gnome-calculator main - en to kk translation catalogue (257 entries)

note: (itstool) path: page/title
en: Absolute Values
kk: Абсолютті мәндер

note: (itstool) path: page/p
en: Absolute values are calculated using the | symbol or abs <link xref="function">function</link>.
kk: Абсолютті мәндер | таңбасы немесе abs <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеледі.

note: (itstool) path: page/p
en: Signum x÷|x| is calculated using sgn <link xref="function">function</link>.
kk: Signum x÷|x| мәні sgn <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеледі.

note: (itstool) path: page/title
en: Number Bases
kk: Санау жүйелері

note: (itstool) path: page/p
en: To enter numbers in a particular number base use <link xref="superscript">subscript numbers</link>. The following numbers are equivalent.
kk: Сандарды белгілі бір санау жүйесінде енгізу үшін <link xref="superscript">төменгі индекс сандарын</link> пайдаланыңыз. Келесі сандар өзара тең.

note: (itstool) path: page/p
en: When in <link xref="mouse">programming mode</link>, use the drop-down menu to change the base of the calculation.
kk: <link xref="mouse">Бағдарламалау режимінде</link> болғанда, есептеу жүйесін өзгерту үшін ашылмалы мәзірді пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: Keyboard shortcuts can be used to switch to <gui>Binary</gui> (<keyseq><key>Ctrl</key><key>B</key></keyseq>), <gui>Octal</gui> (<keyseq><key>Ctrl</key><key>O</key></keyseq>), <gui>Decimal</gui> (<keyseq><key>Ctrl</key><key>D</key></keyseq>) and <gui>Hexadecimal</gui> (<keyseq><key>Ctrl</key><key>H</key></keyseq>) modes.
kk: Пернетақта жарлықтарын <gui>Екілік</gui> (<keyseq><key>Ctrl</key><key>B</key></keyseq>), <gui>Сегіздік</gui> (<keyseq><key>Ctrl</key><key>O</key></keyseq>), <gui>Ондық</gui> (<keyseq><key>Ctrl</key><key>D</key></keyseq>) және <gui>Он алтылық</gui> (<keyseq><key>Ctrl</key><key>H</key></keyseq>) режимдеріне ауысу үшін пайдалануға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: To convert numbers to other base on the fly, <link xref="conv-base">Number Base conversion</link> can be used.
kk: Сандарды басқа жүйеге жылдам түрлендіру үшін <link xref="conv-base">Санау жүйесін түрлендіруді</link> пайдалануға болады.

note: (itstool) path: page/title
en: Bitwise Operations
kk: Биттік операциялар

note: (itstool) path: page/p
en: Bitwise operations can be calculated using the following operators.
kk: Биттік операцияларды келесі операторлар көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: The result of some operations depend on the word size. To set the word size, press the menu button in the top-right corner of the window and select <gui style="menuitem">Preferences</gui>.
kk: Кейбір операциялардың нәтижесі сөз өлшеміне байланысты болады. Сөз өлшемін орнату үшін терезенің жоғарғы оң жақ бұрышындағы мәзір батырмасын басып, <gui style="menuitem">Баптаулар</gui> тармағын таңдаңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: Buttons for the following symbols and to set the word size are available in <link xref="mode-programming">programming mode</link>.
kk: Келесі таңбаларға арналған батырмалар және сөз өлшемін орнату мүмкіндігі <link xref="mode-programming">бағдарламалау режимінде</link> қолжетімді.

note: (itstool) path: page/p
en: Bitwise conjunction can be calculated using the ∧ or AND operators.
kk: Биттік конъюнкцияны ∧ немесе ЖӘНЕ операторлары көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Bitwise disjunction can be calculated using the ∨ or OR operators.
kk: Биттік дизъюнкцияны ∨ немесе НЕМЕСЕ операторлары көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Bitwise exclusive disjunction can be calculated using the ⊻, ⊕ or XOR operators.
kk: Биттік ерекше дизъюнкцияны ⊻, ⊕ немесе НЕМЕСЕ-ЕМЕС операторлары көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Bitwise complement for the set word size can be calculated using the ¬, ~ or NOT operators.
kk: Орнатылған сөз өлшемі үшін биттік толықтыруды ¬, ~ немесе ЕМЕС операторлары көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Bitwise alternative denial for the set word size can be calculated using the ⊼ or NAND operators.
kk: Орнатылған сөз өлшемі үшін биттік Шеффер штрихын ⊼ немесе ЖӘНЕ-ЕМЕС операторлары көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Bitwise joint denial for the set word size can be calculated using the ⊽ or NOR operators.
kk: Орнатылған сөз өлшемі үшін биттік Пирс стрелкасын ⊽ немесе НЕМЕСЕ-ЕМЕС операторлары көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Bitwise biconditional for the set word size can be calculated using the ⊙, XNOR or NXOR operators.
kk: Орнатылған сөз өлшемі үшін биттік эквиваленттікті ⊙, болғызбайтын НЕМЕСЕ-ЕМЕС операторлары көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/title
en: Complex Numbers
kk: Комплекс сандар

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Calculator</app> supports complex numbers, as well as the following functions while in <link xref="mouse">Advanced mode</link>.
kk: <app>Калькулятор</app> кешенді сандарды, сондай-ақ <link xref="mouse">Кеңейтілген режимдегі</link> келесі функцияларды қолдайды.

note: (itstool) path: td/p
en: Returns the real part of a complex number. For example:
kk: Комплексті санның нақты бөлігін қайтарады. Мысалы:

note: (itstool) path: td/p
en: Returns the imaginary part of a complex number. For example:
kk: Комплексті санның жорамал бөлігін қайтарады. Мысалы:

note: (itstool) path: td/p
en: Returns the conjugate of a complex number. For example:
kk: Комплексті санның түйіндес санын қайтарады. Мысалы:

note: (itstool) path: td/p
en: Returns the argument of a complex number. For example:
kk: Комплексті санның аргументін қайтарады. Мысалы:

note: (itstool) path: page/p
en: To convert the number to a different base representation use the <em>in</em> operator.
kk: Санды басқа санау жүйесіне түрлендіру үшін <em>in</em> операторын пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: example/p
en: 12 in hex
kk: 12 он алтылық жүйеде

note: (itstool) path: example/p
en: 5 in binary
kk: 5 екілік жүйеде

note: (itstool) path: example/p
en: 1A₁₆ in dec
kk: 1A₁₆ ондық жүйеде

note: (itstool) path: example/p
en: 1010₂ in octal
kk: 1010₂ сегіздік жүйеде

note: (itstool) path: note/p
en: Number Base conversions must be performed using the keyboard or using the <gui>conversion mode</gui> and selecting the <gui>Number Base</gui> category.
kk: Санау жүйесін түрлендіру пернетақта көмегімен немесе <gui>түрлендіру режимін</gui> пайдаланып, <gui>Санау жүйесі</gui> санатын таңдау арқылы орындалуы тиіс.

note: (itstool) path: page/title
en: Character Codes
kk: Таңба кодтары

note: (itstool) path: page/p
en: When in <link xref="mouse">programming mode</link> the <gui>á</gui> button opens a dialog to convert characters to character codes.
kk: <link xref="mouse">Бағдарламалау режимінде</link> <gui>á</gui> батырмасы таңбаларды таңба кодтарына түрлендіру үшін сұхбат терезесін ашады.

note: (itstool) path: note/p
en: Characters cannot be converted using the keyboard.
kk: Таңбаларды пернетақта көмегімен түрлендіру мүмкін емес.

note: (itstool) path: page/title
en: Currency
kk: Валюта

note: (itstool) path: page/p
en: To convert currencies, enter the <link xref="financial">financial mode</link>, and use the <gui>Currency conversion</gui> button or enter the <link xref="index#conversion">conversion mode</link> and select the <gui>Currency</gui> category.
kk: Валюталарды түрлендіру үшін <link xref="financial">қаржылық режимге</link> өтіп, <gui>Валютаны түрлендіру</gui> батырмасын пайдаланыңыз немесе <link xref="index#conversion">түрлендіру режиміне</link> өтіп, <gui>Валюта</gui> санатын таңдаңыз.

note: (itstool) path: item/p
en: Enter the amount which you want to convert.
kk: Түрлендіргіңіз келетін соманы енгізіңіз.

note: (itstool) path: item/p
en: Select the currency that you want to convert from and the currency that you want to convert to from the drop down below.
kk: Төмендегі ашылмалы тізімнен түрлендірілетін және түрлендіру қажет валюталарды таңдаңыз.

note: (itstool) path: note/p
en: Currency information is approximate and should not be used for making financial decisions.
kk: Валюта ақпараты шамамен берілген және қаржылық шешімдер қабылдау үшін пайдаланылмауы тиіс.

note: (itstool) path: page/title
en: Length/Area/Volume
kk: Ұзындығы/Ауданы/Көлемі

note: (itstool) path: page/p
en: To convert between length, area and volume units use the <em>in</em> operator.
kk: Ұзындық, аудан және көлем бірліктерін түрлендіру үшін <em>in</em> операторын пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: example/p
en: 6 meters in inches
kk: 6 метр дюйм есебімен

note: (itstool) path: example/p
en: 1 acre in cm²
kk: 1 акр, см² есебімен

note: (itstool) path: example/p
en: 1 pint in mL
kk: 1 пинта, мл есебімен

note: (itstool) path: note/p
en: Length/Area/Volume conversions must be performed using the keyboard or using the <gui>conversion mode</gui> and selecting the <gui>length/area/volume</gui> category.
kk: Ұзындығы/Ауданы/Көлемі түрлендірулері пернетақта көмегімен немесе <gui>түрлендіру режимін</gui> пайдаланып, <gui>ұзындық/аудан/көлем</gui> санатын таңдау арқылы орындалуы тиіс.

note: (itstool) path: page/title
en: Time
kk: Уақыт

note: (itstool) path: page/p
en: To convert between time use the <em>in</em> operator.
kk: Уақыт бірліктерін түрлендіру үшін <em>in</em> операторын пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: example/p
en: 3 years in hours
kk: 3 жыл, сағат есебімен

note: (itstool) path: note/p
en: Time conversions must be performed using the keyboard or using the <gui>conversion mode</gui> and selecting the <gui>duration</gui> category.
kk: Уақыт түрлендірулері пернетақта көмегімен немесе <gui>түрлендіру режимін</gui> пайдаланып, <gui>ұзақтық</gui> санатын таңдау арқылы орындалуы тиіс.

note: (itstool) path: page/title
en: Mass
kk: Масса

note: (itstool) path: page/p
en: To convert between mass use the <em>in</em> operator.
kk: Масса бірліктерін түрлендіру үшін <em>in</em> операторын пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: example/p
en: 1kg in pounds
kk: 1 кг, фунт есебімен

note: (itstool) path: note/p
en: Mass conversions must be performed using the keyboard or using the <gui>conversion mode</gui> and selecting the <gui>mass</gui> category.
kk: Масса түрлендірулері пернетақта көмегімен немесе <gui>түрлендіру режимін</gui> пайдаланып, <gui>масса</gui> санатын таңдау арқылы орындалуы тиіс.

note: (itstool) path: page/title
en: Basic Equations
kk: Негізгі теңдеулер

note: (itstool) path: page/p
en: Equations are entered in standard mathematical form. For example to add 7 and 2 enter the following:
kk: Теңдеулер стандартты математикалық пішімде енгізіледі. Мысалы, 7-ге 2-ні қосу үшін келесіні енгізіңіз:

note: (itstool) path: page/p
en: To solve, press the <gui>=</gui> button with your mouse or the <key>Enter</key> key on your keyboard.
kk: Шешу үшін тышқанмен <gui>=</gui> батырмасын немесе пернетақтадағы <key>Enter</key> пернесін басыңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: Calculations are performed in mathematical order - multiplication and division are performed before addition and subtraction. The following equation solves to 1 (3×2 = 6, 7−6 = 1).
kk: Есептеулер математикалық кезекпен орындалады - көбейту мен бөлу қосу мен азайтудан бұрын орындалады. Келесі теңдеудің шешімі 1 болады (3×2 = 6, 7−6 = 1).

note: (itstool) path: page/p
en: To change the order of calculation use parenthesis. The following equation solves to 8 (7−3 = 4, 4×2 = 8).
kk: Есептеу кезегін өзгерту үшін жақшаларды пайдаланыңыз. Келесі теңдеудің шешімі 8 болады (7−3 = 4, 4×2 = 8).

note: (itstool) path: page/p
en: To clear the display press the <gui>C</gui> button or <key>Escape</key>.
kk: Экранды тазарту үшін <gui>C</gui> батырмасын немесе <key>Escape</key> пернесін басыңыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Factorials
kk: Факториалдар

note: (itstool) path: page/p
en: Factorials are entered using the ! symbol. To calculate the factorial of 6 enter the following.
kk: Факториалдар ! таңбасы көмегімен енгізіледі. 6-ның факториалын есептеу үшін келесіні енгізіңіз.

note: (itstool) path: page/title
en: Factorization
kk: Көбейткіштерге жіктеу

note: (itstool) path: page/p
en: You can factorize the number currently displayed by pressing the <gui>a×b</gui> button, or pressing <keyseq><key>Ctrl</key><key>F</key></keyseq>. This button is visible in <link xref="mouse">advanced mode</link>.
kk: Ағымдағы көрсетілген санды <gui>a×b</gui> батырмасын басу немесе <keyseq><key>Ctrl</key><key>F</key></keyseq> пернелерін басу арқылы көбейткіштерге жіктеуге болады. Бұл батырма <link xref="mouse">кеңейтілген режимде</link> көрінеді.

note: (itstool) path: page/title
en: Financial Functions
kk: Қаржылық функциялар

note: (itstool) path: page/p
en: When in financial mode the following buttons are available.
kk: Қаржылық режимде келесі батырмалар қолжетімді.

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the number of compounding periods necessary to increase an investment of present value to a future value, at a fixed interest rate per compounding period.
kk: Инвестицияның ағымдағы құнын болашақ құнына дейін арттыру үшін қажетті күрделі пайыздар кезеңдерінің санын бекітілген пайыздық мөлшерлеме бойынша есептеу.

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the depreciation allowance on an asset for a specified period of time, using the double-declining balance method.
kk: Активтің белгілі бір уақыт кезеңіндегі амортизациялық аударымдарын екі есе азаятын қалдық әдісімен есептеу.

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the future value of an investment based on a series of equal payments at a periodic interest rate over the number of payment periods in the term.
kk: Мерзім ішіндегі төлем кезеңдерінің саны бойынша мерзімді пайыздық мөлшерлемемен тең төлемдер сериясына негізделген инвестицияның болашақ құнын есептеу.

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the resale price of a product, based on the product cost and the wanted gross profit margin.
kk: Өнімнің өзіндік құны мен қажетті жалпы пайда маржасына негізделген өнімнің қайта сату бағасын есептеу.

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the amount of the periodic payment of a loan, where payments are made at the end of each payment period.
kk: Әрбір төлем кезеңінің соңында төлемдер жасалатын несиенің мерзімді төлемінің сомасын есептеу.

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the present value of an investment based on a series of equal payments discounted at a periodic interest rate over the number of payment periods in the term.
kk: Мерзім ішіндегі төлем кезеңдерінің саны бойынша мерзімді пайыздық мөлшерлемемен дисконтталған тең төлемдер сериясына негізделген инвестицияның ағымдағы құнын есептеу.

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the periodic interest necessary to increase an investment to a future value, over the number of compounding periods.
kk: Инвестицияны болашақ құнына дейін арттыру үшін қажетті мерзімді пайызды есептеу.

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the straight-line depreciation of an asset for one period. The straight-line method of depreciation divides the depreciable cost evenly over the useful life of an asset. The useful life is the number of periods, typically years, over which an asset is depreciated.
kk: Активтің бір кезеңдегі түзу сызықты амортизациясын есептеу. Амортизацияның түзу сызықты әдісі амортизацияланатын құнды активтің пайдалы қызмет мерзімі ішінде біркелкі бөледі. Пайдалы қызмет мерзімі — актив амортизацияланатын кезеңдердің саны (әдетте жылдар).

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the depreciation allowance on an asset for a specified period of time, using the Sum-of-the-Years'-Digits method. This method of depreciation accelerates the rate of depreciation, so that more depreciation expense occurs in earlier periods than in later ones. The useful life is the number of periods, typically years, over which an asset is depreciated.
kk: Активтің белгілі бір уақыт кезеңіндегі амортизациялық аударымдарын жылдардың сандар қосындысы әдісімен есептеу. Амортизацияның бұл әдісі амортизация жылдамдығын тездетеді, сондықтан алдыңғы кезеңдерде амортизациялық шығындар кейінгі кезеңдерге қарағанда көбірек болады. Пайдалы қызмет мерзімі — актив амортизацияланатын кезеңдердің саны (әдетте жылдар).

note: (itstool) path: td/p
en: Calculate the number of payment periods that are necessary during the term of an ordinary annuity, to accumulate a future value, at a periodic interest rate.
kk: Кәдімгі аннуитет мерзімі ішінде болашақ құнды жинақтау үшін қажетті төлем кезеңдерінің санын мерзімді пайыздық мөлшерлеме бойынша есептеу.

note: (itstool) path: note/p
en: Financial functions cannot be performed using the keyboard.
kk: Қаржылық функцияларды пернетақта көмегімен орындау мүмкін емес.

note: (itstool) path: page/title
en: Functions
kk: Функциялар

note: (itstool) path: page/p
en: Functions can be used by inserting the name of the function followed by function arguments. <app>Calculator</app> also support user-defined functions. If the argument is not a number or <link xref="variable">a single variable</link> then write each argument separated by semicolon and use parenthesis around the argument list.
kk: Функцияларды функция атауын, содан кейін функция аргументтерін енгізу арқылы пайдалануға болады. <app>Калькулятор</app> сонымен қатар пайдаланушы анықтаған функцияларды да қолдайды. Егер аргумент сан немесе <link xref="variable">жалғыз айнымалы</link> болмаса, онда әрбір аргументті нүктелі үтірмен ажыратып жазыңыз және аргументтер тізімін жақшаға алыңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: To add a new function type the function in the format as given below. A function name and arguments must only contain upper or lower case characters, or underscores. The part after @ is the function description which is optional.
kk: Жаңа функция қосу үшін функцияны төменде көрсетілген пішімде теріңіз. Функция атауы мен аргументтері тек үлкен немесе кіші латын әріптерінен немесе астын сызу таңбасынан тұруы тиіс. @ таңбасынан кейінгі бөлік — функцияның сипаттамасы, ол міндетті емес.

note: (itstool) path: example/p
en: SimpleInterest (principal; rate; time) = principal * rate * time @ Simple Interest formula
kk: SimpleInterest (principal; rate; time) = principal * rate * time @ Жай пайыз формуласы

note: (itstool) path: page/p
en: Functions can also be added and inserted using the f(x) button.
kk: Функцияларды сонымен қатар f(x) батырмасы көмегімен қосуға және кірістіруге болады.

note: (itstool) path: example/p
en: Click on f(x). Type the function name in the box, choose the number of arguments and click on the plus sign button next to it. On the calculator screen type the function expression and press <key>Enter</key>.
kk: f(x) батырмасын шертіңіз. Өріске функция атауын теріңіз, аргументтер санын таңдаңыз және оның қасындағы плюс таңбасы бар батырманы шертіңіз. Калькулятор экранында функция өрнегін теріп, <key>Enter</key> пернесін басыңыз.

note: (itstool) path: example/p
en: Click on f(x). Choose the function and click on it.
kk: f(x) батырмасын шертіңіз. Функцияны таңдап, оны шертіңіз.

note: (itstool) path: page/p
en: The following functions are defined.
kk: Келесі функциялар анықталған.

note: (itstool) path: td/p (itstool) path: page/title
en: Trigonometry
kk: Тригонометрия

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Sine</link>
kk: <link xref="trigonometry">Синус</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Cosine</link>
kk: <link xref="trigonometry">Косинус</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Tangent</link>
kk: <link xref="trigonometry">Тангенс</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Inverse Sine</link>
kk: <link xref="trigonometry">Арксинус</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Inverse Cosine</link>
kk: <link xref="trigonometry">Арккосинус</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Inverse Tangent</link>
kk: <link xref="trigonometry">Арктангенс</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Hyperbolic Sine</link>
kk: <link xref="trigonometry">Гиперболалық синус</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Hyperbolic Cosine</link>
kk: <link xref="trigonometry">Гиперболалық косинус</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Hyperbolic Tangent</link>
kk: <link xref="trigonometry">Гиперболалық тангенс</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Inverse Hyperbolic Sine</link>
kk: <link xref="trigonometry">Кері гиперболалық синус</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Inverse Hyperbolic Cosine</link>
kk: <link xref="trigonometry">Кері гиперболалық косинус</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Inverse Hyperbolic Tangent</link>
kk: <link xref="trigonometry">Кері гиперболалық тангенс</link>

note: (itstool) path: td/p
en: Complex
kk: Кешенді

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="complex">Complex Conjugate</link>
kk: <link xref="complex">Кешенді түйіндес</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="complex">Complex Argument</link>
kk: <link xref="complex">Кешенді аргумент</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="complex">Real Component</link>
kk: <link xref="complex">Нақты бөлігі</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="complex">Imaginary Component</link>
kk: <link xref="complex">Жорамал бөлігі</link>

note: (itstool) path: td/p
en: Programming
kk: Бағдарламалау

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="mode-programming">Two’s Complement</link>
kk: <link xref="mode-programming">Екілік толықтыру</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="mode-programming">Swap Endianness</link>
kk: <link xref="mode-programming">Байттар ретін ауыстыру</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="modulus">Modulus Divide</link>
kk: <link xref="modulus">Қалдықпен бөлу</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="modulus">Modular Exponentiation</link>
kk: <link xref="modulus">Модульдік дәрежелеу</link>

note: (itstool) path: td/p (itstool) path: page/title
en: Rounding
kk: Дөңгелектеу

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="rounding">Round</link>
kk: <link xref="rounding">Дөңгелектеу</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="rounding">Floor</link>
kk: <link xref="rounding">Төмен қарай дөңгелектеу</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="rounding">Ceiling</link>
kk: <link xref="rounding">Жоғары қарай дөңгелектеу</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="rounding">Integer Component</link>
kk: <link xref="rounding">Бүтін бөлігі</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="rounding">Fractional Component</link>
kk: <link xref="rounding">Бөлшек бөлігі</link>

note: (itstool) path: td/p
en: Statistics
kk: Статистика

note: (itstool) path: td/p
en: Sum
kk: Қосынды

note: (itstool) path: td/p
en: Sum of Squares
kk: Квадраттар қосындысы

note: (itstool) path: td/p
en: Average
kk: Орташа мән

note: (itstool) path: td/p
en: Median
kk: Медиана

note: (itstool) path: td/p
en: Minimum Value
kk: Минималды мән

note: (itstool) path: td/p
en: Maximum Value
kk: Максималды мән

note: (itstool) path: td/p
en: Sample Standard Deviation
kk: Таңдамалы стандартты ауытқу

note: (itstool) path: td/p
en: Population Standard Deviation
kk: Генералды стандартты ауытқу

note: (itstool) path: td/p
en: Sample Variance
kk: Таңдамалы дисперсия

note: (itstool) path: td/p
en: Population Variance
kk: Генералды дисперсия

note: (itstool) path: td/p
en: Sundry
kk: Әртүрлі

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="logarithm">Logarithm</link>
kk: <link xref="logarithm">Логарифм</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="logarithm">Natural Logarithm</link>
kk: <link xref="logarithm">Натурал логарифм</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="power">Square Root</link>
kk: <link xref="power">Квадрат түбір</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="absolute">Absolute Value</link>
kk: <link xref="absolute">Абсолютті мән</link>

note: (itstool) path: td/p
en: Combination
kk: Комбинациялар

note: (itstool) path: td/p
en: Permutation
kk: Орналастырулар

note: (itstool) path: td/p
en: Greatest Common Divisor
kk: Ең үлкен ортақ бөлгіш

note: (itstool) path: td/p
en: Least Common Multiple
kk: Ең кіші ортақ еселік

note: (itstool) path: td/p
en: Comparison (Kronecker Delta)
kk: Салыстыру (Кронекер дельтасы)

note: (itstool) path: page/title
en: Using the History View
kk: Тарих көрінісін пайдалану

note: (itstool) path: page/p
en: The History View is located above the entry box and is designed to show your previous calculations in the form of a scrollable list that can be clicked and scrolled through using a mouse.
kk: Тарих көрінісі енгізу өрісінің үстінде орналасқан және алдыңғы есептеулерді тышқанмен айналдыруға және шертуге болатын тізім түрінде көрсетуге арналған.

note: (itstool) path: page/p
en: Once an entry has been selected, it will immediately show up in the entry box for you to manipulate and use.
kk: Жазба таңдалғаннан кейін, ол бірден өңдеу және пайдалану үшін енгізу өрісінде пайда болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Finally, there is no upper limit on the number of calculations that can show up in the list for you to use.
kk: Сонымен қатар, тізімде көрсетілетін есептеулер санына шектеу қойылмаған.

[ctx: link:trail]
note: (itstool) path: info/title
en: Calculator Help
kk: Калькулятор көмегі

[ctx: text]
note: (itstool) path: info/title
en: Calculator Help
kk: Калькулятор көмегі

[ctx: link]
note: (itstool) path: info/title
en: Calculator Help
kk: Калькулятор көмегі

note: (itstool) path: page/title
en: <_:media-1/> Calculator Help
kk: <_:media-1/> Калькулятор көмегі

note: (itstool) path: section/title
en: User Interface
kk: Пайдаланушы интерфейсі

note: (itstool) path: section/title
en: Equations
kk: Теңдеулер

note: (itstool) path: section/title
en: Numbers
kk: Сандар

note: (itstool) path: section/title
en: Conversions
kk: Түрлендірулер

note: (itstool) path: section/title
en: Financial Calculations
kk: Қаржылық есептеулер

note: (itstool) path: page/title
en: Using the Keyboard
kk: Пернетақтаны пайдалану

note: (itstool) path: page/p
en: All mathematical equations can be entered using the keyboard.
kk: Барлық математикалық теңдеулерді пернетақта көмегімен енгізуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: The following key combinations can be used to enter keys that may not be available on your keyboard.
kk: Келесі пернелер тіркесімін пернетақтада жоқ таңбаларды енгізу үшін пайдалануға болады.

note: (itstool) path: td/p
en: <key>*</key> twice
kk: <key>*</key> екі рет

note: (itstool) path: page/p
en: To enter <link xref="superscript">superscript numbers</link> use <keyseq><key>Ctrl</key>number</keyseq>, for <link xref="superscript">subscript numbers</link> use <keyseq><key>Alt</key>number</keyseq>.
kk: <link xref="superscript">Жоғарғы индекс сандарын</link> енгізу үшін <keyseq><key>Ctrl</key>сан</keyseq>, ал <link xref="superscript">төменгі индекс сандары</link> үшін <keyseq><key>Alt</key>сан</keyseq> тіркесімін пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: license/p
en: This work is licensed under a <_:link-1/>.
kk: Бұл жұмыс <_:link-1/> аясында лицензияланған.

note: (itstool) path: license/p
en: As a special exception, the copyright holders give you permission to copy, modify, and distribute the example code contained in this document under the terms of your choosing, without restriction.
kk: Арнайы ерекшелік ретінде, авторлық құқық иелері сізге осы құжаттағы мысал кодты ешқандай шектеусіз, өз қалауыңыз бойынша көшіруге, өзгертуге және таратуға рұқсат береді.

note: (itstool) path: page/title
en: Logarithms
kk: Логарифмдер

note: (itstool) path: page/p
en: Logarithms can be calculated using the log <link xref="function">function</link>.
kk: Логарифмдерді log <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: To calculate a logarithm in a different base use a <link xref="superscript">subscript number</link> or normal number after the function.
kk: Басқа негіздегі логарифмді есептеу үшін функциядан кейін <link xref="superscript">төменгі индекс санын</link> немесе кәдімгі санды пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: To calculate a natural logarithm use the ln function.
kk: Натурал логарифмді есептеу үшін ln функциясын пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: Euler's number can be entered by using the <link xref="variable">constant</link> e.
kk: Эйлер санын e <link xref="variable">тұрақтысы</link> арқылы енгізуге болады.

note: (itstool) path: page/title
en: Programming Mode
kk: Бағдарламалау режимі

note: (itstool) path: page/p
en: <gui style="menuitem">Programming mode</gui> provides the tools required for common mathematical operations in software development. For example, programming mode makes math on hexadecimal numbers very easy. It also supports common <link xref="boolean">bitwise operators</link> like <gui>NOT</gui>, <gui>AND</gui>, <gui>OR</gui>, etc. A binary view for numbers up to 64 bits long is displayed, where the user can manually toggle each bit using the mouse cursor.
kk: <gui style="menuitem">Бағдарламалау режимі</gui> бағдарламалық қамтаманы әзірлеудегі жалпы математикалық операциялар үшін қажетті саймандарды ұсынады. Мысалы, бағдарламалау режимі он алтылық сандармен есептеулер жүргізуді өте оңайлатады. Сондай-ақ ол <gui>NOT</gui>, <gui>AND</gui>, <gui>OR</gui> және т.б. сияқты жалпы <link xref="boolean">биттік операторларды</link> қолдайды. 64 битке дейінгі сандар үшін екілік көрініс көрсетіледі, онда пайдаланушы тышқан курсорымен әрбір битті қолмен ауыстыра алады.

note: (itstool) path: page/p
en: Additionally, bit-shifting operations are possible by using the <gui>≪</gui>, <gui>≫</gui> and <gui>⋙</gui> buttons. <link xref="modulus">Modulo arithmetic</link> can be accomplished using the <gui>mod</gui> button.
kk: Сонымен қатар, <gui>≪</gui>, <gui>≫</gui> және <gui>⋙</gui> батырмалары арқылы биттік жылжыту операцияларын орындауға болады. <link xref="modulus">Модульдік арифметиканы</link> <gui>mod</gui> батырмасы көмегімен орындауға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: The default word size for bitwise, two’s complement, and swap endianness functions can be changed both in the <gui style="menuitem">Preferences</gui> menu, or by using the word size button in the bottom of the keypad while in programming mode. This will affect how results from these functions are shown. For example, here we show the two’s complement of the number 6B in 64 bit and 16 bit word sizes:
kk: Биттік, екілік толықтыру және байттар ретін ауыстыру функциялары үшін әдепкі сөз өлшемін <gui style="menuitem">Баптаулар</gui> мәзірінен де, бағдарламалау режиміндегі пернетақтаның төменгі жағындағы сөз өлшемі батырмасы арқылы да өзгертуге болады. Бұл осы функциялардың нәтижелерінің көрсетілуіне әсер етеді. Мысалы, мұнда 6B санының 64 биттік және 16 биттік сөз өлшемдеріндегі екілік толықтыруы көрсетілген:

note: (itstool) path: example/p
en: 64 bit:
kk: 64 бит:

note: (itstool) path: example/p
en: 16 bit:
kk: 16 бит:

note: (itstool) path: note/p
en: Attempting to enter a larger number than will fit in the selected word size will result in an Overflow error.
kk: Таңдалған сөз өлшеміне сыймайтын үлкен санды енгізу әрекеті Overflow (толып кету) қатесіне әкеледі.

note: (itstool) path: page/title
en: Modulus Division
kk: Қалдықпен бөлу

note: (itstool) path: page/p
en: Modulus division is performed using the mod operator or the mod <link xref="function">function</link>.
kk: Қалдықпен бөлу mod операторы немесе mod <link xref="function">функциясы</link> көмегімен орындалады.

note: (itstool) path: page/p
en: Modular exponentiation x^y mod p is performed using the modexp <link xref="function">function</link>.
kk: x^y mod p түріндегі модульдік дәрежелеу modexp <link xref="function">функциясы</link> көмегімен орындалады.

note: (itstool) path: page/title
en: Using the Mouse
kk: Тышқанды пайдалану

note: (itstool) path: page/p
en: All equations can be entered using the mouse. To access all buttons there are a number of modes that can be selected from the <gui>Mode</gui> menu.
kk: Барлық теңдеулерді тышқан көмегімен енгізуге болады. Барлық батырмаларға қол жеткізу үшін <gui>Режим</gui> мәзірінен таңдауға болатын бірнеше режим бар.

note: (itstool) path: td/p
en: Basic
kk: Негізгі

note: (itstool) path: td/p
en: Provides buttons suitable for <link xref="equation">basic equations</link>
kk: <link xref="equation">Негізгі теңдеулерге</link> арналған батырмаларды ұсынады

note: (itstool) path: td/p
en: Advanced
kk: Кеңейтілген

note: (itstool) path: td/p
en: Provides buttons suitable for advanced mathematics such as <link xref="trigonometry"/>
kk: <link xref="trigonometry"/> сияқты күрделі математикаға арналған батырмаларды ұсынады

note: (itstool) path: td/p
en: Financial
kk: Қаржылық

note: (itstool) path: td/p
en: Provides buttons suitable for <link xref="financial">financial equations</link>
kk: <link xref="financial">Қаржылық теңдеулерге</link> арналған батырмаларды ұсынады

note: (itstool) path: td/p
en: Provides buttons suitable for computer programmers
kk: Бағдарламашыларға арналған батырмаларды ұсынады

note: (itstool) path: td/p
en: Conversion
kk: Түрлендіру

note: (itstool) path: td/p
en: Provides buttons suitable for unit conversions
kk: Өлшем бірліктерін түрлендіруге арналған батырмаларды ұсынады

note: (itstool) path: page/title
en: Result Format
kk: Нәтиже пішімі

note: (itstool) path: page/p
en: To change the format used to display results, press the menu button in the top-right corner of the window and select the number format to use from the menu.
kk: Нәтижелерді көрсету пішімін өзгерту үшін терезенің жоғарғы оң жақ бұрышындағы мәзір батырмасын басып, мәзірден қажетті сан пішімін таңдаңыз.

note: (itstool) path: td/p
en: <gui>Automatic</gui>
kk: <gui>Автоматты</gui>

note: (itstool) path: td/p
en: Small results are displayed as <gui>Fixed</gui> notation while long results are displayed as <gui>Scientific</gui> notation
kk: Кіші нәтижелер <gui>Бекітілген</gui> нотацияда, ал үлкен нәтижелер <gui>Ғылыми</gui> нотацияда көрсетіледі

note: (itstool) path: td/p
en: <gui>Fixed</gui>
kk: <gui>Бекітілген</gui>

note: (itstool) path: td/p
en: Results are always displayed as decimal numbers
kk: Нәтижелер әрқашан ондық сандар түрінде көрсетіледі

note: (itstool) path: td/p
en: <gui>Scientific</gui>
kk: <gui>Ғылыми</gui>

note: (itstool) path: td/p
en: Results are displayed in <link xref="scientific">scientific notation</link>
kk: Нәтижелер <link xref="scientific">ғылыми нотацияда</link> көрсетіледі

note: (itstool) path: td/p
en: <gui>Engineering</gui>
kk: <gui>Инженерлік</gui>

note: (itstool) path: td/p
en: Results are displayed in scientific notation except the exponent is always a multiple of three
kk: Нәтижелер ғылыми нотацияда көрсетіледі, бірақ дәреже көрсеткіші әрқашан үшке еселі болады

note: (itstool) path: page/p
en: The number of decimal places, if trailing zeroes are shown and if digits are grouped can also be configured in <gui style="menuitem">Preferences</gui>.
kk: Ондық таңбалар санын, соңындағы нөлдердің көрсетілуін және разрядтардың топтастырылуын <gui style="menuitem">Баптаулар</gui> мәзірінде реттеуге болады.

note: (itstool) path: page/title
en: Percentages
kk: Пайыздар

note: (itstool) path: page/p
en: Percentages are calculated using the % symbol.
kk: Пайыздар % таңбасы көмегімен есептеледі.

note: (itstool) path: page/p
en: When added or subtracted the percentage symbol resolves to one percent of the value being added or subtracted from. The following equation calculates the price of a $140 item with 15% tax (140 + (15÷100)×140).
kk: Қосу немесе азайту кезінде пайыз таңбасы қосылатын немесе азайтылатын мәннің бір пайызына тең болады. Келесі теңдеу 15% салығы бар 140 долларлық заттың бағасын есептейді (140 + (15÷100)×140).

note: (itstool) path: page/p
en: In all other cases the percentage symbol resolves to a fraction out of 100. The following equation calculates one quarter of 80 apples ((25÷100)×80).
kk: Барлық басқа жағдайларда пайыз таңбасы 100-ден бір бөлікке тең болады. Келесі теңдеу 80 алманың төрттен бірін есептейді ((25÷100)×80).

note: (itstool) path: page/title
en: Powers and Roots
kk: Дәрежелер мен түбірлер

note: (itstool) path: page/p
en: Powers are entered by putting a <link xref="superscript">superscript number</link> after the value.
kk: Дәрежелер мәннен кейін <link xref="superscript">жоғарғы индекс санын</link> қою арқылы енгізіледі.

note: (itstool) path: page/p
en: The inverse of a number can be entered using the inverse symbol ⁻¹ (<keyseq><key>Ctrl</key><key>I</key></keyseq>).
kk: Санның кері мәнін ⁻¹ кері таңбасы (<keyseq><key>Ctrl</key><key>I</key></keyseq>) арқылы енгізуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Powers can also be calculated using the ^ symbol. This allows the power to be an equation.
kk: Дәрежелерді сонымен қатар ^ таңбасы көмегімен есептеуге болады. Бұл дәреже ретінде теңдеуді пайдалануға мүмкіндік береді.

note: (itstool) path: page/p
en: If your keyboard does not have a <key>^</key> key you can use <key>*</key> twice.
kk: Егер пернетақтаңызда <key>^</key> пернесі болмаса, <key>*</key> пернесін екі рет басуға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Square roots can be calculated using the √ symbol (<keyseq><key>Ctrl</key><key>R</key></keyseq>) or sqrt <link xref="function">function</link>.
kk: Квадрат түбірлерді √ таңбасы (<keyseq><key>Ctrl</key><key>R</key></keyseq>) немесе sqrt <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: n-th roots can be calculated by putting a <link xref="superscript">subscript number</link> or <link xref="superscript">superscript number</link> before the root sign.
kk: n-ші дәрежелі түбірлерді түбір таңбасының алдына <link xref="superscript">төменгі индекс санын</link> немесе <link xref="superscript">жоғарғы индекс санын</link> қою арқылы есептеуге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Nearest integer values tying away from zero are calculated using the [ and ] symbols or round <link xref="function">function</link>.
kk: Нөлден алыстайтын ең жақын бүтін мәндер [ және ] таңбалары немесе round <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеледі.

note: (itstool) path: page/p
en: Nearest integer values toward -∞ also known as floor values are calculated using the ⌊ and ⌋ symbols or floor <link xref="function">function</link>.
kk: -∞ бағытына қарай ең жақын бүтін мәндер (төмен қарай дөңгелектеу) ⌊ және ⌋ таңбалары немесе floor <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеледі.

note: (itstool) path: page/p
en: Nearest integer values toward +∞ also known as ceiling values are calculated using the ⌈ and ⌉ symbols or ceil <link xref="function">function</link>.
kk: +∞ бағытына қарай ең жақын бүтін мәндер (жоғары қарай дөңгелектеу) ⌈ және ⌉ таңбалары немесе ceil <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеледі.

note: (itstool) path: page/p
en: Nearest integer values toward 0 i.e. the integer components are calculated using int <link xref="function">function</link>.
kk: 0-ге қарай ең жақын бүтін мәндер, яғни бүтін бөліктер int <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеледі.

note: (itstool) path: page/p
en: The fractional components are calculated using frac <link xref="function">function</link>.
kk: Бөлшек бөліктер frac <link xref="function">функциясы</link> көмегімен есептеледі.

note: (itstool) path: page/title
en: Scientific Notation
kk: Ғылыми нотация

note: (itstool) path: page/p
en: To enter numbers in scientific format use the <keyseq><key>Ctrl</key><key>E</key></keyseq> shortcut. The <link xref="superscript">number mode</link> automatically changes to superscript. To enter 2×10¹⁰⁰, start by entering the mantissa (2):
kk: Сандарды ғылыми пішімде енгізу үшін <keyseq><key>Ctrl</key><key>E</key></keyseq> жарлығын пайдаланыңыз. <link xref="superscript">Сан режимі</link> автоматты түрде жоғарғы индекске ауысады. 2×10¹⁰⁰ енгізу үшін алдымен мантиссаны (2) енгізіңіз:

note: (itstool) path: page/p
en: Then press <keyseq><key>Ctrl</key><key>E</key></keyseq>:
kk: Содан кейін <keyseq><key>Ctrl</key><key>E</key></keyseq> басыңыз:

note: (itstool) path: page/p
en: Then enter the exponent (100):
kk: Содан кейін дәреже көрсеткішін (100) енгізіңіз:

note: (itstool) path: page/p
en: To show results in scientific form change the <link xref="number-display">result format</link>.
kk: Нәтижелерді ғылыми түрде көрсету үшін <link xref="number-display">нәтиже пішімін</link> өзгертіңіз.

note: (itstool) path: page/title
en: Superscript and Subscript
kk: Жоғарғы және төменгі индекс

note: (itstool) path: page/p
en: Some equations may require numbers to be entered in superscript or subscript form, such as:
kk: Кейбір теңдеулер сандарды жоғарғы немесе төменгі индекс түрінде енгізуді талап етуі мүмкін, мысалы:

note: (itstool) path: page/p
en: To enter superscript or subscript numbers with the mouse, select the number mode using the <gui>↑n</gui> and <gui>↓n</gui> buttons (available in all the modes except the <gui>keyboard mode</gui> and the <gui>conversion mode</gui>). When one of these modes is active clicking the number buttons will enter numbers in superscript or subscript. To return to normal number mode click the active number button.
kk: Жоғарғы немесе төменгі индекс сандарын тышқанмен енгізу үшін <gui>↑n</gui> және <gui>↓n</gui> батырмалары арқылы сан режимін таңдаңыз (бұл батырмалар <gui>пернетақта режимі</gui> мен <gui>түрлендіру режимінен</gui> басқа барлық режимдерде қолжетімді). Осы режимдердің бірі белсенді болғанда, сан батырмаларын шерту сандарды жоғарғы немесе төменгі индекс түрінде енгізеді. Қалыпты сан режиміне қайту үшін белсенді сан батырмасын қайта шертіңіз.

note: (itstool) path: page/p
en: To enter superscript numbers use <keyseq><key>Ctrl</key>number</keyseq>, for subscript numbers use <keyseq><key>Alt</key>number</keyseq>.
kk: Жоғарғы индекс сандарын енгізу үшін <keyseq><key>Ctrl</key>сан</keyseq>, ал төменгі индекс сандары үшін <keyseq><key>Alt</key>сан</keyseq> тіркесімін пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: The number mode returns to normal when entering the next non-number character, such as "+" or "-".
kk: Сандық емес келесі таңбаны (мысалы, "+" немесе "-") енгізгенде, сан режимі қалыпты күйге оралады.

note: (itstool) path: page/p
en: Trigonometry can be performed using the sin, cos, and tan <link xref="function">function</link>.
kk: Тригонометриялық есептеулерді sin, cos және tan <link xref="function">функциялары</link> көмегімен орындауға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: To change the angle units used, use one of the following methods:
kk: Пайдаланылатын бұрыш бірліктерін өзгерту үшін келесі әдістердің бірін пайдаланыңыз:

note: (itstool) path: item/p
en: Press the menu button in the top-right corner of the window and select <gui style="menuitem">Preferences</gui>
kk: Терезенің жоғарғы оң жақ бұрышындағы мәзір батырмасын басып, <gui style="menuitem">Баптаулар</gui> тармағын таңдаңыз

note: (itstool) path: item/p
en: In <gui>advanced mode</gui> you can use the Rad/Grad/Deg toggle button to toggle between units
kk: <gui>Кеңейтілген режимде</gui> бірліктер арасында ауысу үшін Rad/Grad/Deg батырмасын пайдалануға болады

note: (itstool) path: page/p
en: Trigonometry buttons are visible when in <link xref="mouse">Advanced mode</link>.
kk: Тригонометрия батырмалары <link xref="mouse">Кеңейтілген режимде</link> көрінеді.

note: (itstool) path: page/p
en: Hyperbolic functions are available by adding "h" to the end of a function.
kk: Гиперболалық функциялар функцияның соңына "h" әрпін қосу арқылы қолжетімді болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Inverse functions are entered either using the inverse symbol ⁻¹ (<keyseq><key>Ctrl</key><key>I</key></keyseq>) or the "a" form of the function. The following two equations are equivalent.
kk: Кері функциялар ⁻¹ кері таңбасы (<keyseq><key>Ctrl</key><key>I</key></keyseq>) немесе функцияның "a" пішімі арқылы енгізіледі. Келесі екі теңдеу өзара тең.

note: (itstool) path: page/p
en: To enter <link xref="variable">π</link> with the keyboard use <keyseq><key>Ctrl</key><key>P</key></keyseq>.
kk: Пернетақтамен <link xref="variable">π</link> таңбасын енгізу үшін <keyseq><key>Ctrl</key><key>P</key></keyseq> пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Variables and Constants
kk: Айнымалылар мен тұрақтылар

note: (itstool) path: page/p
en: To assign a value to a variable use the = symbol or choose the variable to assign to with the <gui>x</gui> button in <link xref="mouse">advanced mode</link>. A variable name must only contain upper or lower case characters, or underscores.
kk: Айнымалыға мән беру үшін = таңбасын пайдаланыңыз немесе <link xref="mouse">кеңейтілген режимдегі</link> <gui>x</gui> батырмасы арқылы мән берілетін айнымалыны таңдаңыз. Айнымалы атауы тек үлкен немесе кіші латын әріптерінен немесе астын сызу таңбасынан тұруы тиіс.

note: (itstool) path: page/p
en: Variables and constants can be used in any equation and are substituted for their assigned value. Variables and constants can be inserted using the <gui>x</gui> button.
kk: Айнымалылар мен тұрақтыларды кез келген теңдеуде пайдалануға болады, олардың орнына берілген мәндері қойылады. Айнымалылар мен тұрақтыларды <gui>x</gui> батырмасы көмегімен кірістіруге болады.

note: (itstool) path: page/p
en: The following variables are always defined.
kk: Келесі айнымалылар әрқашан анықталған.

note: (itstool) path: td/p
en: Result of previous calculation
kk: Алдыңғы есептеудің нәтижесі

note: (itstool) path: td/p
en: Random value in the range [0,1] (changes on each read)
kk: [0,1] ауқымындағы кездейсоқ мән (әр оқыған сайын өзгереді)

note: (itstool) path: page/p
en: The following constants are always defined.
kk: Келесі тұрақтылар әрқашан анықталған.

note: (itstool) path: td/p
en: Mathematics
kk: Математика

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="logarithm">Euler’s Number</link>
kk: <link xref="logarithm">Эйлер саны</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Pi</link>
kk: <link xref="trigonometry">Пи</link>

note: (itstool) path: td/p
en: <link xref="trigonometry">Tau</link>
kk: <link xref="trigonometry">Тау</link>

note: (itstool) path: td/p
en: Golden Ratio
kk: Алтын қима

note: (itstool) path: td/p
en: Electromagnetism
kk: Электромагнитизм

note: (itstool) path: td/p
en: Light Speed
kk: Жарық жылдамдығы

note: (itstool) path: td/p
en: Elementary Charge
kk: Элементар заряд

note: (itstool) path: td/p
en: Impedance of Vacuum
kk: Вакуум импедансы

note: (itstool) path: td/p
en: Permeability of Vacuum
kk: Вакуумның магниттік өтімділігі

note: (itstool) path: td/p
en: Permittivity of Vacuum
kk: Вакуумның диэлектрлік өтімділігі

note: (itstool) path: td/p
en: Atomic &amp; Nuclear
kk: Атомдық және ядролық

note: (itstool) path: td/p
en: Planck’s Constant
kk: Планк тұрақтысы

note: (itstool) path: td/p
en: Fine-Structure Constant
kk: Жұқа құрылым тұрақтысы

note: (itstool) path: td/p
en: Electron Mass
kk: Электрон массасы

note: (itstool) path: td/p
en: Proton Mass
kk: Протон массасы

note: (itstool) path: td/p
en: Thermodynamics
kk: Термодинамика

note: (itstool) path: td/p
en: Boltzmann Constant
kk: Больцман тұрақтысы

note: (itstool) path: td/p
en: Atomic Mass Unit
kk: Атомдық масса бірлігі

note: (itstool) path: td/p
en: Molar Gas Constant
kk: Молярлық газ тұрақтысы

note: (itstool) path: td/p
en: Stefan-Boltzmann Constant
kk: Стефан-Больцман тұрақтысы

note: (itstool) path: td/p
en: Avogadro’s Number
kk: Авогадро саны

note: (itstool) path: td/p
en: Gravitation
kk: Гравитация

note: (itstool) path: td/p
en: Gravitational Constant
kk: Гравитациялық тұрақты

note: (itstool) path: td/p
en: Earth Acceleration
kk: Жердегі еркін түсу үдеуі
