens nam Ian een minder publieke rol op zich. Hij keerde terug naar het achter de schermen werken van de Vrije Software Gemeenschap, creëerde het bedrijf Progeny met de intentie om een van Debian afgeleide distributie op de markt te brengen. Deze onderneming was, helaas, een commerciële mislukking en de ontwikkeling werd in de steek gelaten. Het bedrijf, na verschillende jaren worstelen als een diensten aanbieder vroeg in April 2007 het faillissement aan. Van de verschillende projecten opgestart door Progeny  blijft enkel <emphasis>discover</emphasis> nog over. Het is een gereedschap om automatisch hardware te detecteren.

en: Ian Murdock died on 28 December 2015 in San Francisco after a series of worrying tweets where he reported having been assaulted by police. In July 2016 it was announced that his death had been ruled a suicide.
nl-NL: Ian Murdock overleed op 28 December 2015 in San Francisco na een reeks van verontrustende tweets waarin hij meedeelde mishandeld te zijn door de politie. In Juli 2016 werd aangekondigd dat zelfmoord als zijn doodoorzaak was vastgesteld.

en: These partial views of Debian are organized in a well-defined framework, thus guaranteeing hassle-free compatibility between the various “sub-distributions”. All of them follow the general planning for release of new versions. And since they build on the same foundations, they can be easily extended, completed, and personalized with applications available in the Debian repositories.
nl-NL: Deze gedeeltelijke visies op Debian zijn georganiseerd in een goed gedefinieerd kader en garandeert dus een probleemloze compatibiliteit tussen de verschillende "sub-distributies". Ze volgen allemaal een algemene planning voor de vrijgave van nieuwe versies. En omdat ze gebouwd zijn op dezelfde fundamenten kunnen ze gemakkelijk uitgebreid, vervolledigd en gepersonaliseerd worden met toepassingen in de Debian repositories.

en: All the Debian tools operate in this direction: <command>debian-cd</command> has for a long time now allowed the creation of a set of CD-ROMs containing only a pre-selected set of packages; <command>debian-installer</command> is also a modular installer, easily adapted to special needs. <command>APT</command> will install packages from various origins, while guaranteeing the overall consistency of the system.
nl-NL: Alle Debian gereedschappen werken in deze richting: <command>debian-cd</command> heeft voor een lange tijd toegestaan om een CD-ROM set te creëren die enkel een vooraf-geselecteerde groep van pakketten bevat; <command>debian-installer</command> is ook een modulair installatie programma dat gemakkelijk aangepast kan worden aan speciale noden. <command>APT</command> zal pakketten van verschillende oorsprong installeren, terwijl het de algemene consistentie van het systeem garandeert.

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-cd@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>mail lijst</primary><secondary><email>debian-cd@lists.debian.org</email></secondary>

en: <emphasis>BACK TO BASICS</emphasis> To each computer, its architecture
nl-NL: <emphasis>TERUG NAAR DE BASIS</emphasis> Voor iedere computer zijn architectuur

en: <primary>architecture</primary>
nl-NL: <primary>architectuur</primary>

en: Most software available in Debian is written in portable programming languages: the same source code can be compiled for various architectures. In effect, an executable binary, always compiled for a specific architecture, will not usually function on any of the other architectures.
nl-NL: De meeste software beschikbaar in Debian is geschreven in porteerbare programmeer talen: dezelfde bron code kan gecompileerd worden voor verschillende architecturen. Uiteindelijk zal een uitvoerbare "binary", gecompileerd voor een specifieke architectuur, meestal niet werken op een andere architectuur.

en: Remember that each program is created by writing source code; this source code is a text file composed of instructions in a given programming language. Before you can use the software, it is necessary to compile the source code, which means transforming the code into a binary (a series of machine instructions executable by the processor). Each programming language has a specific compiler to execute this operation (for example, <command>gcc</command> for the C programming language).
nl-NL: Herinner je dat ieder programma is gemaakt door bron code te schrijven; deze bron code is een tekst bestand samengesteld uit instructies in een bepaalde programmeer taal. Voordat je dit programma kunt gebruiken is het nodig om de bron code te compileren, wat betekend dat de code wordt omgezet naar "binary" (een reeks machine instructies die de processor kan uitvoeren). Iedere programmeer taal heeft een specifieke compiler om deze opdracht uit te voeren (bijvoorbeeld, <command>gcc</command> voor de programmeer taal C).

en: <primary>binary code</primary>
nl-NL: <primary>binaire code</primary>

en: <primary>compilation</primary>
nl-NL: <primary>compileren</primary>

en: <emphasis>TOOL</emphasis> Installer
nl-NL: <emphasis>GEREEDSCHAP</emphasis> Installatie programma

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-boot@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>mail lijst</primary><secondary><email>debian-boot@lists.debian.org</email></secondary>

en: <command>debian-installer</command> is the name of the Debian installation program. Its modular design allows it to be used in a broad range of installation scenarios. The development work is coordinated on the <email>debian-boot@lists.debian.org</email> mailing list under the direction of Cyril Brulebois.
nl-NL: <command>debian-installer</command> is de naam van het Debian installatie programma. Het modulaire ontwerp staat toe om het in een breed gebied van scenario's te gebruiken. Het ontwikkel werk wordt gecoördineerd op de <email>debian-boot@lists.debian.org</email> mail list onder leiding van Cyril Brulebois.

en: The Quality of Free Software
nl-NL: De kwaliteit van Vrije Software

en: Debian follows all of the principles of Free Software, and its new versions are not released until they are ready. Developers do not work upon a set schedule and don't have to rush to meet an arbitrary deadline. People frequently complain of the long time between Debian's stable releases, but this caution ensures that Debian's legendary reliability is met: long months of testing are indeed necessary for the full distribution to receive the “stable” label.
nl-NL: Debian volgt alle principes van Vrije Software en nieuwe versies worden niet vrijgegeven voor ze klaar zijn. Ontwikkelaars werken niet volgens een vooropgezette vaste planning en hoeven zich niet te haasten om een arbitraire deadline te halen. Mensen klagen vaak over de lange tijd tussen de verschillende stabiele versies, maar deze voorzichtigheid verzekert de legendarische betrouwbaarheid van Debian: er zijn inderdaad lange maanden van testen nodig voor de volledige distributie het label "stabiel" krijgt.

en: Debian will not compromise on quality: all known critical bugs on key packages are resolved in any new version, even if this requires the initially forecast release date to be pushed back. Optional packages whose critical bugs are not fixed, and thus do not meet the quality requirements, are simply dropped from the stable release.
nl-NL: Debian accepteert geen compromissen met betrekking tot kwaliteit: alle bekende kritieke bugs van de belangrijkste software paketten worden opgelost in iedere nieuwe versie, zelfs als dit de initiële verwachte release datum vertraagt. Optionele paketten waarvan de kritieke bugs niet worden opgelost, en die dus niet voldoen aan de kwaliteits eisen, worden simpelweg verwijderd uit de stabiele uitgave.

en: The Legal Framework: A Non-Profit Organization
nl-NL: Het wettelijke Kader: Een non-Profit Organisatie

en: Legally speaking, Debian is a project managed by an American not-for-profit, volunteer association. The project has around a thousand <emphasis>Debian developers</emphasis>, but brings together a far greater number of contributors (translators, bug reporters, artists, casual developers, etc.).
nl-NL: Wettelijk gezien is Debian een project onder leiding van een Amerikaanse non-profit vrijwilligers vereniging. Het project heeft zo'n duizend <emphasis>Debian ontwikkelaart</emphasis>, maar brengt een veel groter aantal bijdragers samen (vertalers, mensen die fouten (bugs) melden, artiesten, vrijetijds-ontwikkelaars, enz.).

en: To carry its mission to fruition, Debian has a large infrastructure, with many servers connected across the Internet, offered and hosted by many sponsors.
nl-NL: Om zijn missie succesvol te volbrengen heeft Debian een grote infrastructuur met veel servers, aangeboden door sponsoren, verspreid over het hele Internet.

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> Behind Debian, the SPI association, and local branches
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> Achter Debian, de SPI vereniging en lokale takken

en: <primary>Debian France</primary>
nl-NL: <primary>Debian Frankrijk</primary>

en: In addition to SPI, various local associations collaborate closely with Debian in order to generate funds for Debian, without centralizing everything in the USA: they are known as “Trusted Organizations” in the Debian jargon. This setup avoids prohibitive international transfer costs, and fits well with the decentralized nature of the project.
nl-NL: Samen met SPI werken verschillende lokale verenigingen nauw samen met Debian on fondsen te werven voor Debian, zonder alles in the VS te centraliseren: zij staan bekend als "Trusted Organizations" (Vertrouwde Organisaties) in het Debian jargon. Deze instelling vermeid belemmerende internationale overdracht kosten en past goed in de gedecentraliseerde aard van het project.

en: The Foundation Documents
nl-NL: De Oprichtings-Documenten

en: <primary>Foundation Documents</primary>
nl-NL: <primary>Oprichtings-Documenten</primary>

en: A few years after its initial launch, Debian formalized the principles that it should follow as a free software project. This deliberately activist decision allows orderly and peaceful growth by ensuring that all members progress in the same direction. To become a Debian developer, any candidate must confirm and prove their support and adherence to the principles established in the project's Foundation Documents.
nl-NL: Enkele jaren na de initiële start formuleerde Debian de principes die het, als een vrije software project, zou moeten volgen. Deze doelbewuste activisten beslissing zorgde voor een orderlijke en vredevolle groei door er voor te zorgen dat alle leden dezelfde weg volgen. Om een Debian ontwikkelaar te worden moet iedere kandidaat bevestigen en bewijzen dat ze de principes van de Oprichtings-Documenten van het project volgen.

en: The Commitment towards Users
nl-NL: De verbintenis tegenover de gebruikers

en: <primary>social contract</primary>
nl-NL: <primary>sociaal contract</primary>

en: <primary>contract, social</primary>
nl-NL: <primary>contract, sociaal</primary>

en: The project also has a “social contract”. What place does such a text have in a project only intended for the development of an operating system? It is quite simple: Debian works for its users, and thus, by extension, for society. This contract summarizes the commitments that the project undertakes. Let us study them in greater detail:
nl-NL: Het project heeft ook een "sociaal contract". Wat voor een plaats heeft zo'n document in een project dat enkel bestemd is voor de ontwikkeling van een besturingssysteem? Dat is heel simpel: Debian werkt voor zijn gebruikers en dus bij uitbreiding voor de gemeenschap. Dit contract van de verbintenissen samen die het project onderneemt. Laat ons deze in wat meer detail bekijken:

en: Debian will remain 100% free.
nl-NL: Debian zal 100% vrij blijven.

en: This is Rule No. 1. Debian is and will remain composed entirely and exclusively of free software. Additionally, all software development within the Debian project, itself, will be free.
nl-NL: Dit is regel Nr. 1. Debian is en zal volledig en uitsluiten bestaan uit vrije software. Aanvullend zal alle software ontwikkeling binnen het Debian project zelf ook vrij zijn.

en: <emphasis>PERSPECTIVE</emphasis> Beyond software
nl-NL: <emphasis>PERSPECTIEF</emphasis> Voorbij software

en: The first version of the Debian Social Contract said “Debian Will Remain 100% Free <emphasis>Software</emphasis>”. The disappearance of this last word (with the ratification of Version 1.1 of the contract in April of 2004) indicates the will to achieve freedom, not only in software, but also in the documentation and any other element that Debian wishes to provide within its operating system.
nl-NL: De eerste versie van het Debian Sociaal Contract zei "Debian zal 100% vrije <emphasis>Software</emphasis> blijven". De verdwijning het woord "Software" (met de bekrachtiging van Versie 1.1 van het contract in April 2004) geeft de wil aan om vrijheid te bereiken, niet enkel in de software maar ook in de documentatie en ieder ander element dat Debian wenst te bieden binnen zijn besturingssysteem.

en: This change, which was only intended as editorial, has, in reality, had numerous consequences, especially with the removal of some problematic documentation. Furthermore, the increasing use of firmware in drivers poses problems: many are non-free, yet they are necessary for proper operation of the corresponding hardware.
nl-NL: Deze kans, die eigenlijk enkel was bedoeld als kleine aanpassing had in werkelijkheid verschillende consequenties. Vooral met de verwijdering van wat problematische documentatie. Verder veroorzaakte het stijgende gebruik van firmware in drivers problemen: velen zijn niet-vrij, hoewel ze noodzakelijk zijn voor een correctie werking van de betrokken hardware.

en: We will give back to the free software community.
nl-NL: Wij zullen terug geven aan de vrije software gemeenschap.

en: Any improvement contributed by the Debian project to a work integrated in the distribution is sent back to the author of the work (called “upstream”). In general, Debian will cooperate with the community rather than work in isolation.
nl-NL: Iedere verbetering bijgedragen door het Debian project aan een werk inbegrepen in de distributie wordt terug gezonden naar de auteur van het werk ("upstream" genoemd). In het algemeen zal Debian samen met de gemeenschap werken in tegenstelling tot in isolement te werken.

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> Upstream author, or Debian developer?
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> Upstream auteur of Debian ontwikkelaar?

en: <primary>upstream author</primary>
nl-NL: <primary>upstream auteur</primary>

en: <primary>author, upstream</primary>
nl-NL: <primary>auteur, upstream</primary>

en: We will not hide problems.
nl-NL: We zullen geen problemen verbergen.

en: Debian is not perfect, and, there will be new problems to fix every day. Debian will keep its entire bug report database open for public view at all times. Reports that people file on-line will promptly become visible to others.
nl-NL: Debian is niet perfect en er zullen dan ook ieder dag nieuwe problemen zijn om op lossen. Debian zal te allen tijde haar volledige fouten rapportage databank open laten voor het publiek om er in te kijken. Probleemrapporten die mensen online indienen zullen direct zichtbaar worden voor anderen.

en: Our priorities are our users and free software.
nl-NL: Onze prioriteit zijn onze gebruikers en vrije software.

en: This commitment is more difficult to define. Debian imposes, thus, a bias when a decision must be made, and will discard an easy solution for the developers that will jeopardize the user experience, opting for a more elegant solution, even if it is more difficult to implement. This means to take into account, as a priority, the interests of the users and free software.
nl-NL: Deze toewijding is moeilijk te definiëren. Debian dringt daarom een vooroordeel op wanneer een beslissing genomen moet worden, en zal een simpele oplossing voor de ontwikkelaars verwerpen als deze de gebruikservaring in gedrang brengt en kiezen voor een meer elegante oplossing ook al is deze moeilijker te implementeren. Dit betekend dat de belangen van de gebruiker en van vrije software een prioriteit zijn.

en: Works that do not meet our free software standards.
nl-NL: Werken die niet voldoen aan onze vrije software standaarden.

en: Debian accepts and understands that users may want to use some non-free programs. That is why the project allows usage of parts of its infrastructure to distribute Debian packages of non-free software that can safely be redistributed.
nl-NL: Debian accepteert en begrijpt dat gebruikers misschien enkele niet-vrije programma's willen gebruiken. Daarom staat het project toe om delen van zijn infrastructuur te gebruiken om niet-vrije Debian pakketten te verspreiden welke veilig verdeeld kunnen worden.

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> For or against the non-free section?
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> Voor of tegen de niet-vrije onderdelen?

en: The commitment to maintain a structure to accommodate non-free software (i.e. the “non-free” section, see the sidebar <xref linkend="sidebar.sections" />) is frequently a subject of debate within the Debian community.
nl-NL: De inzet om een structuur van niet-vrije software te onderhouden (bijv. het "niet-vrije" onderdeel, zie de marge <xref linkend="sidebar.sections" /> is vaak een onderwerp voor debat binnen de Debian gemeenschap.

en: Detractors argue that it turns people away from free software equivalents, and contradicts the principle of serving only the free software cause. Supporters flatly state that most of the non-free packages are “nearly free”, and held back by only one or two annoying restrictions (the most common being the prohibition against commercial usage of the software). By distributing these works in the non-free branch, we indirectly explain to the author that their creation would be better known and more widely used if they could be included in the main section. They are, thus, politely invited to alter their license to serve this purpose.
nl-NL: Tegenstanders argumenteren dat het de mensen weg houdt van vrije software equivalenten, en het principe van enkel vrije software te bieden tegenspreekt. Voorstanders zeggen botweg dat de meerderheid van de niet-vrije pakketten "bijna vrij" zijn en achter blijven omdat er slechts één of twee vervelende beperkingen hebben (het meest voorkomende verbod is tegen het commercieel gebruik van de software). Door deze te verspreiden in de niet-vrij tak vertellen we de auteur, indirect, dat hun creatie beter bekend zou zijn en meer gebruikt als ze het aan het hoofd tak (main) konden toevoegen. Dus ze vriendelijk vragen om hun licentie aan te passen om dit doel te dienen.

en: The continued existence of the non-free section is a source of occasional friction with the Free Software Foundation, and is the main reason it refuses to officially recommend Debian as an operating system.
nl-NL: Het blijvende voortbestaan van het niet-vrije onderdeel is af en toe de bron van wrijvingen met de Free Software Foundation en is de hoofd reden waarom ze weigeren om Debian officieel aan te bevelen als besturingssysteem.

en: The Debian Free Software Guidelines
nl-NL: De Debian Vrije Software Richtlijnen

en: <primary>free software principles</primary>
nl-NL: <primary>princiepes van vrije software</primary>

en: <primary>free</primary><secondary>software</secondary>
nl-NL: <primary>vrije</primary><secondary>software</secondary>

en: More than a selection criteria for Debian, this text has become an authority on the subject of free software, and has served as the basis for the “Open Source Definition”. Historically, it is therefore one of the first formal definitions of the concept of “free software”.
nl-NL: Mer dan een selectie criterium voor Debian is deze tekst een autoriteit geworden op het gebied van vrije software en heeft gediend als basis voor de "Open Source Definition". Historisch gezien is het daarom een van de eerste formele definities op het gebied van "vrije software".

en: Free redistribution.
nl-NL: Vrije herverdeling.

en: The license of a Debian component may not restrict any party from selling or giving away the software as a component of an aggregate software distribution containing programs from several different sources. The license may not require a royalty or other fee for such sale.
nl-NL: De licentie van een component van Debian mag geen enkele partij beperken om de software, als onderdeel van een samengevoegde software distributie doe programma's van verschillende bronnen bevat, te verkopen of weg te geven. De licentie mag geen auteursrechten of andere vergoeding vereisen voor zo'n verkoop.

en: Source code.
nl-NL: Bron code.

en: The program must include source code, and must allow distribution in source code as well as compiled form.
nl-NL: Het programma moet de bron code bevatten en moet toestaan deze zowel in bron code als gecompileerde vorm te verspreiden.

en: Derived works.
nl-NL: Afgeleid werk.

en: The license must allow modifications and derived works, and must allow them to be distributed under the same terms as the license of the original software.
nl-NL: De licentie moet aanpassingen en afgeleid werk toestaan en moet toestaan deze te verspreiden onder de zelfde eisen als de licentie van de officiële software.

en: Integrity of the author's source code.
nl-NL: Integriteit van de bron code van de auteur.

en: The license may restrict source code from being distributed in modified form <emphasis>only</emphasis> if the license allows the distribution of “patch files” with the source code for the purpose of modifying the program at build time. The license must explicitly permit distribution of software built from modified source code. The license may require derived works to carry a different name or version number from the original software (<emphasis>This is a compromise. The Debian group encourages all authors not to restrict any files, source or binary, from being modified</emphasis>).
nl-NL: De licentie mag de verspreiding van de bron code begrenzen <emphasis>enkel</emphasis> indien de licentie toestaat om "patch bestanden" te verspreiden met het doel om de software aan te passen tijdens het compileren. De licentie moet het verspreiden van software gebaseerd op aangepaste code expliciet toestaan. De licentie kan eisen dat afgeleide werken een andere naam of versie nummer dan het orgineel hebben. (<emphasis>dit is een compromis. De Debian groep adviseert alle auteurs om geen enkel bestand, bron of binair te beperken om aan te passen</emphasis>).

en: No discrimination against persons or groups.
nl-NL: Geen discriminatie tegen personen of groepen.

en: The license must not discriminate against any person or group of persons.
nl-NL: De licentie mag geen persoon of groep van personen discrimineren.

en: No discrimination against fields of endeavor.
nl-NL: Geen discriminatie tegen ieder vorm van streven.

en: The license must not restrict anyone from making use of the program in a specific field of endeavor. For example, it may not restrict the program from being used in a business, or from being used for genetic research.
nl-NL: De licentie mag niemand beperken om het programma te gebruiken in een specifiek gebied of streven. Bij voorbeeld: het mag het gebruik binnen een bedrijf of voor gebruik voor genetisch onderzoek niet beperken.

en: Distribution of license.
nl-NL: Distributie van licentie.

en: The rights attached to the program must apply to all to whom the program is redistributed without the need for execution of an additional license by those parties.
nl-NL: De rechten verbonden aan het programma moet van toepassing zijn op iedereen waarnaar het programma ge-herdistribueert wordt zonder de nood om een bijkomende licentie uit te voeren door deze partijen.

en: License must not be specific to Debian.
nl-NL: Licentie mag niet specifiek van toepassing zijn op Debian.

en: The rights attached to the program must not depend on the program being part of a Debian system. If the program is extracted from Debian and used or distributed without Debian but otherwise within the terms of the program's license, all parties to whom the program is redistributed should have the same rights as those that are granted in conjunction with the Debian system.
nl-NL: De rechten van toepassing op een programma mogen niet rekenen dat het een onderdeel is van een Debian systeem. Als het programma ge-extraheert is uit Debian en gebruikt of verspreid zonder Debian maar anderzijds binnen de voorwaarden van de licentie van het programma, zouden all partijen aan wie het programma ge-redistribueert wordt dezelfde rechten moeten hebben zoals wanneer het samen komt met een Debian systeem.

en: License must not contaminate other software.
nl-NL: Licentie mag geen andere software besmetten.

en: The license must not place restrictions on other software that is distributed along with the licensed software. For example, the license must not insist that all other programs distributed on the same medium must be free software.
nl-NL: De licentie mag geen beperkingen opleggen aan andere software die er samen mee ge-distribueert worden. Bij voorbeeld: de licentie mag niet eisen dat alle andere programma's op hetzelfde medium vrije software zijn.

en: <emphasis>BACK TO BASICS</emphasis> Copyleft
nl-NL: <emphasis>TERUG NAAR DE BASIS</emphasis> Copyleft

en: Copyleft is a principle that consists in using copyrights to guarantee the freedom of a work and its derivatives, rather than restrict the rights of uses, as is the case with proprietary software. It is, also, a play of words on the term “copyright”. Richard Stallman discovered the idea when a friend of his, fond of puns, wrote on an envelope addressed to him: “copyleft: all rights reversed”. Copyleft imposes preservation of all initial liberties upon distribution of an original or modified version of a work (usually a program). It is, thus, not possible to distribute a program as proprietary software if it is derived from code from a copyleft released program.
nl-NL: Copyleft is een principe dat eruit bestaat dat copyrights worden gebruikt om de vrijheid van een werk en zijn afgeleiden te garanderen, in tegenstelling tot het beperken van de rechten zoals in het geval van gepatenteerde software. Het is ook een woordspeling op "copyright". Richard Stallman ontdekte het idee wanneer een vriend van hem, die hield van grappen, op een enveloppe aan hem geadresseerd "copyleft: all rights reversed". had geschreven. Copyleft legt het behouden van alle initiële vrijheden vanaf de verdeling van een origineel of een aangepaste versie van een werk (meestal een programma) op. Het is dus niet mogelijk om het programma te her-distribueren als gepatenteerde software als het is afgeleid van code van een onder copyleft vrijgegeven programma.

en: The most well-known family of copyleft licenses is, of course, the GNU General Public License (<acronym>GPL</acronym>) and its derivatives, the GNU Lesser General Public License (<acronym>LGPL</acronym>), and the GNU Free Documentation License (<acronym>GFDL</acronym>). Sadly, the copyleft licenses are generally incompatible with each other. Consequently, it is best to use only one of them.
nl-NL: De meest bekende familie van copyleft licenties is, natuurlijk, de GNU GPL en zijn afgeleiden, de GNU LGPL of GNU Lesser General Public License en de GNU FDL of GNU Free Documentation License. Helaas zijn copyleft licenties in het algemeen niet compatibel met elkaar. Het is daarom beter om er maar één van te gebruiken.

en: Example licenses
nl-NL: Voorbeeld licenties

en: The “GPL”, “BSD”, and “Artistic” licenses are examples of licenses that we consider “free”.
nl-NL: De “GPL”, “BSD” en “Artistieke” licenties zijn voorbeelden van licenties die we zien als "vrij".

en: <emphasis>BACK TO BASICS</emphasis> Free licenses
nl-NL: <emphasis>TERUG NAAR DE BASIS</emphasis> Vrije Licenties

en: <primary>license</primary><secondary>BSD</secondary>
nl-NL: <primary>licentie</primary><secondary>BSD</secondary>

en: <primary>BSD license</primary>
nl-NL: <primary>BSD licentie</primary>

en: <primary>license</primary><secondary>GPL</secondary>
nl-NL: <primary>licentie</primary><secondary>GPL</secondary>

en: <primary>GNU</primary><secondary>General Public License</secondary>
nl-NL: <primary>GNU</primary><secondary>Algemene Publieke Licentie</secondary>

en: <primary>General Public License</primary>
nl-NL: <primary>Algemene Publieke Licentie</primary>

en: The GNU GPL, the BSD license, and the Artistic License all comply with the Debian Free Software Guidelines, even though they are very different.
nl-NL: De GNU GPL, de BSD licentie en de Artistieke licentie voldoen allemaal aan de Debian Vrije Software Richtlijnen, hoewel ze zeer verschillend zijn.

en: The GNU GPL, used and promoted by the FSF (Free Software Foundation), is the most common. Its main feature is that it also applies to any derived work that is redistributed: a program incorporating or using GPL code can only be distributed according to its terms. It prohibits, thus, any reuse in a proprietary application. This poses serious problems for the reuse of GPL code in free software incompatible with this license. As such, it is sometimes impossible to link a program published under another free software license with a library distributed under the GPL. On the other hand, this license is very solid in American law: FSF lawyers have participated in the drafting thereof, and have often forced violators to reach an amicable agreement with the FSF without going to court. <ulink type="block" url="https://www.gnu.org/copyleft/gpl.html" />
nl-NL: De GNU GPL, gebruikt en gepromoot door de FSF (Free Software Foundation of Vrije Software Stichting), is het meest voorkomende. Het belangrijkste onderdeel is dat het ook geldt op afgeleid werk dat herverdeeld wordt: een programma dat GPL code bevat kan enkel verdeeld worden onder deze richtlijnen. Het verbied dus ieder gebruik binnen gepatenteerde programma's. Dit vormt een serieus probleem voor het her-gebruiken van GPL code in vrije software die niet voldoet aan deze licentie. Daarom is het soms onmogelijk om een programma uit te geven, onder een andere licentie dan de GPL, dat gebruik maakt van een bibliotheek die is vrijgegeven onder de GPL. Aan de andere kant is deze licentie wel goed gegrondvest binnen de Amerikaanse wetgeving: Advocaten van de FSF hebben samengewerkt tijden het opstellen hiervan en hebben vaak met overtreders een goede overeenkomst bereikt zonder naar de rechter te moeten stappen. <ulink type="block" url="http://www.gnu.org/copyleft/gpl.html" />

en: The BSD license is the least restrictive: everything is permitted, including use of modified BSD code in a proprietary application. <ulink type="block" url="https://www.opensource.org/licenses/bsd-license.php" />
nl-NL: De BSD licentie heeft de minste beperkingen: alles is toegestaan, inclusief het gebruik van aangepaste BSD code in een gesloten programma. <ulink type="block" url="http://www.opensource.org/licenses/bsd-license.php" />

en: Finally, the Artistic License reaches a compromise between these two others: integration of code in a proprietary application is permitted, but any modification must be published. <ulink type="block" url="https://www.opensource.org/licenses/artistic-license-2.0.php" />
nl-NL: Tenslotte de Artistieke licentie, deze is een compromis tussen de twee anderen: code gebruiken in een gesloten programma is toegestaan, maar iedere aanpassing moet gepubliceerd worden. <ulink type="block" url="http://www.opensource.org/licenses/artistic-license-2.0.php" />

en: The complete text of these licenses is available in <filename>/usr/share/common-licenses/</filename> on any Debian system (in case of BSD the newer 3-Clause License).
nl-NL: De volledige tekst van deze licenties is beschikbaar in <filename>/usr/share/common-licenses/</filename> op ieder Debian systeem (in het geval van BSD is het de nieuwere 3-Clausule Licentie).

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> Bruce Perens, a controversial leader
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> Bruce Perens, een controversieel leider

en: <primary>Open Source</primary>
nl-NL: <primary>Open Bron</primary>

en: Bruce Perens was the second leader of the Debian project, just after Ian Murdock. He was very controversial in his dynamic and authoritarian methods. He, nevertheless, remains an important contributor to Debian, to whom Debian is especially indebted for the editing of the famous “Debian Free Software Guidelines” (DFSG), an original idea of Ean Schuessler. Subsequently, Bruce would derive from it the famous “Open Source Definition”, removing all references to Debian from it. <ulink type="block" url="https://opensource.org/" />
nl-NL: Bruce Perens was de tweede leider van het Debian project, net na Ian Murdock. Hij was zeer controversieel door zijn dynamische en autoritaire methodologie. Desondanks blijft hij een belangrijke bijdrager aan Debian, aan wie Debian in het speciaal in het krijt staat voor het bewerken van de beroemde "Debian Free Software Guidelines" (DFSG), een origineel idee van Ean Schuessler. Bruce zou er de beroemde "Open Source Definition" van afleiden en alle verwijzingen naar Debian er uit verwijderen. <ulink type="block" url="http://www.opensource.org/" />

en: His departure from the project was quite emotional, but Bruce has remained strongly attached to Debian, since he continues to promote this distribution in political and economic spheres. He still sporadically appears on the e-mail lists to give his advice and present his latest initiatives in favor of Debian.
nl-NL: Zijn vertrek uit het project was vrij emotioneel, maar Bruce bleef sterk verbonden aan Debian, aangezien hij deze distributie blijft promoten in politieke en economische kringen. Hij verschijnt sporadisch op de email lijst om zijn advies te geven en zijn laatste initiatieven ten voordele van Debian te presenteren.

en: <primary>codename</primary>
nl-NL: <primary>codenaam</primary>

en: <primary>name</primary><secondary>codename</secondary>
nl-NL: <primary>naam</primary><secondary>codenaam</secondary>

en: <primary><emphasis role="distribution">Rex</emphasis></primary>
nl-NL: <primary><emphasis role="distribution">Red</emphasis></primary>

en: The Inner Workings of the Debian Project
nl-NL: Het Binnen Werk van het Debian Project

en: <primary>operations, internal</primary>
nl-NL: <primary>Werking, intern</primary>

en: <primary>organization, internal</primary>
nl-NL: <primary>organisatie, intern</primary>

en: The abundant end results produced by the Debian project derive simultaneously from the work on the infrastructure performed by experienced Debian developers, from the individual or collective work of developers on Debian packages, and from user feedback.
nl-NL: Het overvloedig resultaat geproduceerd door het Debian project leiden gelijktijdig af van het werk aan de infrastructuur uitgevoerd door ervaren Debian ontwikkelaars, van individueel of collectief werkt of ontwikkelaars van Debian pakketten en van feedback van gebruikers.

en: The Debian Developers
nl-NL: De Debian Ontwikkelaars

en: <primary>developers</primary><secondary>Debian developers</secondary>
nl-NL: <primary>ontwikkelaars</primary><secondary>Debian ontwikkelaars</secondary>

en: <emphasis>TOOL</emphasis> Developer's database
nl-NL: <emphasis>GEREEDSCHAP</emphasis>Ontwikkelaars databank

en: <primary>database</primary><secondary>developer's database</secondary>
nl-NL: <primary>databank</primary><secondary>ontwikkelaars databank</secondary>

en: Debian has a database including all developers registered with the project, and their relevant information (address, telephone, geographical coordinates such as longitude and latitude, etc.). Some of the information (first and last name, country, username within the project, IRC username, GnuPG key, etc.) is public and available on the Web. <ulink type="block" url="https://db.debian.org/" />
nl-NL: Debian heeft een databank met alle ontwikkelaars die binnen het project geregistreerd zijn en hun relevante informatie (adres, telefoonnummer, geografische coördinaten zoals lengte- en breedtegraad, enz.). Bepaalde informatie (voor- en achternaam, land, gebruikersnaam binnen het project, IRC gebruikersnaam, GnuPG sleutel, enz.) is publiek en beschikbaar op het Web. <ulink type="block" url="http://db.debian.org/" />

en: The geographical coordinates allow the creation of a map locating all of the developers around the globe. Debian is truly an international project: its developers can be found on all continents, although the majority are in “Western countries”.
nl-NL: De geografische coördinaten laten toe om een kaart te maken met de locatie van al de ontwikkelaars over de hele wereldbol. Debian is werkelijk een internationaal project: zijn ontwikkelaars kunnen gevonden worden op ieder continent, hoewel de meerderheid zich in de "Westelijke landen" bevindt.

en: World-wide distribution of Debian developers
nl-NL: Wereldwijde verspreiding van Debian ontikkelaars

en: <primary>world-wide distribution</primary>
nl-NL: <primary>wereld-wijde-verspreiding</primary>

en: Package maintenance is a relatively regimented activity, very documented or even regulated. It must, in effect, comply with all the standards established by the <emphasis>Debian Policy</emphasis>. Fortunately, there are many tools that facilitate the maintainer's work. The developer can, thus, focus on the specifics of their package and on more complex tasks, such as squashing bugs. <ulink type="block" url="https://www.debian.org/doc/debian-policy/" />
nl-NL: Het onderhoud aan pakketten is een behoorlijk gedisciplineerde bezigheid, uitgebreid gedocumenteerd of soms zelfs door strenge regels vastgelegd. Het komt erop neer dat het onderhoud moet voldoen aan al de standaarden die zijn opgesteld in het <emphasis>Debian Beleid</emphasis> (Debian Policy). Gelukkig zijn er veel gereedschappen die het werk van de onderhouders vergemakkelijken. De ontwikkelaar kan dus focussen op de specifieke eisen van het pakket en de meer complexe taken, zoals fouten (bugs) oplossen. <ulink type="block" url="https://www.debian.org/doc/debian-policy/" />

en: <emphasis>BACK TO BASICS</emphasis> Package maintenance, the developer's work
nl-NL: <emphasis>TERUG NAAR DE BASIS</emphasis> Pakket onderhoud, het werk van de ontwikkelaar

en: <primary>package</primary><secondary>maintenance</secondary>
nl-NL: <primary>pakket</primary><secondary>onderhoud</secondary>

en: <primary>policy</primary>
nl-NL: <primary>beleid</primary>

en: The Policy, an essential element of the Debian Project, establishes the norms ensuring both the quality of the packages and perfect interoperability of the distribution. Thanks to this Policy, Debian remains consistent despite its gigantic size. This Policy is not fixed in stone, but continuously evolves thanks to proposals formulated on the <email>debian-policy@lists.debian.org</email> mailing list. Amendments that are agreed upon by all interested parties are accepted and applied to the text by a small group of maintainers who have no editorial responsibility (they only include the modifications agreed upon by the Debian developers that are members of the above-mentioned list). You can read current amendment proposals on the bug tracking system: <ulink type="block" url="https://bugs.debian.org/debian-policy" />
nl-NL: Het Beleid, een essentieel element van het Debian Project, bepaalt de normen die de kwaliteit van de pakketten en een perfecte interoperabiliteit van de distributie verzekeren. Dankzij dit Beleid blijft Debian consistent ondanks haar gigantische grootte. Dit Beleid is niet in steen gebeiteld maar evolueert continu dankzij voorstellen ingediend op de <email>policy@lists.debian.org</email> mailing lijst. Amendementen waarmee alle betrokken partijen akkoord gaan worden geaccepteerd en toegepast op de tekst door een kleine groep van onderhouders die geen redactionele verantwoordelijkheid dragen (zij voegen enkel de aanpassingen toe waarmee de Debian ontwikkelaars die lid zijn van bovengenoemde lijst akkoord zijn gaan). De huidige amendementsvoorstellen zijn te volgen op het fouten volg systeem: <ulink type="block" url="https://bugs.debian.org/debian-policy" />

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> Policy editorial process
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis>Beleid redactioneel proces

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-policy@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>lijst</primary><secondary><email>debian-policy@lists.debian.org</email></secondary>

en: <emphasis>DEBIAN POLICY</emphasis> The documentation
nl-NL: <emphasis>DEBIAN BELEID</emphasis> De documentatie

en: <primary>documentation</primary><secondary>location</secondary>
nl-NL: <primary>documentatie</primary><secondary>locatie</secondary>

en: <primary>location of the documentation</primary>
nl-NL: <primary>locatie van de documentatie</primary>

en: <primary>constitution</primary>
nl-NL: <primary>grondwet</primary>

en: <primary>leader</primary><secondary>role</secondary>
nl-NL: <primary>leider</primary><secondary>rol</secondary>

en: <primary>leader</primary><secondary>election</secondary>
nl-NL: <primary>leider</primary><secondary>verkiezing</secondary>

en: Specifically, the leader has real authority; their vote resolves tie votes; they can make any decision which is not already under the authority of someone else and can delegate part of their responsibilities.
nl-NL: specifiek heeft de leider echter autoriteit; hun stem lost gelijke-stemmingen op, ze kunnen iedere beslissing nemen welke niet al onder de autoriteit van iemand anders vallen en kunnen delen van hun verantwoordelijkheid delegeren.

en: The constitution also defines a “technical committee”. This committee's essential role is to decide on technical matters when the developers involved have not reached an agreement between themselves. Otherwise, this committee plays an advisory role for any developer who fails to make a decision for which they are responsible. It is important to note that they only get involved when invited to do so by one of the parties in question.
nl-NL: De grondwet definieert ook een "technische commissie". de essentiële rol van deze commissie is beslissingen nemen op technisch niveau wanneer de betrokken ontwikkelaars het niet eens kunnen worden waarvoor zijn verantwoordelijk zijn. Het is belangrijk te vermelden dat zij enkel optreden nadat ze zijn gevraagd door één van de partijen in kwestie.

en: <primary>the project secretary</primary>
nl-NL: <primary>de project secretaris</primary>

en: Finally, the constitution defines the position of “project secretary”, who is in charge of the organization of votes related to the various elections and general resolutions.
nl-NL: Tenslotte, de grondwet definieert de positie van "project secretaris" welke de leiding heeft over stemmingen in verband met de verschillende verkiezingen en algemene resoluties.

en: <primary>general resolution</primary>
nl-NL: <primary>algemene resolutie</primary>

en: <primary>vote</primary>
nl-NL: <primary>stem</primary>

en: <emphasis>CULTURE</emphasis> Flamewar, the discussion that catches fire
nl-NL: <emphasis>CULTUUR</emphasis> Flamewar, de discussie die vuur vat

en: <primary>heated debate</primary>
nl-NL: <primary>verhit debat</primary>

en: A “flamewar” is an exceedingly impassioned debate, which frequently ends up with people attacking each other once all reasonable argumentation has been exhausted on both sides. Certain themes are more frequently subject to polemics than others (the choice of text editor, “do you prefer <command>vi</command> or <command>emacs</command>?”, is an old favorite). The matters often provoke very rapid e-mail exchanges due to the sheer number of people with an opinion on the matter (everyone) and the very personal nature of such questions.
nl-NL: Een "flamewar" is een verergerend gepassioneerd debat, welke regelmatig uitloopt op een punt waar mensen elkaar aanvallen wanneer alle redelijke argumentatie aan beide kanten is uitgeput. Bepaalde thema's zijn frequenter het onderwerp van polemiek dan andere (de keuze van tekst verwerker, "verkies je <command>vi</command> of <command>emacs</command>?" is een oude favoriet). Dit provoceert vaak snelle email uitwisselingen door het grote aantal mensen met een mening (iedereen) en de zeer persoonlijke aard van zo'n vraag.

en: Nothing particularly useful generally comes from such discussions; the general recommendation is to stay out of such debates, and maybe rapidly skim through their content, since reading them in full would be too time-consuming.
nl-NL: Niets bruikbaars komt gewoonlijk uit zo'n discussie; de algemene aanbeveling is om deze debatten te mijden en misschien snel door de inhoud te lezen aangezien ze volledig doorlezen zou te veel tijd kosten.

en: This is the only way to earn one's stripes: do something useful and show that one has worked well. Many Debian “administrative” teams operate by co-optation, preferring volunteers who have already effectively contributed and proved their competence. The public nature of the work of those teams makes it possible for new contributors to observe and start helping without any special privilege. This is why Debian is often described as a “meritocracy”.
nl-NL: Dit is de enige manier om je strepen te verdienen: Doe iets nuttigs en toon aan dat je goed gewerkt hebt. Vele Debian “beheerders” team werken door coöptatie, verkiezen vrijwilligers die reeds effectief hebben bijgedragen en hun competentie hebben bewezen. De publieke aard van het werk van de teams maakt het mogelijk voor nieuwe bijdragers om te observeren en te beginnen met helpen zonder enige specifieke privileges. Dit is waarom Debian vaak wordt omschreven als en “meritocracy”.

en: <emphasis>CULTURE</emphasis> Meritocracy, the reign of knowledge
nl-NL: <emphasis>CULTUUR</emphasis> Meritocracy, de heerschappij van de kennis

en: <primary>meritocracy</primary>
nl-NL: <primary>meritocratie</primary>

en: This effective operational method guarantees the quality of contributors in the “key” Debian teams. This method is by no means perfect and occasionally there are those who do not accept this way of operating. The selection of developers accepted in the teams may appear a bit arbitrary, or even unfair. Furthermore, not everybody has the same definition of the service expected from these teams. For some, it is unacceptable to have to wait eight days for inclusion of a new Debian package, while others will wait patiently for three weeks without a problem. As such, there are regular complaints from the disgruntled about the “quality of service” from some teams.
nl-NL: Deze effectieve operationele methode garandeert de kwaliteit van de bijdragers binnen de “key” Debian teams. Deze methode is zeker niet perfect en occasioneel zijn er diegene die niet akkoord gaan met deze manier van werken. De selectie van ontwikkelaars geaccepteerd in de teams kan arbitrair of zelf oneerlijk lijken. Verder heeft niet iedereen dezelfde definitie van de te verwachten service van deze teams. Voor sommigen is het onacceptabel om acht dagen te moeten wachten voordat een nieuw Debian pakket word toegevoegd, terwijl anderen geduldig zonder probleem drie weken kunnen wachten. Als dusdanig zijn er regelmatig klachten van ontevreden mensen over de “kwaliteit van de service”  van sommige teams.

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> Integration of new maintainers
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> Integratie van nieuwe onderhouders

en: <primary>maintainer</primary><secondary>new maintainer</secondary>
nl-NL: <primary>onderhouder</primary><secondary>nieuwe onderhouder</secondary>

en: The team in charge of admitting new developers is the most regularly criticized. One must acknowledge that, throughout the years, the Debian project has become more and more demanding of the developers that it will accept. Some people may see some injustice in that, but we must confess that what were only little challenges at the beginning have become much greater in a community of over 1,000 people, when it comes to ensuring the quality and integrity of everything that Debian produces for its users.
nl-NL: Het team dat de leiding heeft over het toelaten van nieuwe ontwikkelaars krijgt het vaakst kritiek. Men moet erkennen, dat gedurende de jaren, het Debian project steeds veeleisender is geworden van de ontwikkelaars die het zal aanvaarden. Sommige mensen zullen dit als oneerlijk zien, maar we moeten toegeven dat wat in het begin enkele kleine uitdagingen waren zijn veel grotere geworden in een gemeenschap van meer dan 1.000 mensen, wanneer het er op neerkomt om de kwaliteit en integriteit die Debian produceert te verzekeren voor zijn gebruikers.

en: Furthermore, the acceptance procedure is concluded by review of the candidacy by a small team, the Debian Account Managers. These managers are, thus, particularly exposed to criticism, since they have final say in the inclusion or rejection of a volunteer within the Debian developers community. In practice, sometimes they must delay the acceptance of a person until they have learned more about the operations of the project. One can, of course, contribute to Debian before being accepted as an official developer, by being sponsored by current developers.
nl-NL: Verder wordt de acceptatie procedure beëindigd door een beoordeling van de kandidaat door een kleine team, de Debian Account Managers. Deze managers zijn dus vooral blootgesteld aan kritiek, omdat zij de uiteindelijke zeg hebben of een kandidaat vrijwilliger wel of niet aanvaard wordt binnen de Debian ontwikkelaars gemeenschap. In de praktijk moeten zij soms de acceptatie van een persoon uitstellen totdat deze meer over de werking van het project heeft geleerd. Men kan, natuurlijk, bijdragen aan Debian voordat men is aanvaard als een officiële ontwikkelaar, door gesponsord te worden door een actuele ontwikkelaar.

en: The Active Role of Users
nl-NL: De Actieve Rol van Gebruikers

en: One might wonder if it is relevant to mention the users among those who work within the Debian project, but the answer is a definite yes: they play a critical role in the project. Far from being “passive”, some users run development versions of Debian and regularly file bug reports to indicate problems. Others go even further and submit ideas for improvements, by filing a bug report with a severity level of “wishlist”, or even submit corrections to the source code, called “patches” (see <xref linkend="sect.patch" />).
nl-NL: Men kan zich afvragen of het relevant is om de gebruikers te noemen onder hen die binnen het Debian project werken, maar het antwoord is een volmondig ja: ze spelen een kritieke rol binnen het project. Verre van "passief" te zijn, gebruiken sommig gebruikers ontwikkel versies van Debian en rapporteren regelmatig bugs om problemen aan te geven. Andere gaan zelfs verder en stellen ideeën voor ter verbetering, door een bug rapport met een niveau van "wishlist" in te dienen, of door het zelf indienen van correcties aan de bron code, “patches” genoemd in (zie <xref linkend="sect.patch" />).

en: Reporting bugs
nl-NL: Bugs rapporteren

en: <primary>system</primary><secondary>Bug Tracking System</secondary>
nl-NL: <primary>systeem</primary><secondary>Fouten Opvolgings-Systeem</secondary>

en: <primary>Bug Tracking System</primary>
nl-NL: <primary>Fouten Opvolgings-Systeem</primary>

en: <primary><literal>bugs.debian.org</literal></primary>
nl-NL: <primary><literal>bugd.debian.org</literal></primary>

en: The fundamental tool for submitting bugs in Debian is the Debian Bug Tracking System (Debian BTS), which is used by large parts of the project. The public part (the web interface) allows users to view all bugs reported, with the option to display a sorted list of bugs selected according to various criteria, such as: affected package, severity, status, address of the reporter, address of the maintainer in charge of it, tag, etc. It is also possible to browse the complete historical listing of all discussions regarding each of the bugs.
nl-NL: Het belangrijkste gereedschap voor het indienen van fouten aan Debian is het Debian Fouten Volg Systeem (Debian BTS, Bug Tracking System), dat wordt gebruikt door grote delen van het project. Het publieke deel (de web interface) staat gebruikers toe om alle gerapporteerde fouten te zien, met de optie om een gesorteerde lijst van fouten te tonen volgens diverse criteria, zoals: getroffen pakket, ernst, status, adres van de melder, adres van de onderhouder die er verantwoordelijk voor is, label, enz. Het is ook mogelijk om de volledige historie van alle discussies met betrekking tot iedere fout na te slaan.

en: Below the surface, the Debian BTS is e-mail based: all information that it stores comes from messages sent by the various persons involved. Any e-mail sent to <email>12345@bugs.debian.org</email> will, thus, be assigned to the history for bug number 12345. Authorized persons may “close” a bug by writing a message describing the reasons for the decision to close to <email>12345-done@bugs.debian.org</email> (a bug is closed when the indicated problem is resolved or no longer relevant). A new bug is reported by sending an e-mail to <email>submit@bugs.debian.org</email> according to a specific format which identifies the package in question. The address <email>control@bugs.debian.org</email> allows editing of all the “meta-information” related to a bug.
nl-NL: Onder de oppervlakte is de Debian BTS gebaseerd op e-mail: alle informatie die het bewaart komt van berichten gezonden door de verschillende betrokken personen. Iedere e-mail gezonden naar <email>12345@bugs.debian.org</email> zal dus, worden toegewezen aan de geschiedenis van fout nummer 12345. Geautoriseerde personen kunnen een fout “sluiten” door een bericht te schrijven met de reden van de beslissen om de fout te sluiten te sturen naar <email>12345-done@bugs.debian.org</email> (een fout wordt gesloten wanneer het aangegeven probleem is opgelost or niet langer relevant is). Een nieuwe fout wordt gerapporteerd door een email te sturen naar <email>submit@bugs.debian.org</email> volgens een specifieke indeling welke het betreffende pakket identificeert. Het adres <email>control@bugs.debian.org</email> laat toe om alle “meta-informatie” gerelateerd tot een fout te bewerken.

en: The Debian BTS has other functional features, as well, such as the use of tags for labeling bugs. For more information, see <ulink type="block" url="https://www.debian.org/Bugs/" />
nl-NL: Het Debian BTS heeft ook andere functies, zoals het gebruik van labels om fouten van een label te voorzien. Voor meer informatie zie: <ulink type="block" url="https://www.debian.org/Bugs/" />

en: <emphasis>VOCABULARY</emphasis> Severity of a bug
nl-NL: <emphasis>WOORDENSCHAT</emphasis> Ernst-niveau van een fout

en: <primary>severity</primary>
nl-NL: <primary>ernst-niveau</primary>

en: <primary>bug</primary><secondary>severity</secondary>
nl-NL: <primary>fout</primary><secondary>ernst-niveau</secondary>

en: The severity of a bug formally assigns a degree of gravity to the reported problem. Effectively, not all bugs have the same importance; for instance, a typo in a manual page is not comparable to a security vulnerability in server software.
nl-NL: Het ernst-niveau van een fout wijst formeel een graad van ernst toe aan een gerapporteerd probleem. In effect zijn niet alle fouten even belangrijk; bij voorbeeld, een typefout in een handleiding is niet te vergelijken met een beveiligings-kwetsbaarheid in server software.

en: Debian uses an extended scale to describe the severity of a bug. Each level is defined precisely in order to facilitate the selection thereof. <ulink type="block" url="https://www.debian.org/Bugs/Developer#severities" />
nl-NL: Debian gebruikt een uitgebreide schaal on de ernst van een fout te beschrijven. Ieder niveau is exact gedefinieerd om de selectie ervan te vergemakkelijken. <ulink type="block" url="https://www.debian.org/Bugs/Developer#severities" />

en: This tool first targets the development versions, which is where the bugs will be fixed. Effectively, changes are not welcome in a stable version of Debian, with very few exceptions for security updates or other important updates (if, for example, a package is not working at all). A correction of a minor bug in a Debian package must, thus, wait for the next stable version.
nl-NL: Dit gereedschap richt zich eerst op de ontwikkel versies, dit is waar de fouten opgelost worden. Veranderingen zijn in principe niet welkom in een stabiele versie van Debian, met zeer weinig uitzonderingen voor beveiligings- of andere belangrijke updates (als bijv. een pakket helemaal niet werkt). Een correctie van een kleine fout in een Debian pakket moet dus wachten op de volgende stabiele versie.

en: Translation and documentation
nl-NL: Vertaling en documentatie

en: <primary>documentation</primary>
nl-NL: <primary>documentatie</primary>

en: <primary>translation</primary>
nl-NL: <primary>vertaling</primary>

en: Additionally, numerous satisfied users of the service offered by Debian like to make a contribution of their own to the project. As not everyone has appropriate levels of expertise in programming, they may choose to assist with the translation and review of documentation. There are language-specific mailing lists to coordinate this work. <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/i18n.html" /> <ulink type="block" url="https://www.debian.org/international/" />
nl-NL: Aanvullend willen ontelbare tevreden gebruikers van de service die Debian bied hun eigen bijdragen leveren aan het project. Omdat niet iedereen voldoende expertise heeft in het programmeren kunnen zij kiezen om te helpen met vertaling en controle van documentatie. Er zijn taal-specifieke mailing lijsten om dit werk te coördineren. <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/i18n.html" /><ulink type="block" url="https://www.debian.org/international/" />

en: <emphasis>BACK TO BASICS</emphasis> What are i18n and l10n?
nl-NL: <emphasis>TERUG NAAR DE BASIS</emphasis>Wat zijn i18n en l10n?

en: <primary>internationalization</primary>
nl-NL: <primary>internationalisatie</primary>

en: <primary>localization</primary>
nl-NL: <primary>lokalisatie</primary>

en: “i18n” and “l10n” are the abbreviations for the words “internationalization” and “localization”, respectively, preserving the initial and last letter of each word, and the number of letters in the middle.
nl-NL: “i18n” en “l10n” zijn de afkortingen van de woorden “internationalisatie” en “lokalisatie” respectievelijk de eerste en laatste letter van ieder woord behoudend, en het aantal letters in het midden.

en: To “internationalize” a program consists of modifying it so that it can be translated (localized). This involves partially rewriting a program initially written to work in one language in order to be able to open it to all languages.
nl-NL: Een programma “internationaliseren” bestaat ui het zodanig aanpassen dat het kan vertaald (gelokaliseerd) worden. Dit impliceert het programma dat initieel is geschreven om te werken met een bepaalde taal gedeeltelijk te herschrijven zodat het het kan geopend worden in alle talen.

en: To “localize” a program consists of translating the original messages (frequently in English) to another language. For this, it must have already been internationalized.
nl-NL: Een programma “lokaliseren” bestaat ui het vertalen van originele berichten (vaak in het Engels) naar een andere taal. Hiervoor moet het al geïnternationaliseerd zijn.

en: In summary, internationalization prepares the software for translation, which is then executed by localization.
nl-NL: Samenvattend, internationalisatie bereid de software voor op vertaling, welke dan wordt uitgevoerd door lokalisatie.

en: Sending fixes
nl-NL: Inzenden van reparaties

en: More advanced users might be able to provide a fix to a program by sending a patch.
nl-NL: De wat meer geavanceerde gebruikers zijn wellicht in staat om een programma reparatie te leveren door een patch in te zenden.

en: A patch is a file describing changes to be made to one or more reference files. Specifically, it will contain a list of lines to be removed or added to the code, as well as (sometimes) lines taken from the reference text, replacing the modifications in context (they allow identification of the placement of the changes if the line numbers have changed).
nl-NL: Een patch is een bestand dat aanpassingen beschrijft aan één of meer referentie bestanden. Specifiek zal het een lijst bevatten met lijnen die toegevoegd of verwijderd moeten worden aan de code en (soms) ook lijnen genomen uit het referentie bestand om aanpassingen in de context te vervangen (ze staan identificatie van de plaatsing van aanpassingen toe indien de lijn nummers zijn verandert).

en: The tool used for applying the modifications given in such a file is simply called <command>patch</command>. The tool that creates it is called <command>diff</command>, and is used as follows:
nl-NL: Het gereedschap dat gebruikt wordt om aanpassingen in zo'n bestand uit te voeren heet simpelweg <command>patch</command>. Het gereedschap dat ze creëert is <command>diff</command>, en wordt als volgt gebruikt:

en: <computeroutput>$ </computeroutput><userinput>diff -u file.old file.new &gt;file.patch</userinput>
nl-NL: <computeroutput>$ </computeroutput><userinput>diff -u bestand.oud bestand.nieuw &gt;bestand.patch</userinput>

en: The <filename>file.patch</filename> file contains the instructions for changing the content of <filename>file.old</filename> into <filename>file.new</filename>. We can send it to someone, who can then use it to recreate <filename>file.new</filename> from the two others, like this:
nl-NL: Het <filename>bestand.patch</filename> bestand bevat de instructies om de inhoud van <filename>bestand.oud</filename> te veranderen in die van <filename>bestand.nieuw</filename>. We kunnen het ook naar iemand toezenden, die het dan zelf kan gebruiken om het <filename>bestand.nieuw</filename> na te maken uit de twee andere, zoals:

en: <computeroutput>$ </computeroutput><userinput>patch -p0 file.old &lt;file.patch</userinput>
nl-NL: <computeroutput>$ </computeroutput><userinput>patch -p0 bestand.oud &lt;bestand.patch</userinput>

en: The file, <filename>file.old</filename>, is now identical to <filename>file.new</filename>.
nl-NL: Het bestand, <filename>bestand.oud</filename>, is nu identiek aan <filename>bestand.nieuw</filename>.

en: <emphasis>CULTURE</emphasis> Git
nl-NL: <emphasis>CULTUUR</emphasis> Git

en: <primary>configuration management</primary>
nl-NL: <primary>configuratie beheer</primary>

en: Git is a tool for collaborative work on multiple files, while maintaining a history of modifications. The files in question are generally text files, such as a program's source code. If several people work together on the same file, <command>git</command> can only merge the alterations made if they were made to different portions of the file. Otherwise, these “conflicts” must be resolved by hand.
nl-NL: Git is een gereedschap voor collaboratief werk aan meerdere bestanden, intussen houdt het een geschiedenis van aanpassingen bij. De betrokken bestanden zijn in het algemeen tekst bestanden, zoals de bron code van een programma. Indien meerdere personen samen werken aan een bestand, kan <command>git</command> enkel de aanpassingen samenvoegen indien ze in verschillende delen van een bestand zijn gemaakt. Anders zullen deze “conflicten” handmatig opgelost moeten worden.

en: Git makes it easy to handle multiple concurrent versions of a project in development without them interfering with each other. These versions are called <emphasis>branches</emphasis>. This metaphor of a tree is fairly accurate, since a program is initially developed on a common trunk. When a milestone has been reached (such as version 1.0), development continues on two branches: the development branch prepares the next major release, and the maintenance branch manages updates and fixes for version 1.0.
nl-NL: Git maakt het gemakkelijk om meerdere versies van een project in ontwikkeling gelijktijdig te behandelen zonder dat er elkaar hinderen. Deze versies noemen we <emphasis>branches</emphasis> (takken). Deze metafoor van een boom is redelijk accuraat, omdat een programma initieel ontwikkeld wordt op een gezamenlijke stam. Wanneer er een mijlpaal bereikt is (zoals versie 1.0) gaat de ontwikkeling door op twee takken: De ontwikkel tak bereidt de volgende grote vrijgave voor en de onderhouds-tak beheert updates en fout oplossingen voor versie 1.0.

en: While the output of <command>git diff</command> is a file that can be shared with other developers, there are usually better ways to submit changes. If the developers prefer to get patches by email, they usually want patches generated with <command>git format-patch</command> so that they can be directly integrated in the repository with <command>git am</command>. This preserves commits meta-information and makes it possible to share multiple commits at once.
nl-NL: Hoewel de uitvoer van <command>git diff</command> een bestand is dat gedeeld kan worden met andere ontwikkelaars, zijn er meestal betere manieren beschikbaar om veranderingen in te dienen. Ontvangen de developers liever patches via email, dan willen zijn meestal patches gegenereerd door <command>git format-patch</command> zodat zij direct geïntegreerd kunnen worden in de opslagplaats met <command>git am</command>. Dit bewaart de commit meta-informatie en maakt het mogelijk om meerdere commits tegelijk te delen.

en: This email-based workflow is still popular but it tends to be replaced by the usage of <emphasis>merge requests</emphasis> (or <emphasis>pull requests</emphasis>) whenever the software is hosted in a platform like GitHub or GitLab — and Debian is using GitLab on its <literal>salsa.debian.org</literal> server. On those systems, once you have created an account, you <emphasis>fork</emphasis> the repository, effectively creating a copy of the repository in your own account, and you can then clone that repository and push your own changes in it. From there, the web interface will suggest you to submit a merge request, notifying the developers of your changes, making it easy for them to review and accept your changes with a single click.
nl-NL: Deze email gebaseerde werkmethode is nogsteeds populair maar het wordt regelmatig vervangen door het gebruik van <emphasis>merge requests</emphasis> (or <emphasis>pull requests</emphasis>) wanneer de software gehost wordt door een platform zoals GitHub of GitLab en Debian gebruikt GitLab op de <literal>salsa.debian.org</literal> server. Wanneer u een account hebt aangemaakt op die systemen, <emphasis>forkt</emphasis> u de opslagplaats, daarmee een kopie van de opslagplaats in uw eigen account creëerend, waarna u de opslagplaats kunt clonen en daarin uw eigen wijzigingen kunt aanbrengen. De webinterface zal vanuit daar een suggestie doen om een merge request in te dienen, de ontwikkelaars een notificatie met de wijzigingen te sturen, wat het beoordelen en accepteren van de wijzigen met een enkele klik vergemakkelijkt.

en: Other ways of contributing
nl-NL: Andere manieren om bij te dragen

en: All of these contribution mechanisms are made more efficient by users' behavior. Far from being a collection of isolated persons, users are a true community within which numerous exchanges take place. We especially note the impressive activity on the user discussion mailing list, <email>debian-user@lists.debian.org</email> (<xref linkend="solving-problems" /> discusses this in greater detail). <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/users.html" />
nl-NL: All deze contributie mechanismen worden efficiënter gemaakt door het gedrag van de gebruikers. Verre van een groep geïsoleerde personen zijn de gebruikers een ware gemeenschap waarin vele uitwisselingen plaatsvinden. We duiden uitdrukkelijk op de indrukwekkende activiteit op de gebruikers mail-lijst, <email>debian-user@lists.debian.org</email> (<xref linkend="solving-problems" /> gaat hier verder op in). <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/users.html" />.

en: Not only do users help themselves (and others) on technical issues that directly affect them, but they also discuss the best ways to contribute to the Debian project and help it move forward — discussions that frequently result in suggestions for improvements.
nl-NL: Gebruikers helpen niet alleen zichzelf (en anderen) op technische problemen die rechtstreeks invloed hebben op hen, maar zij discussiëren ook over de beste manier op bij te dragen aan het Debian project en helpen het vooruit — discussies die vaak resulteren in voorstellen van verbeteringen.

en: <emphasis>TOOL</emphasis> how-can-i-help
nl-NL: <emphasis>GEREEDSCHAP</emphasis> hoe-kan-ik-helpen

en: <primary><command>how-can-i-help</command></primary>
nl-NL: <primary><command>how-can-i-help</command> (hoe kan ik helpen)</primary>

en: <primary>orphaned packages</primary>
nl-NL: <primary>pseudo-pakketten</primary>

en: Since Debian does not expend funds on any self-promoting marketing campaigns, its users play an essential role in its diffusion, ensuring its fame via word-of-mouth.
nl-NL: Omdat Debian geen geld uitgeeft aan enige vorm van zelf-promotie en marketing campagnes, spelen zijn gebruikers een grote rol in de circulatie ervan, zijn roem verzekeren via mond op mond.

en: This method works quite well, since Debian fans are found at all levels of the free software community: from install parties (workshops where seasoned users assist newcomers to install the system) organized by local <acronym>LUG</acronym>s or “Linux User Groups”, to association booths at large tech conventions dealing with Linux, etc.
nl-NL: Deze methode werkt ook zeer goed, omdat Debian fans gevonden worden op alle niveaus van de vrije software gemeenschap: van installatie feestjes (workshops waar ervaren gebruikers nieuwkomers helpen met de installatie van het systeem). georganiseerd door lokale<acronym>LUG</acronym>s of “Linux User Groups” (Linux Gebruikers Groepen), tot het bemannen van standen tijdens grote technologie conventies met betrekking tot Linux, enz.

en: Volunteers make posters, brochures, stickers, and other useful promotional materials for the project, which they make available to everyone, and which Debian provides freely on its website and on its wiki: <ulink type="block" url="https://www.debian.org/events/material" />
nl-NL: Vrijwilligers maken posters, brochures, stickers en andere bruikbare promotie materialen voor het project, die ze beschikbaar maken voor iedereen, en welke Debian gratis beschikbaar maakt op de Debian website en wiki: <ulink type="block" url="https://www.debian.org/events/material" />

en: <primary>derivative distribution</primary>
nl-NL: <primary>afgeleide distributie</primary>

en: The development process for a derivative distribution consists in starting with a particular version of Debian and making a number of modifications to it. The infrastructure used for this work is completely external to the Debian project. There isn't necessarily a policy for contributing improvements. This difference explains how a derivative distribution may “diverge” from its origins, and why they have to regularly resynchronize with their source in order to benefit from improvements made upstream.
nl-NL: Het ontwikkelen van een afgeleide distributie bestaat uit het beginnen met een bepaalde versie van Debian en er een aantal aanpassingen voor te maken. De infrastructuur gebruikt om dit werk uit te voeren werkt volledig extern van het Debian project, er is geen beleid voor het bijdragen van verbeteringen nodig. Dit verschil verklaart hoe een afgeleide mag "afwijken" van zijn oorsprong en waarom zij regelmatig moeten her-synchroniseren met hun bron om van de upstream verbeteringen te genieten.

en: The most known distribution derived from Debian is, without a doubt, Ubuntu, but there are many. See <xref linkend="derivative-distributions" /> to learn about their particularities and their positioning in relationship to Debian.
nl-NL: De meest bekende distributie die is afgeleid van Debian, is zonder twijfel, Ubuntu maar ze zijn er veel. Zie <xref linkend="derivative-distributions" /> om meer te leren over hun bijzonderheden en hun plaats in verhouding tot Debian.

en: Debian Med, by Andreas Tille, dedicated to the medical field;
nl-NL: Debian Med, door Andreas Tille, toegewijd aan het medische veld;

en: DebiChem, targeted at Chemistry, provides chemical suites and programs.
nl-NL: DebiChem, gericht op Chemie, levert chemische omgevingen en programma's.

en: Administrative Teams
nl-NL: Administratieve Teams

en: Most administrative teams are relatively closed and recruit only by co-optation. The best means to become a part of one is to intelligently assist the current members, demonstrating that you have understood their objectives and methods of operation.
nl-NL: De meeste administratieve teams zijn relatief gesloten en rekruteren enkel door coöptatie. De beste manier om lid te worden is door de huidige leden intelligent bij te staan, daarmee demonstrerend dat je hun doelen en manieren van werken begrijpt.

en: The <emphasis>ftpmasters</emphasis> are in charge of the official archive of Debian packages. They maintain the program that receives packages sent by developers and automatically stores them, after some checks, on the reference server (<literal>ftp-master.debian.org</literal>).
nl-NL: De <emphasis>ftpmasters</emphasis> hebben de leiding over het officiële archief van Debian pakketten. Zij beheren het programma dat pakketten ingezonden door ontwikkelaars ontvangt en slaat ze automatisch na enkele controles op, op de referentie server (<literal>ftp-master.debian.org</literal>).

en: They must also verify the licenses of all new packages, in order to ensure that Debian may distribute them, prior to including them in the corpus of existing packages. When a developer wishes to remove a package, they address this team through the bug tracking system and the <emphasis>ftp.debian.org</emphasis> “pseudo-package”.
nl-NL: Ze moeten ook de licenties van alle nieuwe pakketten controleren, om er zeker van te zijn dat Debian ze mag distribueren, voordat ze toegevoegd worden aan het corpus van bestaande pakketten. Wanneer een ontwikkelaar een pakket wenst te verwijderen, spreken ze dit team aan door het fouten-beheer systeem en het <emphasis>ftp.debian.org</emphasis> “pseudo-pakket”.

en: <emphasis>VOCABULARY</emphasis> The pseudo-package, a monitoring tool
nl-NL: <emphasis>WOORDENSCHAT</emphasis> Het pseudo-pakket, een controle gereedschap

en: <primary>pseudo-package</primary>
nl-NL: <primary>pseudo-pakket</primary>

en: The bug tracking system, initially designed to associate bug reports with a Debian package, has proved very practical to manage other matters: lists of problems to be resolved or tasks to manage without any link to a particular Debian package. The “pseudo-packages” allow, thus, certain teams to use the bug tracking system without associating a real package with their team. Everyone can, thus, report issues that needs to be dealt with. For instance, the BTS has a <emphasis>ftp.debian.org</emphasis> entry that is used to report and track problems on the official package archive or simply to request removal of a package. Likewise, the <emphasis>www.debian.org</emphasis> pseudo-package refers to errors on the Debian website, and <emphasis>lists.debian.org</emphasis> gathers all the problems concerning the mailing lists.
nl-NL: Het fouten opvolgings systeem, initieel ontworpen om fout rapporten te associëren met een Debian pakket, heeft bewezen zeer praktisch te zijn om andere materie te beheren: lijsten van op te lossen problemen of taken te beheren zonder enige link met een bepaald Debian pakket. Het "pseudo-pakket" laat dus toe dat bepaalde teams het fouten opvolg systeem gebruiken zonder associatie met een bestaand pakket. Iedereen kan dus rapporten indienen die behandeld moeten worden. Bij voorbeeld, de BTS heeft een <emphasis>ftp.debian.org</emphasis> ingang die gebruikt wordt om problemen met het officiële pakketten archief te rapporteren en op te volgende  of simpelweg om verwijdering van een pakket te vragen. Net als het <emphasis>www.debian.org</emphasis> pseudo-pakket dat verwijst naar fouten op de Debian website en <emphasis>list.debian.org</emphasis> verzamelt alle problemen met betrekking tot de mail lijsten.

en: <emphasis>TOOL</emphasis> GitLab, Git repository hosting and much more
nl-NL: <emphasis>GEREEDSCHAP</emphasis> Gitlab, Git opslagruimte hosting en veel meer

en: A GitLab instance, known as <literal>salsa.debian.org</literal>, is used by Debian to host the Git packaging repositories; but this software offers much more than simple hosting and Debian contributors have been quick to leverage the continuous integration features (running tests, or even building packages, on each push). Debian contributors also benefit from a cleaner contribution workflow thanks the well understood merge request process (similar to GitHub's pull requests).
nl-NL: Een GitLab installatie, beter bekend als <literal>salsa.debian.org</literal>, wordt gebruikt door Debian om de Git pakket opslagplaatsen te hosten; maar deze software biedt veel meer dan simpele hosting en Debian contributeurs hebben snel uitgebreid gebruik van de continue integratie mogelijkheden gemaakt ( tests uitvoeren, of zelfs het bouwen van pakketten, tijdens elke push). Debian contributeurs hebben ook het voordeel van een nettere contributie workflow dankzij het goed begrepen verzoek tot samenvoegen proces (vergelijkbaar met GitHub's pull verzoeken).

en: GitLab replaced FusionForge (which was running on a service known as <literal>alioth.debian.org</literal>) for collaborative package maintenance. This service is administered by Alexander Wirt, Bastian Blank and Jörg Jaspert. <ulink type="block" url="https://salsa.debian.org/" /> <ulink type="block" url="https://wiki.debian.org/Salsa/Doc" />
nl-NL: GitLab vervangt FusionForge ( dat draaide op een service genaamd <literal>alioth.debian.org</literal> )voor het gezamelijk pakket onderhoud. Deze service wordt bijgehouden door Alexander Wirt, Bastian Blank en Jörg Jaspert. <ulink type="block" url="https://salsa.debian.org/" /> <ulink type="block" url="https://wiki.debian.org/Salsa/Doc" />

en: The <emphasis>Debian System Administrators</emphasis> (<acronym>DSA</acronym>) team (<email>debian-admin@lists.debian.org</email>), as one might expect, is responsible for system administration of the many servers used by the project. They ensure optimal functioning of all base services (DNS, Web, e-mail, shell, etc.), install software requested by Debian developers, and take all precautions in regards to security. <ulink type="block" url="https://dsa.debian.org" />
nl-NL: Het <emphasis>Debian Systeem Beheerders</emphasis> <acronym>(DSA)</acronym> team (<email>debian-admin@lists.debian.org</email>), zoals men kan verwachten, is verantwoordelijk voor systeembeheer van de vele servers gebruikt door het project. Zij verzorgen het optimaal functioneren van alle basis diensten (DNS, web, email, shell, enz.), installatie software verijst door de Debian ontwikkelaars en nemen alle voorzorgen in verband met beveiliging. <ulink type="block" url="https://dsa.debian.org" />

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-admin@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>mailing lijst</primary><secondary><email>debian-admin@lists.debian.org</email>t</secondary>

en: <emphasis>TOOL</emphasis> Debian Package Tracker
nl-NL: <emphasis>GEREEDSCHAP"</emphasis> Debian Pakket Volger

en: <primary>system</primary><secondary>package tracking system</secondary>
nl-NL: <primary>systeem</primary><secondary>pakket volg systeem</secondary>

en: <primary>tracker</primary><secondary>Debian Package Tracker</secondary>
nl-NL: <primary>volger</primary><secondary>Debian Pakket Volger</secondary>

en: <primary>package</primary><secondary>Debian Package Tracker</secondary>
nl-NL: <primary>pakket</primary><secondary>Debian Pakket Volger</secondary>

en: This is one of Raphaël's creations. The basic idea is, for a given package, to centralize as much information as possible on a single page. Thus, one can quickly check the status of a program, identify tasks to be completed, and offer one's assistance. This is why this page gathers all bug statistics, available versions in each distribution, progress of a package in the <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> distribution, the status of translations of descriptions and debconf templates, the possible availability of a new upstream version, notices of noncompliance with the latest version of the Debian Policy, information on the maintainer, and any other information that said maintainer wishes to include. <ulink type="block" url="https://tracker.debian.org/" />
nl-NL: Dit is een creatie van Raphaël. Het basis-idee is, voor een gegeven pakket, zo veel mogelijk informatie te centraliseren op een enkele pagina. Dus, kan men snel de status van een programma controleren, taken die vervolledig moeten worden identificeren en zijn hulp aanbieden. Daarom bewaart deze pagina alle fout gegevens, beschikbare versies in iedere distributie, voortgang van een pakket in de <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> distributie, de status van vertalingen van beschrijvingen en debconf sjablonen, de mogelijke beschikbaarheid van een nieuwe upstream versie, meldingen van niet voldoen aan de laatste versie van het Debian beleid, informatie over de onderhouder en iedere andere informatie die de betrokken onderhouder wilt toevoegen. <ulink type="block" url="https://tracker.debian.org/" />

en: An e-mail subscription service completes this web interface. It automatically sends the following selected information to the list: bugs and related discussions, availability of a new version on the Debian servers, new translations available for proofreading, etc.
nl-NL: Een email abonnement service vervolledigd deze web interface. Het zendt automatisch de volgende geselecteerde informatie naar de lijst: fouten en aanverwante discussies, beschikbaarheid van een nieuwe versie op de Debian servers, nieuwe vertalingen beschikbaar voor proeflezen, enz.

en: Advanced users can, thus, follow all of this information closely and even contribute to the project, once they have got a good enough understanding of how it works.
nl-NL: Geavanceerde gebruikers kunnen daardoor al deze informatie nauwgezet volgen en zelfs bijdragen aan het project, wanneer zij voldoende begrip hebben van hoe het werkt.

en: These two websites are tools developed and managed by the group responsible for quality assurance within Debian (known as Debian QA).
nl-NL: Deze twee websites worden ontwikkeld en beheerd door de groep verantwoordelijk voor kwaliteitsverzekering binnen Debian (bekend als Debian QA).

en: <primary>assurance</primary><secondary>quality assurance</secondary>
nl-NL: <primary>verzekering</primary><secondary>kwaliteitsverzekering</secondary>

en: <primary>quality</primary><secondary>assurance</secondary>
nl-NL: <primary>kwaliteit</primary><secondary>verzekering</secondary>

en: The <emphasis>listmasters</emphasis> administer the e-mail server that manages the mailing lists. They create new lists, handle bounces (delivery failure notices), and maintain spam filters (unsolicited bulk e-mail).
nl-NL: De <emphasis>listamster</emphasis> beheert de email server die de mail lijsten beheert. Ze creëren nieuwe lijsten, behandelen bounces (meldingen van gefaalde aflevering) en beheren spam filters (ongewenste bulk email).

en: <emphasis>CULTURE</emphasis> Traffic on the mailing lists: some figures
nl-NL: <emphasis>CULTUUR</emphasis> Verkeer op de mail lijsten: enkele getallen

en: <primary>lists</primary><secondary>mailing lists</secondary>
nl-NL: <primary>lijst</primary><secondary>mail lijst</secondary>

en: <primary>mailing lists</primary>
nl-NL: <primary>mail lijst</primary>

en: Development Teams, Transversal Teams
nl-NL: Ontwikkel Teams, Transversale teams

en: Unlike administrative teams, the development teams are rather widely open, even to outside contributors. Even if Debian does not have a vocation to create software, the project needs some specific programs to meet its goals. Of course, developed under a free software license, these tools make use of methods proven elsewhere in the free software world.
nl-NL: In tegenstelling tot administratieve teams zijn ontwikkel teams vrij open, zelfs voor bijdragers van buiten. Zelfs al voelt Debian zich niet geroepen om software te maken, heeft het project bepaalde specifieke programma's nodig om zijn doelen te bereiken. Natuurlijk ontwikkeld onder een vrije software licentie, deze gereedschappen maken gebruik van methodes uit de vrije software wereld die zich al bewezen hebben.

en: Debian has developed little software of its own, but certain programs have assumed a starring role, and their fame has spread beyond the scope of the project. Good examples are <command>dpkg</command>, the Debian package management program (it is, in fact, an abbreviation of Debian PacKaGe, and generally pronounced as “dee-package”), and <command>apt</command>, a tool to automatically install any Debian package, and its dependencies, guaranteeing the consistency of the system after an upgrade (its name is an acronym for Advanced Package Tool). Their teams are, however, much smaller, since a rather high level of programming skill is required to gain an overall understanding of the operations of these types of programs.
nl-NL: Debian heeft zelf weinig software ontwikkeld, maar bepaalde programmeurs hebben een hoofdrol opgenomen, en hun faam heeft zich verspreid ver voorbij het bereik van het project. Goede voorbeelden zijn <command>dpkg</command>, het Debian pakket beheer programma (het is, in feiten een afkorting van Debian PacKaGe en is gewoonlijk uitgesproken als "dee-package"), en <command>apt</command> een gereedschap om automatisch Debian pakketten te installeren samen met de afhankelijke software, en garandeert de consistentie van het systeem na een upgrade (de naam is een acroniem voor Advanced Package Tool). Hun teams zijn veel kleiner omdat er een redelijk hoge programmeer kennis nodig is om een algemeen begrip te krijgen van de werking van dit type programma's.

en: The most important team is probably that for the Debian installation program, <command>debian-installer</command>, which has accomplished a work of momentous proportions since its conception in 2001. Numerous contributors were needed, since it is difficult to write a single program able to install Debian on a dozen different architectures. Each one has its own mechanism for booting and its own bootloader. All of this work is coordinated on the <email>debian-boot@lists.debian.org</email> mailing list, under the direction of Cyril Brulebois. <ulink type="block" url="https://www.debian.org/devel/debian-installer/" /> <ulink type="block" url="https://joeyh.name/blog/entry/d-i_retrospective/" />
nl-NL: Het belangrijkste team is waarschijnlijk dat voor het Debian installatie programma, <command>debian-installer</command>, Welke een werk van monumentale proporties heeft verwezenlijkt sinds de conceptie daarvan in 2001. Ontelbare bijdragers waren nodig, omdat het moeilijk is om een enkel programma te schrijven dat Debian op een behoorlijk aantal verschillende architecturen kan installeren. Ieder heeft zijn eigen mechanisme voor opstarten en zijn eigen opstart-lader. Al dit werk is gecoördineerd op de <email>debian-boot@lists.debian.org</email> mail lijst, onder leiding van Cyril Brulebois. <ulink type="block" url="https://www.debian.org/devel/debian-installer/" /><ulink type="block" url="https://joeyh.name/blog/entry/d-i_retrospective/" />

en: The (very small) <command>debian-cd</command> program team has an even more modest objective. Many “small” contributors are responsible for their architecture, since the main developer can not know all the subtleties, nor the exact way to start the installer from the CD-ROM.
nl-NL: Het (zeer kleine) <command>debian-cd</command> programma team heeft zelfs een nog nederiger doel. Veel “kleine” bijdragers zijn verantwoordelijk voor hun architectuur, omdat de hoofd ontwikkelaar niet alle subtiele verschillen kent noch de exacte manier om het installatie programma vanaf de CD-ROM te starten.

en: Many teams must collaborate with others in the activity of packaging: <email>debian-qa@lists.debian.org</email> tries, for example, to ensure quality at all levels of the Debian project. The <email>debian-policy@lists.debian.org</email> list develops Debian Policy according to proposals from all over the place. The teams in charge of each architecture (<email>debian-<replaceable>architecture</replaceable>@lists.debian.org</email>) compile all packages, adapting them to their particular architecture, if needed.
nl-NL: Vele teams moeten samenwerken met anderen op het gebied van inpakken: <email>debian-qa@lists.debian.org</email> probeert, bij voorbeeld, de kwaliteit op alle niveaus van het Debian project te verzekeren. Het <email>debian-policy@lists.debian.org</email> mail lijst ontwikkeld Debian Beleid volgens de voorstellen vanaf iedere locatie. Het team dat de leiding heeft over iedere architectuur (<email>debian-<replaceable>architecture</replaceable>@lists.debian.org</email>) compileren alle pakketten en indien nodig passen ze het aan hun specifieke architectuur aan.

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-qa@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>mailing lijst</primary><secondary><email>debian-qa@lists.debian.org</email></secondary>

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-<replaceable>architecture</replaceable>@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>mailing lijst</primary><secondary><email>debian-<replaceable>architecture</replaceable>@lists.debian.org</email></secondary>

en: Other teams manage the most important packages in order to ensure maintenance without placing too heavy a load on a single pair of shoulders; this is the case with the C library and <email>debian-glibc@lists.debian.org</email>, the C compiler on the <email>debian-gcc@lists.debian.org</email> list, or Xorg on the <email>debian-x@lists.debian.org</email> (this group is also known as the X Strike Force).
nl-NL: Andere teams beheren de meest belangrijke pakketten om onderhoud te garanderen zonder te veel gewicht te leggen op een enkel paar schouders; dit is het geval met de C bibliotheek en <email>debian-glibc@lists.debian.org</email>, de C compiler op de <email>debian-gcc@lists.debian.org</email> mail lijst, of Xorg op <email>debian-x@lists.debian.org</email> (deze groep is ook bekend as de X Strike Force).

en: Follow Debian News
nl-NL: Volg Debian Nieuws

en: As already mentioned, the Debian project evolves in a very distributed, very organic way. As a consequence, it may be difficult at times to stay in touch with what happens within the project without being overwhelmed with a never-ending flood of notifications.
nl-NL: Zoals al vermeldt evolueert het Debian project in een heel gedistribueerde, zeer organische manier. Als een consequentie is het soms moeilijk om soms in contact te blijven met wat er gebeurt binnen het project zonder overweldigd te worden met een nooit-eindigende vloed aan meldingen.

en: If you only want the most important news about Debian, you probably should subscribe to the <email>debian-announce@lists.debian.org</email> list. This is a very low-traffic list (around a dozen messages a year), and only gives the most important announcements, such as the availability of a new stable release, the election of a new Project Leader, or the yearly Debian Conference. <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/debian-announce/" />
nl-NL: Als je enkel het meest belangrijke nieuws over Debian wilt, zou je waarschijnlijk een abonnement moeten nemen op de <email>debian-announce@lists.debian.org</email> mail lijst. Dit en een lijst met zeer weinig verkeer (ongeveer een duizend per jaar), en geeft enkel de meest belangrijke aankondigingen zoals de beschikbaarheid van een nieuwe stabiele vrijgave, de verkiezing van een nieuwe Project Leider of de jaarlijkse Debian Conferentie. <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/debian-announce/" />

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-announce@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>mailing lijst</primary><secondary><email>debian-announce@lists.debian.org</email></secondary>

en: More general (and regular) news about Debian are sent to the <email>debian-news@lists.debian.org</email> list. The traffic on this list is quite reasonable too (usually around a handful of messages a month), and it includes the semi-regular “Debian Project News”, which is a compilation of various small bits of information about what happens in the project. <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/debian-news/" />
nl-NL: Algemener (en regelmatiger) nieuws over Debian wordt gezonden aan de <email>debian-news@lists.debian.org</email> mail lijst. Het verkeer op deze lijst is ook nog vrij redelijk (gewoonlijk een handvol berichten per maand) en het bevat het semi-regelmatige “Debian Project News” welke een samenvatting is van verschillende stukken informatie over wat er gebeurt binnen het project. <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/debian-news/" />

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-news@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>mailing lijst</primary><secondary><email>debian-news@lists.debian.org</email></secondary>

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> The publicity team
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> Het publiciteits team

en: Debian's official communication channels are managed by volunteers of the Debian publicity team. They are delegates of the Debian Project Leader and moderate news and announcements posted there. Many other volunteers contribute to the team, for example, by writing content for “Debian Project News”, Debian's official blog (<ulink url="https://bits.debian.org">bits.debian.org</ulink>) or the microblogging service (<ulink url="https://micronews.debian.org/">micronews.debian.org</ulink>), which supplies social networking sites with microblogging content. <ulink type="block" url="https://wiki.debian.org/Teams/Publicity" />
nl-NL: De officiële Debian communicatie kanalen worden beheerd door vrijwilligers van het Debian publiciteits team. Zij zijn gedelegeerden van de Debian Project Leider en modereren daar de nieuws en aankondigingen. Vele andere vrijwilligers werken mee met het team door bijvoorbeeld te schrijven voor het "Debian Project Nieuws", het Debian officiele blog (<ulink url="https://bits.debian.org">bits.debian.org</ulink>) of voor de microblogging service (<ulink url="https://micronews.debian.org/"> micronews.debian.org</ulink>) welke het sociale netwerk site voorziet van microblogging inhoud.<ulink type="block" url="https://wiki.debian.org/Teams/Publicity" />

en: For more information about the evolution of Debian and what is happening at some point in time in various teams, there is also the <email>debian-devel-announce@lists.debian.org</email> list. As its name implies, the announcements it carries will probably be more interesting to developers, but it also allows interested parties to keep an eye on what happens in more concrete terms than just when a stable version is released. While <email>debian-announce@lists.debian.org</email> gives news about the user-visible results, <email>debian-devel-announce@lists.debian.org</email> gives news about how these results are produced. As a side note, “d-d-a” (as it is sometimes referred to) is the only list that Debian developers must be subscribed to. <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/debian-devel-announce/" />
nl-NL: Voor meer informatie over de evolutie van Debian en wat er op bepaalde momenten gebeurt is er ook de <email>debian-devel-announce@lists.debian.org</email> mail lijst. Zoals de naam aangeeft, de aankondigingen die het brengt zijn waarschijnlijk interessanter voor ontwikkelaars, maar het laat geïnteresseerden toe om dat wat er concreet gebeurt in het oog te houden dan enkel wanneer een nieuwe stabiele versie wordt vrijgegeven. Terwijl <email>debian-announce@lists.debian.org</email> meer nieuws brengt over de voor de gebruiker zichtbare resultaten, geeft <email>debian-devel-announce@lists.debian.org</email> nieuws over hoe deze resultaten geproduceerd zijn. Als kanttekening, “d-d-a” (zoals het soms wordt genoemd) is de enige mail lijst waarop Debian ontwikkelaars een abonnement moeten hebben. <ulink type="block" url="https://lists.debian.org/debian-devel-announce/" />

en: <primary>mailing lists</primary><secondary><email>debian-devel-announce@lists.debian.org</email></secondary>
nl-NL: <primary>mailing lijst</primary><secondary><email>debian-devel-announce@lists.debian.org</email></secondary>

en: Debian's official blog (<ulink url="https://bits.debian.org">bits.debian.org</ulink>) is also a good source of information. It conveys most of the interesting news that are published on the various mailing lists that we already covered and other important news contributed by community members. Since all Debian developers can contribute these news when they think they have something noteworthy to make public, Debian's blog gives a valuable insight while staying rather focused on the project as a whole.
nl-NL: Het officiële Debian blog (<ulink url="https://bits.debian.org">bits.debian.org</ulink>) is ook een goede bron van informatie. Het toont het meeste van de interessante nieuws berichten die gepubliceerd worden op de verschillende mailinglijsten die wij al besproken hebben en ander belangrijk nieuws gedeeld door gemeenschapsleden. Aangezien alle Debian ontwikkelaars deze nieuws berichten kunnen delen wanneer zij iets noemenswaardigs publiek te maken hebben, geeft het Debian blog een waardevol inzicht met daarbij gefocust te blijven op het project als geheel.

en: <primary>Planet Debian</primary>
nl-NL: <primary>Planeet Debian</primary>

en: A more informal source of information can also be found on Planet Debian, which aggregates articles posted by Debian contributors on their respective blogs. While the contents do not deal exclusively with Debian development, they provide a view into what is happening in the community and what its members are up to. <ulink type="block" url="https://planet.debian.org/" />
nl-NL: Een meer informele bron van informatie kan ook worden gevonden op Planeet Debian, welke artikels samenstelt uit berichten door Debian bijdragers op hun respectievelijke blogs. Hoewel de inhoudt zich niet exclusief bezig houdt met de ontwikkeling van Debian, bieden ze een inzicht in wat er gebeurt binnen de gemeenschap en wat leden uitspoken. <ulink type="block" url="https://planet.debian.org/" />

en: <primary>social networks</primary>
nl-NL: <primary>sociale netwerken</primary>

en: <primary>network</primary><secondary>social networks</secondary>
nl-NL: <primary>netwerk</primary><secondary>sociale netwerken</secondary>

en: The Role of Distributions
nl-NL: De rol van Distributies

en: <primary>Linux distribution</primary><secondary>role</secondary>
nl-NL: <primary>Linux distributie</primary><secondary>rol</secondary>

en: A GNU/Linux distribution has two main objectives: install a free operating system on a computer (either with or without an existing system or systems), and provide a range of software covering all of the users' needs.
nl-NL: Een GNU/Linux distributie heeft twee hoofd doelen: Het installeren van een vrij besturingssysteem op een computer (hetzij met of zonder een bestaand systeem of systemen) en het bieden van een reeks software die alle noden van de gebruikers omvatten.

en: The Installer: <command>debian-installer</command>
nl-NL: Het installatie Programma: <command>debian-installer</command>

en: The <command>debian-installer</command>, designed to be extremely modular in order to be as generic as possible, targets the first objective. It covers a broad range of installation situations and in general, greatly facilitates the creation of a derivative installer corresponding to a particular case.
nl-NL: Het <command>debian-installer</command> programma, ontworpen om extreem modulair te zijn om het zo algemeen mogelijk te maken, richt zich op het eerste doel. Het bestrijkt een breed gebied van installatie situaties en in het algemeen maakt het de creatie van een afgeleid installatie programma voor een bepaalde doel gemakkelijk.

en: This modularity, which also makes it very complex, may be daunting for the developers discovering this tool; but whether used in graphical or text mode, the user's experience is still similar. Great efforts have been made to reduce the number of questions asked at installation time, in particular thanks to the inclusion of automatic hardware detection software.
nl-NL: Deze modulariteit, welke het ook zeer complex maakt, kan ontmoedigend zijn voor ontwikkelaar die dit gereedschap ontdekken. Maar of men nu de grafische of tekst mode gebruikt, de ervaring van de gebruiker is steeds gelijkwaardig. Er is veel moeite in gestoken om het aantal vragen gesteld tijdens de installatie te verminderen, vooral dankzij de toevoeging van automatische hardware detectie software.

en: It is interesting to note that distributions derived from Debian differ greatly on this aspect, and provide a more limited installer (often confined to the i386 or amd64 architectures), but more user-friendly for the uninitiated. On the other hand, they usually refrain from straying too far from package contents in order to benefit as much as possible from the vast range of software offered without causing compatibility problems.
nl-NL: Het is interessant om te vermelden dat de distributies afgeleid van Debian op dit vlak erg afwijken en ze bieden een meer gelimiteerd installatie programma (vaak beperkt tot de i386 of amd64 architecturen), maar ze zijn gebruiksvriendelijker voor nieuweling. Aan de andere kant zullen zij zich meestal onthouden van het te ver afwijken van de pakketinhoud om zo veel mogelijk voordeel te behalen van de enorme hoeveelheid beschikbare software zonder compatibiliteitsproblemen te veroorzaken.

en: The Software Library
nl-NL: De Software Bibliotheek

en: Most new free software programs quickly find their way into the development version which allows them to be installed. If this requires too many updates due to their dependencies, the program can also be recompiled for the stable version of Debian (see <xref linkend="debian-packaging" /> for more information on this topic).
nl-NL: De meeste nieuwe vrije software programma's vinden snel hun weg in de ontwikkel versie welke ze toestaat om geïnstalleerd te worden. Als dit te veel updates vergt ten gevolge van afhankelijkheden kan het programma opnieuw gecompileerd worden voor de stabiele versie van Debian (zie <xref linkend="debian-packaging" /> voor meer informatie op dit gebied).

en: Lifecycle of a Release
nl-NL: Levenscyclus van een Vrijgave

en: <primary>lifecycle</primary>
nl-NL: <primary>levenscyclus</primary>

en: <primary><emphasis role="distribution">Unstable</emphasis></primary>
nl-NL: <primary><emphasis role="distribution">Onstabiel</emphasis></primary>

en: <primary><emphasis role="distribution">Testing</emphasis></primary>
nl-NL: <primary><emphasis role="distribution">Testen</emphasis></primary>

en: <primary><emphasis role="distribution">Stable</emphasis></primary>
nl-NL: <primary><emphasis role="distribution">Stabiel</emphasis></primary>

en: <primary><emphasis role="distribution">Experimental</emphasis></primary>
nl-NL: <primary><emphasis role="distribution">Experimenteel</emphasis></primary>

en: <primary><emphasis role="distribution">Oldstable</emphasis></primary>
nl-NL: <primary><emphasis role="distribution">Oudstabiel</emphasis></primary>

en: <primary><emphasis role="distribution">Oldoldstable</emphasis></primary>
nl-NL: <primary><emphasis role="distribution">Oudoudstabiel</emphasis></primary>

en: The project will simultaneously have three to six different versions of each program, named <emphasis role="distribution">Experimental</emphasis>, <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis>, <emphasis role="distribution">Testing</emphasis>, <emphasis role="distribution">Stable</emphasis>, <emphasis role="distribution">Oldstable</emphasis>, and even <emphasis role="distribution">Oldoldstable</emphasis>. Each one corresponds to a different phase in development. For a good understanding, let us take a look at a program's journey, from its initial packaging to inclusion in a stable version of Debian.
nl-NL: Het project zal simultaan drie tot zes verschillende versies van ieder programma hebben, genoemd <emphasis role="distribution">Experimenteel</emphasis>, <emphasis role="distribution">Onstabiel</emphasis>, <emphasis role="distribution">Testen</emphasis>, <emphasis role="distribution">Stabiel</emphasis>, <emphasis role="distribution">Oudstabiel</emphasis>, en zelfs <emphasis role="distribution">Oudoudstabiel</emphasis>. Iedere correspondeert met een andere fase in de ontwikkeling. Voor een goed begrip, laat ons eens kijken naar de reis van een programma, van het initieel inpakken tot de toevoeging aan een stabiele versie van Debian.

en: <emphasis>VOCABULARY</emphasis> Release
nl-NL: <emphasis>WOORDENSCHAT</emphasis> Vrijgave

en: <primary>release</primary>
nl-NL: <primary>vrijgave</primary>

en: The term “release”, in the Debian project, indicates a particular version of a distribution (e.g., “unstable release” means “the unstable version”). It also indicates the public announcement of the launch of any new version (stable).
nl-NL: De term “release” (vrijgave), in het Debian project, geeft een bepaalde versie van een distributie aan (bijv. “unstable release” (onstabiele vrijgave) betekent “de onstabiele versie”). Het geeft ook de publieke aankondiging van de lancering van een nieuwe versie aan (stabiel).

en: The <emphasis role="distribution">Experimental</emphasis> Status
nl-NL: De <emphasis role="distribution"> Experimentele</emphasis> Status

en: First let us take a look at the particular case of the <emphasis role="distribution">Experimental</emphasis> distribution: this is a group of Debian packages corresponding to the software currently in development, and not necessarily completed, explaining its name. Not everything passes through this step; some developers add packages here in order to get feedback from more experienced (or braver) users.
nl-NL: Laten we eerst in het bijzonder kijken naar de <emphasis role="distribution">Experimentele</emphasis> distributie: dit is een groep van Debian pakketten die overeenkomen met de software die momenteel in ontwikkeling is, en niet noodzakelijkerwijs voltooid, wat daarmee de naam verklaart. Niet alles gaat voorbij dit punt; sommige ontwikkelaars voegen hier pakketten toe om feedback te krijgen van meer ervaren (of dapperder) gebruikers.

en: Otherwise, this distribution frequently houses important modifications to base packages, whose integration into <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis> with serious bugs would have critical repercussions. It is, thus, a completely isolated distribution, its packages never migrate to another version (except by direct, express intervention of the maintainer or the ftpmasters). It is also not self-contained: only a subset of the existing packages are present in <emphasis role="distribution">Experimental</emphasis>, and it generally does not include the base system. This distribution is therefore mostly useful in combination with another, self-contained, distribution such as <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis>.
nl-NL: Anderzijds herbergt deze distributie regelmatig belangrijke aanpassingen aan basis pakketten, wiens toevoeging aan <emphasis role="distribution">Onstabiel</emphasis> met grote fouten kritieke gevolgen zou hebben. Het is dus een compleet geïsoleerde distributie, zijn pakketten migreren nooit naar een andere versie (behalve door directie uitdrukkelijke interventie van de beheerders of de ftpmasters). Het is ook geen op zichzelf staand systeem: enkel een kleine subset van de bestaande pakketten is beschikbaar in <emphasis role="distribution">Experimental</emphasis> en het bevat in het algemeen geen basis systeem. Deze distributie is daarom het meest bruikbaar in combinatie met een andere, op zichzelf staande, distributie zoals <emphasis role="distribution">Onstabiel</emphasis>.

en: The <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis> Status
nl-NL: De <emphasis role="distribution">Onstabiele</emphasis> Status

en: Let us turn back to the case of a typical package. The maintainer creates an initial package, which they compile for the <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis> version and place on the <literal>ftp-master.debian.org</literal> server. This first event involves inspection and validation from the ftpmasters. The software is then available in the <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis> distribution, which is the “cutting edge” distribution chosen by users who are more concerned with having up-to-date packages than worried about serious bugs. They discover the program and then test it.
nl-NL: Laten we terug gaan naar het geval van een typisch pakket. De beheerder maakt een initieel pakket, welke ze compileren voor de <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis> versie en plaatsen het op de <literal>ftp-master.debian.org</literal> server. Dit eerste voorval omvat inspectie en validatie van de ftpmasters. De software is dan beschikbaar in de <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis> distributie, welke de “cutting edge” distributie naar keuze is van gebruikers die bezorgder zijn over het hebben van de nieuwste pakketten dan over serieuze fouten. Ze ontdekken het programma en testen het dan.

en: If they encounter bugs, they report them to the package's maintainer. The maintainer then regularly prepares corrected versions, which they upload to the server.
nl-NL: Indien ze een fout opmerken, rapporteren ze deze aan de pakket onderhouder. De onderhouder maakt dan regelmatig gecorrigeerde versies welk ze dan uploaden naar de server.

en: Compilation of a package by the autobuilders
nl-NL: Compileren van een pakket door de autobuilders

en: <emphasis>QUICK LOOK</emphasis> <command>buildd</command>, the Debian package recompiler
nl-NL: <emphasis>SNELLE KIJK</emphasis> <command>buildd</command>, de Debian pakket her-compileerder

en: <emphasis>buildd</emphasis> is the abbreviation of “build daemon”. This program automatically recompiles new versions of Debian packages on the architectures on which it is hosted (cross-compilation is avoided as much as possible).
nl-NL: <emphasis>buildd</emphasis> is de afkorting van “build daemon”. Dit programma her-compileerd automatisch nieuwe versies van Debian pakketten op de architectuur waarop het geherbergd wordt. (kruis-compileren wordt zoveel mogelijk gemeden).

en: Thus, to produce binaries for the <literal>arm64</literal> architecture, the project has <literal>arm64</literal> machines available. The <emphasis>buildd</emphasis> program runs on them continuously and creates binary packages for <literal>arm64</literal> from source packages sent by Debian developers.
nl-NL: Dus, om binaire bestanden voor de <literal>arm64</literal> architectuur te maken, heeft het project <literal>arm64</literal> machines beschikbaar. Het <emphasis>buildd</emphasis> programma draait er continu op en maakt binaire pakketten voor <literal>arm64</literal> van bron pakketten ingezonden door Debian ontwikkelaars.

en: This software is used on all the computers serving as autobuilders for Debian. By extension, the term <emphasis>buildd</emphasis> frequently is used to refer to these machines, which are generally reserved solely for this purpose.
nl-NL: Deze software wordt gebruikt op alle computers die dienst doen als autobuilders voor Debian. Verder wordt de term <emphasis>buildd</emphasis> vaak gebruikt om te verwijzen naar deze machines, welke in het algemeen enkel gereserveerd zijn voor dit doel.

en: Migration to <emphasis role="distribution">Testing</emphasis>
nl-NL: Migratie naar <emphasis role="distribution">Testen</emphasis>

en: A bit later, the package will have matured; compiled on all the architectures, it will not have undergone recent modifications. It is then a candidate for inclusion in the <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> distribution — a group of <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis> packages chosen according to some quantifiable criteria. Every day a program automatically selects the packages to include in <emphasis role="distribution">Testing</emphasis>, according to elements guaranteeing a certain level of quality:
nl-NL: Iets later, als het pakket rijp is; ge-compileert op alle architecturen, als het geen recente aanpassigen heeft gehad. Is het dan een kandidaat voor toevoeging aan de <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> distributie - een groep van <emphasis role="distribution"> Onstabiele</emphasis> pakketten gekozen aan de hand van enkele kwantificeerbare criteria. Iedere dag worden programma's automatisch geselecteerd om toegevoegd te worden aan <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> volgens elementen die een bepaald niveau van kwaliteit garanderen:

en: successful compilation on all officially supported architectures;
nl-NL: Succesvolle compilatie op alle officieel ondersteunde architecturen;

en: lack of critical bugs, or, at least fewer than the version currently included in <emphasis role="distribution">Testing</emphasis>;
nl-NL: gebrek aan kritieke fouten of tenminste minder dan in de huidige versie beschikbaar in <emphasis role="distribution">Testen</emphasis>

en: at least 5 days spent in <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis>, which is usually sufficient time to find and report any serious problems (successfully passing the package's own test suite, if it has one, reduces that time);
nl-NL: Er wordt op zijn minst 5 dagen verbleven in <emphasis role="distribution">Onstable</emphasis>, wat meestal voldoende tijd is om serieuze problemen te vinden en te rapporteren (het succesvol doorlopen van het pakket eigen testsysteem, als het dat heeft, vermindert die tijd);

en: dependencies that can be satisfied in <emphasis role="distribution">Testing</emphasis>, or that can at least be moved there together with the package in question;
nl-NL: afhankelijkheden die voldaan kunnen worden in <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> of die er tenminste samen met het pakket in kwestie naar toe verhuisd kunnen worden;

en: automatic quality tests of the package (<emphasis role="pkg">autopkgtest</emphasis>) — if defined — don't show any regression.
nl-NL: Automatische kwaliteitstests van het pakket(<emphasis role="pkg">autopkgtest</emphasis>— mits gedefinieerd — tonen geen regressie.

en: This system is clearly not infallible; critical bugs are regularly found in packages included in <emphasis role="distribution">Testing</emphasis>. Still, it is generally effective, and <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> poses far fewer problems than <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis>, being for many, a good compromise between stability and novelty.
nl-NL: Dit systeem is zeker niet onfeilbaar; kritieke fouten worden regelmatig gevonden in <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> maar, het is in het algemeen bruikbaar, en <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> bevat veel minder problemen dan <emphasis role="distribution">Onstabiel</emphasis>, wat voor velen een goed compromis is tussen stabiliteit en nieuwigheid.

en: <emphasis>NOTE</emphasis> Limitations of <emphasis role="distribution">Testing</emphasis>
nl-NL: <emphasis>NOTITIE</emphasis> Beperkingen van <emphasis role="distribution">Testen</emphasis>

en: While very interesting in principle, <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> does have some practical problems: the tangle of cross-dependencies between packages is such that a package can rarely move there completely on its own. With packages all depending upon each other, it is sometimes necessary to migrate a large number of packages simultaneously, which is impossible when some are uploading updates regularly. On the other hand, the script identifying the families of related packages works hard to create them (this would be an NP-complete problem, for which, fortunately, we know some good heuristics). This is why we can manually interact with and guide this script by suggesting groups of packages, or imposing the inclusion of certain packages in a group, even if this temporarily breaks some dependencies. This functionality is accessible to the Release Managers and their assistants.
nl-NL: Hoewel het in principe heel praktisch is, heeft <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> enkele praktische problemen: de verbinding van kruis-afhankelijkheden tussen pakketten is zo dat een pakket zelden volledig in zijn eentje er naartoe verplaatst kan worden. Met pakketten die allemaal van elkaar afhangen is het soms nodig om een groot aantal pakketten simultaan de verplaatsen, wat onmogelijk is als sommigen regelmatig updates uploaden. Aan de andere kant werkt het script dat families van verwante pakketten identificeert hard om ze te genereren (dit zou een NP-complete fout zijn, gelukkig kennen we enkele goede heurestieken). Dit is waarom ze manueel kunnen werken met het script en het leiden door groepen van pakketten te suggereren, of het toevoegen van bepaalde pakketten in een groep opleggen, zelfs indien dit tijdelijk enkele afhankelijkheden beschadigd. Deze functionaliteit is beschikbaar voor de Release Managers en hun assistenten.

en: Recall that an NP-complete problem is of an exponential algorithmic complexity according to the size of the data, here being the length of the code (the number of figures) and the elements involved. The only way to resolve it is frequently to examine all possible configurations, which could require enormous means. A heuristic is an approximate, but satisfying, solution.
nl-NL: Herinner dat een NP-complete probleem er een is van een exponentiële algoritmische complexiteit afhankelijk van de grote van de gegevens, hier is dat de lengte van de code (het aantal tekens) en de betrokken elementen. De enige manier om dit op te lossen is om regelmatig alle mogelijke configuraties te onderzoeken, welke een enorm aantal middelen vergt. Een heuristisch is een benadering, maar voldoende, oplossing.

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> The Release Manager
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> De Vrijgave Manager

en: <primary>Release Manager</primary>
nl-NL: <primary>Vrijgave Manager</primary>

en: Release Manager is an important title, associated with heavy responsibilities. The bearer of this title must, in effect, manage the release of a new, stable version of Debian, and define the process for development of <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> until it meets the quality criteria for <emphasis role="distribution">Stable</emphasis>. They also define a tentative schedule (not always followed).
nl-NL: Vrijgave Manager is een belangrijke titel, geassocieerd met grote verantwoordelijkheden. De drager van deze titel moet, effectief, de vrijgave van nieuwe stabiele versies van Debian beheren, en het werkwijze van de ontwikkeling van <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> definiëren tot het aan de kwaliteits-criteria van <emphasis role="distribution">Stabil</emphasis> voldoet. Ze definiëren ook een voorlopig schema (wat niet altijd gevolgd wordt).

en: The Promotion from <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> to <emphasis role="distribution">Stable</emphasis>
nl-NL: De promotie van<emphasis role="distribution">Testen</emphasis> naar <emphasis role="distribution">Stabiel</emphasis>

en: Let us suppose that our package is now included in <emphasis role="distribution">Testing</emphasis>. As long as it has room for improvement, its maintainer must continue to improve it and restart the process from <emphasis role="distribution">Unstable</emphasis> (but its later inclusion in <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> is generally faster: unless it changed significantly, all of its dependencies are already available). When it reaches perfection, the maintainer has completed their work. The next step is the inclusion in the <emphasis role="distribution">Stable</emphasis> distribution, which is, in reality, a simple copy of <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> at a moment chosen by the Release Manager. Ideally, this decision is made when the installer is ready, and when no program in <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> has any known critical bugs.
nl-NL: Laten we er nu van uit gaan dat ons pakket in toegevoegd aan <emphasis role="distribution">Testen</emphasis>. Zolang als er plaats is voor verbetering moeten de onderhouders verder gaan met het te verbeteren en het proces opnieuw starten vanuit <emphasis role="distribution">Onstabiel</emphasis> (maar zijn latere toevoeging aan <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> zal in het algemeen sneller gaan, behalve als er significante aanpassingen zijn, want alle afhankelijkheden zijn reeds beschikbaar). Wanneer het de perfectie bereikt is de ontwikkelaar klaar met zijn werk. De volgende stap is het toevoegen aan de <emphasis role="distribution">Stabiele</emphasis> distributie, welke in werkelijkheid een kopie is van <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> op een gegeven moment bepaalt door de Vrijgave Manager. idealiter wordt deze beslissing genomen wanneer het installatie programma klaar is en wanneer geen programma in <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> bekende kritieke fouten heeft.

en: Since this moment never truly arrives, in practice, Debian must compromise: remove packages whose maintainer has failed to correct bugs on time, or agree to release a distribution with some bugs in the thousands of programs. The Release Manager will have previously announced a freeze period, during which each update to <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> must be approved. The goal here is to prevent any new version (and its new bugs), and to only approve updates fixing bugs.
nl-NL: Omdat dit moment in de praktijk nooit bereikt wordt moet Debian compromissen sluiten: pakketten waarvan de onderhouder niet tijdig het probleem heeft opgelost verwijderen of akkoord gaan om een distributie met enkele fouten, in de duizende programma's,  vrij te geven. De Vrijgave Manager zal eerder een bevries periode aangekondigd hebben, gedurende welke iedere update aan <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> goedgekeurd moeten worden. Het doel hiervan is om te voorkomen dat enige nieuwe versie (en zijn nieuwe fouten) geïntroduceerd worden en om enkel updates die fouten oplossen goed te keuren.

en: A package's path through the various Debian versions
nl-NL: De weg van een pakket doorheen de verschillende Debian versies

en: <emphasis>VOCABULARY</emphasis> Freeze: the home straight
nl-NL: <emphasis>WOORDENSCHAT</emphasis> Bevriezen: de laatste kilometers

en: <primary>freeze</primary>
nl-NL: <primary>bevriezen</primary>

en: During the freeze period, development of the <emphasis role="distribution">Testing</emphasis> distribution is blocked; no more automatic updates are allowed. Only the Release Managers are then authorized to change packages, according to their own criteria. The purpose is to prevent the appearance of new bugs by introducing new versions; only thoroughly examined updates are authorized when they correct significant bugs.
nl-NL: Gedurende de bevroren periode is de ontwikkeling van <emphasis role="distribution">Testen</emphasis> geblokkeerd; geen enkele automatische updates zijn toegestaan. Enkel de Vrijgave Managers zijn dan geautoriseerd om pakketten aan te passen, volgens hun eigen criteria. Het doel is om nieuwe fouten geïntroduceerd door nieuwe versies te voorkomen, enkel grondig onderzochte updates worden geautoriseerd indien ze significante fouten corrigeren.

en: Chronological path of a program packaged by Debian
nl-NL: Chronologisch pad van een programma ingepakt door Debian

en: The <emphasis role="distribution">Oldstable</emphasis> and <emphasis role="distribution">Oldoldstable</emphasis> Status
nl-NL: De <emphasis role="distribution">Oudstabiele</emphasis> en <emphasis role="distribution">Oudoudstabiele</emphasis> Status

en: <primary>support</primary><secondary>Long Term Support (LTS)</secondary>
nl-NL: <primary>ondersteuning</primary><secondary>Lange Termijn Ondersteuning (LTS)</secondary>

en: Each <emphasis role="distribution">Stable</emphasis> release has an expected lifetime of about 5 years and given that releases tend to happen every 2 years, there can be up to 3 supported releases at a given point of time. When a new stable release happens, the former release becomes <emphasis role="distribution">Oldstable</emphasis> and the one even before becomes <emphasis role="distribution">Oldoldstable</emphasis>.
nl-NL: Iedere <emphasis role="distribution">Stabiele</emphasis> vrijgave heeft een verwachte leeftijd van ongeveer 5 jaar en aangezien dat vrijgaven de neiging hebben om iedere 2 jaar plaats te vinden kunnen er op een gegeven tijdstip tot 3 ondersteunde vrijgaven zijn. Wanneer een nieuwe stabiele vrijgave gebeurd zal de vorige vrijgave <emphasis role="distribution">Oudstabiel</emphasis> worden en diegene daarvoor zelfs zal <emphasis role="distribution">Oudoudstabiel</emphasis> worden.

en: This Long Term Support (LTS) of Debian releases is a recent initiative: individual contributors and companies joined forces to create the Debian LTS team. Older releases which are no longer supported by the Debian security team fall under the responsibility of this new team.
nl-NL: Deze Lange Termijn Ondersteuning (LTS) van Debian vrijgaven is een recent initiatief: individuele bijdragers en bedrijven bundelden hun krachten om het Debian LTS team te creëren. Oudere vrijgaven die niet langer ondersteund worden door het Debian Beveiligings-Team vallen onder de verantwoordelijkheid van dit nieuwe team.

en: <emphasis>COMMUNITY</emphasis> Companies sponsoring the LTS effort
nl-NL: <emphasis>GEMEENSCHAP</emphasis> Bedrijven die de LTS inspanning sponsoren

en: To bring this project to life, the project counted on the fact that long term support was particularly relevant for companies and that they would be willing to mutualize the cost of this security support.
nl-NL: Om het project tot leven te brengen rekende het project op het feit dan lange termijn ondersteuning vooral relevant is voor bedrijven en dat zij bereid waren om de kosten van de beveiligings-ondersteuning te onderling afstemmen.
