iagno main - en to kk translation catalogue (215 entries)

note: (itstool) path: page/title
en: Play with another player
kk: Басқа ойыншымен ойнау

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> allows you to play against another human, instead of against the computer.
kk: <app>Реверси</app> компьютерге қарсы емес, басқа адамға қарсы ойнауға мүмкіндік береді.

note: (itstool) path: page/p
en: When <link xref="configure">configuring a new game</link>, have a look to the first button with a down arrow; it should either be labelled <gui>Color: Dark</gui>, <gui>Color: Light</gui> or <gui>Two players</gui>. In the latter case, <app>Reversi</app> is already configured to start a two-player game, else it would start a game against the computer.
kk: <link xref="configure">Жаңа ойынды баптау</link> кезінде төмен қараған бағдаршасы бар бірінші батырмаға назар аударыңыз; ол <gui>Түсі: Күңгірт</gui>, <gui>Түсі: Ақшыл</gui> немесе <gui>Екі ойыншы</gui> деп белгіленуі тиіс. Соңғы жағдайда, <app>Реверси</app> екі ойыншылы ойынды бастауға дайындалған, әйтпесе ол компьютерге қарсы ойынды бастайды.

note: (itstool) path: page/p
en: If the button does not indicate <gui>Two players</gui>, select it, and in the menu that appears, select <gui>Two players</gui>. The button will change its label to <gui>Two players</gui>. You can then select the <gui>Start Game</gui> button to launch your game and <link xref="play">play</link>.
kk: Егер батырмада <gui>Екі ойыншы</gui> көрсетілмесе, оны таңдап, пайда болған мәзірден <gui>Екі ойыншы</gui> тармағын таңдаңыз. Батырманың атауы <gui>Екі ойыншы</gui> болып өзгереді. Содан кейін ойынды бастау үшін <gui>Ойынды бастау</gui> батырмасын басып, <link xref="play">ойнауды</link> бастауға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: If you asked the game to <link xref="start-position">vary start position</link> and start a two-player game, you will start the game with a special <link xref="start-position#human-overture">two-player game overture</link>.
kk: Егер сіз ойынды <link xref="start-position">бастапқы позицияны түрлендіруді</link> және екі ойыншылы ойынды бастауды сұрасаңыз, ойынды арнайы <link xref="start-position#human-overture">екі ойыншылы ойын прелюдиясымен</link> бастайсыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Play against the computer
kk: Компьютерге қарсы ойнау

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> allows you to play against the computer, with three different levels of difficulty. You can also decide which player, between the computer and you, will start.
kk: <app>Реверси</app> сізге қиындықтың үш түрлі деңгейімен компьютерге қарсы ойнауға мүмкіндік береді. Сондай-ақ, сіз бен компьютердің қайсысы бірінші бастайтынын шеше аласыз.

note: (itstool) path: page/p
en: When <link xref="configure">configuring a new game</link>, have a look to the first button with a down arrow; it should either be labelled <gui>Color: Dark</gui>, <gui>Color: Light</gui> or <gui>Two players</gui>. In the two first cases, <app>Reversi</app> is already configured to start a game against the computer, else it would start a two-player game.
kk: <link xref="configure">Жаңа ойынды баптау</link> кезінде төмен қараған бағдаршасы бар бірінші батырмаға назар аударыңыз; ол <gui>Түсі: Күңгірт</gui>, <gui>Түсі: Ақшыл</gui> немесе <gui>Екі ойыншы</gui> деп белгіленуі тиіс. Алғашқы екі жағдайда, <app>Реверси</app> компьютерге қарсы ойынды бастауға дайындалған, әйтпесе ол екі ойыншылы ойынды бастайды.

note: (itstool) path: page/p
en: If the button is labelled <gui>Color: Dark</gui>, that means that you will do the first move. Of course, <gui>Color: Light</gui> means that it will be the computer.
kk: Егер батырма <gui>Түсі: Күңгірт</gui> деп белгіленсе, бұл бірінші жүрісті сіз жасайтыныңызды білдіреді. Әрине, <gui>Түсі: Ақшыл</gui> болса, бірінші болып компьютер бастайды.

note: (itstool) path: page/p
en: If the button indicates <gui>Two players</gui>, select it, and in the menu that appears, select <gui>Play first (Dark)</gui> if you want to start the game, or <gui>Play second (Light)</gui> if you want the computer to start. The button will change its label to <gui>Color: Dark</gui> in the former case, and to <gui>Color: Light</gui> in the latter.
kk: Егер батырмада <gui>Екі ойыншы</gui> көрсетілсе, оны таңдаңыз. Ойынды өзіңіз бастағыңыз келсе, ашылған мәзірден <gui>Бірінші ойнау (Күңгірт)</gui> тармағын, ал компьютер бастағанын қаласаңыз, <gui>Екінші ойнау (Ақшыл)</gui> тармағын таңдаңыз. Бірінші жағдайда батырма атауы <gui>Түсі: Күңгірт</gui>, ал екіншісінде <gui>Түсі: Ақшыл</gui> болып өзгереді.

note: (itstool) path: page/p
en: Once you have configured <app>Reversi</app> to play a game against the computer, you may <link xref="ai-level">change the computer level</link>.
kk: <app>Реверси</app> бағдарламасын компьютерге қарсы ойнауға баптағаннан кейін, сіз <link xref="ai-level">компьютер деңгейін өзгерте</link> аласыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Change the computer level
kk: Компьютер деңгейін өзгерту

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> offers you three level of difficulty if you want to play against the computer.
kk: <app>Реверси</app> компьютерге қарсы ойнағыңыз келсе, қиындықтың үш деңгейін ұсынады.

note: (itstool) path: page/p
en: These levels are called: <em>Easy</em>, <em>Medium</em>, and <em>Hard</em>. The first one is suitable for beginners, the second for casual players, and the last one should please regular players.
kk: Бұл деңгейлер: <em>Оңай</em>, <em>Орташа</em> және <em>Қиын</em> деп аталады. Біріншісі жаңа бастаушыларға, екіншісі әуесқой ойыншыларға, ал соңғысы тұрақты ойыншыларға арналған.

note: (itstool) path: page/p
en: When <link xref="configure">configuring a new game</link>, have a look to the second button with a down arrow; it should either be labelled <gui>Difficulty: Easy</gui>, <gui>Difficulty: Medium</gui>, <gui>Difficulty: Hard</gui> or <gui>More options</gui>. The first three possibilities indicate which one of the three levels would be used if starting a new game. In the latter case, <app>Reversi</app> is currently configured for a two-player game, and you should first configure that you want to <link xref="ai-game">play against the computer</link>.
kk: <link xref="configure">Жаңа ойынды баптау</link> кезінде төмен қараған бағдаршасы бар екінші батырмаға назар аударыңыз; ол <gui>Қиындығы: Оңай</gui>, <gui>Қиындығы: Орташа</gui>, <gui>Қиындығы: Қиын</gui> немесе <gui>Көбірек опциялар</gui> деп белгіленуі тиіс. Алғашқы үш нұсқа жаңа ойынды бастау кезінде үш деңгейдің қайсысы қолданылатынын көрсетеді. Соңғы жағдайда, <app>Реверси</app> қазіргі уақытта екі ойыншылы ойынға бапталған және сіз алдымен <link xref="ai-game">компьютерге қарсы ойнауды</link> баптауыңыз керек.

note: (itstool) path: page/p
en: Once that is done, if the indicated level is not the one you want, select the button, and in the menu that appears, select <gui>Easy</gui>, <gui>Medium</gui> or <gui>Hard</gui>, as you prefer. The button will change its label accordingly.
kk: Бұл орындалғаннан кейін, егер көрсетілген деңгей сіз қалаған деңгей болмаса, батырманы басып, ашылған мәзірден қалауыңызша <gui>Оңай</gui>, <gui>Орташа</gui> немесе <gui>Қиын</gui> деңгейін таңдаңыз. Батырма атауы соған сәйкес өзгереді.

note: (itstool) path: page/p
en: When the indicated level is good for your, you can select the <gui>Start Game</gui> button to launch your game and <link xref="play">play</link>.
kk: Көрсетілген деңгей сізге сәйкес келсе, ойынды бастау үшін <gui>Ойынды бастау</gui> батырмасын басып, <link xref="play">ойнауды</link> бастауға болады.

note: (itstool) path: page/title
en: Alternate who starts
kk: Кім бастайтынын кезектестіру

note: (itstool) path: page/p
en: If you are playing multiple games in a row <link xref="ai-game">against the computer</link>, <app>Reversi</app> allows you to automatically alternate who will start the next game between you and the computer.
kk: Егер сіз компьютерге қарсы қатарынан бірнеше ойын <link xref="ai-game">ойнап жатсаңыз</link>, <app>Реверси</app> келесі ойынды кім бастайтынын (сіз бе әлде компьютер ме) автоматты түрде кезектестіруге мүмкіндік береді.

note: (itstool) path: page/p
en: When <link xref="configure">configuring a new game</link>, have a look to the first button with a down arrow; it should either be labelled <gui>Color: Dark</gui>, <gui>Color: Light</gui> or <gui>Two players</gui>. In the latter case, <app>Reversi</app> is configured to start a two-player game; if so, first, configure a game <link xref="ai-game">against the computer</link>.
kk: <link xref="configure">Жаңа ойынды баптау</link> кезінде төмен қараған бағдаршасы бар бірінші батырмаға назар аударыңыз; ол <gui>Түсі: Күңгірт</gui>, <gui>Түсі: Ақшыл</gui> немесе <gui>Екі ойыншы</gui> деп белгіленуі тиіс. Соңғы жағдайда, <app>Реверси</app> екі ойыншылы ойынды бастауға бапталған; олай болса, алдымен <link xref="ai-game">компьютерге қарсы</link> ойынды баптаңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: Select the button. In the menu that appears, there is an entry called <gui>Alternate who starts</gui>.
kk: Батырманы таңдаңыз. Ашылған мәзірде <gui>Кім бастайтынын кезектестіру</gui> деген тармақ болады.

note: (itstool) path: page/p
en: If the <gui>Alternate who starts</gui> option is disabled, every new game will be started by the same player: you will be the first player if the label of the button is <gui>Color: Dark</gui>, and it will be the computer if the label is <gui>Color: Light</gui>; to change who starts, see how to configure a game <link xref="ai-game">against the computer</link>.
kk: Егер <gui>Кім бастайтынын кезектестіру</gui> опциясы сөндірілген болса, әрбір жаңа ойынды сол бір ойыншы бастайды: егер батырма атауы <gui>Түсі: Күңгірт</gui> болса, сіз бірінші ойыншы боласыз, ал атауы <gui>Түсі: Ақшыл</gui> болса, компьютер бастайды; кім бастайтынын өзгерту үшін <link xref="ai-game">компьютерге қарсы</link> ойынды қалай баптау керектігін қараңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: If the <gui>Alternate who starts</gui> option is enabled, then at each new game, who will be the first player will be automatically changed. So if you started a game, the next time you <link xref="configure">configure a new game</link>, the button will be labelled <gui>Color: Light</gui>, and the computer will be starting the following game.
kk: Егер <gui>Кім бастайтынын кезектестіру</gui> опциясы іске қосылған болса, онда әрбір жаңа ойында бірінші ойыншы автоматты түрде ауысып отырады. Сондықтан, егер сіз ойынды бастасаңыз, келесі жолы <link xref="configure">жаңа ойынды баптағанда</link> батырмада <gui>Түсі: Ақшыл</gui> деп жазылып тұрады және келесі ойынды компьютер бастайды.

note: (itstool) path: page/p
en: To enable or disable the option, just select the <gui>Alternate who starts</gui> entry.
kk: Бұл опцияны іске қосу немесе сөндіру үшін <gui>Кім бастайтынын кезектестіру</gui> тармағын таңдау жеткілікті.

note: (itstool) path: page/p
en: This option is selected by default.
kk: Бұл опция бастапқыда таңдалған.

note: (itstool) path: page/title
en: Help make <app>Reversi</app> better
kk: <app>Реверси</app> ойынын жақсартуға көмектесіңіз

note: (itstool) path: section/title
en: Report a bug or suggest an improvement
kk: Қате туралы хабарлау немесе жақсартуды ұсыну

note: (itstool) path: section/p
en: <app>Reversi</app> is maintained by a volunteer community. You are welcome to participate. If you notice a problem you can file a <em>bug report</em>. To file a bug, go to <link href="https://gitlab.gnome.org/GNOME/iagno/issues/"/>.
kk: <app>Реверси</app> бағдарламасын еріктілер қауымдастығы қолдайды. Қатысуыңызға болады. Егер сіз мәселені байқасаңыз, <em>қате туралы хабарлама</em> жібере аласыз. Қате туралы хабарлау үшін <link href="https://gitlab.gnome.org/GNOME/iagno/issues/"/> сайтына өтіңіз.

note: (itstool) path: section/p
en: This is a bug tracking system where users and developers can file details about bugs, crashes and request enhancements.
kk: Бұл — пайдаланушылар мен әзірлеушілер қателер, істен шығулар туралы мәліметтерді жібере алатын және жақсартуларды сұрай алатын қателерді трекер жүйесі.

note: (itstool) path: section/p
en: To participate you need an account which will give you the ability to gain access, file bugs, and make comments. Also, you need to register so you can receive updates by e-mail about the status of your bug. If you don't already have an account, just click on the <gui>Sign in / Register</gui> link to create one.
kk: Қатысу үшін сізге жүйеге қол жеткізуге, қателерді жіберуге және пікір қалдыруға мүмкіндік беретін тіркелгі қажет. Сондай-ақ, қатеңіздің күйі туралы электрондық пошта арқылы жаңартуларды алу үшін тіркелуіңіз керек. Егер сізде тіркелгі болмаса, оны жасау үшін <gui>Кіру / Тіркелу</gui> сілтемесін басыңыз.

note: (itstool) path: section/p
en: Once you have an account, log in, and click on <gui>New issue</gui>. Before reporting a bug, please read the <link href="https://wiki.gnome.org/Community/GettingInTouch/BugReportingGuidelines">bug writing guidelines</link>, and please <link href="https://gitlab.gnome.org/GNOME/iagno/issues">browse</link> for the bug to see if it already exists.
kk: Тіркелгіңіз болған соң, жүйеге кіріп, <gui>Жаңа мәселе</gui> батырмасын басыңыз. Қате туралы хабарламас бұрын, <link href="https://wiki.gnome.org/Community/GettingInTouch/BugReportingGuidelines">қате жазу нұсқаулықтарын</link> оқып шығыңыз және қате бұрыннан бар-жоғын білу үшін оны <link href="https://gitlab.gnome.org/GNOME/iagno/issues">шолып</link> шығыңыз.

note: (itstool) path: section/p
en: If you are requesting a new feature, choose <gui>1. Feature</gui> in the <gui>Labels</gui> menu. Fill in the Title and Description sections and click <gui>Submit Issue</gui>.
kk: Егер сіз жаңа мүмкіндікті сұрап жатсаңыз, <gui>Белгілер</gui> мәзірінен <gui>1. Feature</gui> таңдаңыз. Тақырыбы мен Сипаттамасы бөлімдерін толтырып, <gui>Мәселені жіберу</gui> батырмасын басыңыз.

note: (itstool) path: section/p
en: Your report will be given an ID number, and its status will be updated as it is being dealt with. Thanks for helping make <app>Reversi</app> better!
kk: Сіздің хабарламаңызға ID нөмірі беріледі және ол қаралған сайын оның күйі жаңартылып отырады. <app>Реверси</app> ойынын жақсартуға көмектескеніңіз үшін рақмет!

note: (itstool) path: page/title
en: Configure a new game
kk: Жаңа ойынды баптау

note: (itstool) path: page/p
en: When <app>Reversi</app> is opened, it displays a screen that allows you to configure a new game and to launch it.
kk: <app>Реверси</app> ашылған кезде жаңа ойынды баптауға және оны бастауға мүмкіндік беретін экран көрсетіледі.

note: (itstool) path: page/p
en: This screen notably allows to select if you want to play <link xref="select-game"><em>Classic Reversi</em> or <em>Reverse Reversi</em></link>, to choose if you are going to play <link xref="ai-game">against the computer</link> or <link xref="2player">with another player</link>, and in the former case to <link xref="ai-level">change the computer level</link>.
kk: Бұл экранда <link xref="select-game"><em>Классикалық Реверси</em> немесе <em>Кері Реверси</em></link> ойнауды таңдауға, <link xref="ai-game">компьютерге қарсы</link> немесе <link xref="2player">басқа ойыншымен</link> ойнайтыныңызды шешуге және бірінші жағдайда <link xref="ai-level">компьютер деңгейін өзгертуге</link> болады.

note: (itstool) path: page/p
en: If you are opening the application for the first time, <app>Reversi</app> defaults on an easy <em>Classic Reversi</em> against the computer. Else, it will have remembered you previous settings.
kk: Егер сіз қолданбаны бірінші рет ашып тұрсаңыз, <app>Реверси</app> бастапқыда компьютерге қарсы оңай деңгейдегі <em>Классикалық Реверсиді</em> ұсынады. Әйтпесе, ол сіздің алдыңғы баптауларыңызды есте сақтайды.

note: (itstool) path: page/p
en: For launching a game from here, just click on the <gui>Start Game</gui> button. A game can also be launched with the <keyseq><key>Shift</key><key>Ctrl</key><key>N</key></keyseq> keyboard shortcut.
kk: Ойынды осы жерден бастау үшін <gui>Ойынды бастау</gui> батырмасын басыңыз. Ойынды сондай-ақ <keyseq><key>Shift</key><key>Ctrl</key><key>N</key></keyseq> пернелер жарлығымен де бастауға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Once a game has been launched, you can always go back to this screen by clicking on the <gui>New Game</gui> button, or using the <keyseq><key>Ctrl</key><key>N</key></keyseq> keyboard shortcut.
kk: Ойын басталған соң, сіз <gui>Жаңа ойын</gui> батырмасын басу немесе <keyseq><key>Ctrl</key><key>N</key></keyseq> пернелер жарлығын пайдалану арқылы әрқашан осы экранға қайта орала аласыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Help develop
kk: Әзірлеуге көмектесу

note: (itstool) path: page/p
en: The <app>GNOME Games</app> are developed and maintained by a volunteer community. You are welcome to participate.
kk: <app>GNOME ойындарын</app> еріктілер қауымдастығы әзірлейді және қолдайды. Қатысуыңызға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: If you would like to <link href="https://wiki.gnome.org/Apps/Games/Contribute">help develop <app>GNOME Games</app></link>, you can get in touch with the developers <link href="https://wiki.gnome.org/Community/GettingInTouch/IRC">using IRC</link> (on the <code>#gnome-games</code> channel). People on the channel are located worldwide, so you may not get an immediate response as a result of timezone differences.
kk: Егер сіз <link href="https://wiki.gnome.org/Apps/Games/Contribute"><app>GNOME ойындарын</app> әзірлеуге көмектескіңіз келсе</link>, әзірлеушілермен <link href="https://wiki.gnome.org/Community/GettingInTouch/IRC">IRC арқылы</link> байланыса аласыз (<code>#gnome-games</code> арнасында). Арнадағы адамдар бүкіл әлемде орналасқан, сондықтан уақыт белдеулерінің айырмашылығына байланысты бірден жауап ала алмауыңыз мүмкін.

note: (itstool) path: page/p
en: Alternatively, you can contact GNOME games developers using <link href="https://discourse.gnome.org/tag/games">GNOME Discourse</link>.
kk: Балама ретінде, сіз GNOME ойындарын әзірлеушілермен <link href="https://discourse.gnome.org/tag/games">GNOME Discourse</link> арқылы байланыса аласыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Help write documentation
kk: Құжаттама жазуға көмектесу

note: (itstool) path: page/p
en: The <app>GNOME Games</app> documentation is maintained by a volunteer community. You are welcome to participate.
kk: <app>GNOME ойындарының</app> құжаттамасын еріктілер қауымдастығы жүргізеді. Қатысуыңызға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: To contribute to the Documentation Project, feel free to get in touch with us <link href="https://wiki.gnome.org/GettingInTouch/IRC">using irc</link> (on the <code>#gnome-docs</code> channel). People on the channel are located worldwide, so you may not get an immediate response as a result of timezone differences.
kk: Құжаттама жобасына үлес қосу үшін бізбен <link href="https://wiki.gnome.org/GettingInTouch/IRC">IRC арқылы</link> байланысыңыз (<code>#gnome-docs</code> арнасында). Арнадағы адамдар бүкіл әлемде орналасқан, сондықтан уақыт белдеулерінің айырмашылығына байланысты бірден жауап ала алмауыңыз мүмкін.

note: (itstool) path: page/p
en: Alternatively, you can contact the Documentation Project via <link href="https://discourse.gnome.org/tag/documentation">GNOME Discourse</link>.
kk: Балама ретінде, Құжаттама жобасымен <link href="https://discourse.gnome.org/tag/documentation">GNOME Discourse</link> арқылы байланысуға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: Our <link href="https://wiki.gnome.org/DocumentationProject/Contributing">wiki page</link> contains useful information.
kk: Біздің <link href="https://wiki.gnome.org/DocumentationProject/Contributing">вики-бетімізде</link> пайдалы ақпарат бар.

note: (itstool) path: page/title
en: Example game first moves
kk: Ойынның алғашқы жүрістерінің мысалы

note: (itstool) path: media/p
en: Usual start position: E4 and D5 are dark, D4 and E5 are light.
kk: Әдеттегі бастапқы позиция: E4 және D5 — күңгірт, D4 және E5 — ақшыл.

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Start position</em>
kk: <em>Бастапқы позиция</em>

note: (itstool) path: td/p
en: This is the usual start position of the reversi game family.
kk: Бұл — реверси ойын тобының әдеттегі бастапқы позициясы.

note: (itstool) path: td/p
en: <app>Reversi</app> also allows you to <link xref="start-position">use other start positions</link>.
kk: <app>Реверси</app> сонымен қатар <link xref="start-position">басқа бастапқы позицияларды пайдалануға</link> мүмкіндік береді.

note: (itstool) path: media/p
en: Example first move: <em>Dark</em> plays D3, capturing D4 thanks to D5.
kk: Алғашқы жүріс мысалы: <em>Күңгірт</em> D3-ке жүріп, D5-тің көмегімен D4-ті алады.

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Example first move</em>
kk: <em>Алғашқы жүріс мысалы</em>

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Dark</em> always starts in the reversi game family.
kk: Реверси ойын тобында әрқашан <em>Күңгірт</em> бастайды.

note: (itstool) path: td/p
en: Whatever start position is used, there are four possible first moves.
kk: Қандай бастапқы позиция қолданылса да, алғашқы төрт жүрістің мүмкіндігі бар.

note: (itstool) path: td/p
en: In the usual start position like here, the four possibilities are equivalent by symmetry.
kk: Мұндағыдай әдеттегі бастапқы позицияда төрт мүмкіндік симметрия бойынша бірдей.

note: (itstool) path: media/p
en: First <em>Light</em> move: playing E3 and capturing E4 thanks to E5.
kk: <em>Ақшылдың</em> бірінші жүрісі: E3-ке жүріп, E5-тің көмегімен E4-ті алу.

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Possible second move</em>
kk: <em>Мүмкін болатын екінші жүріс</em>

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Light</em> has three possibilities of capturing one piece.
kk: <em>Ақшылда</em> бір фигураны алудың үш мүмкіндігі бар.

note: (itstool) path: td/p
en: The game will require to search for the <link xref="strategy">best strategy</link>!
kk: Ойын <link xref="strategy">ең жақсы стратегияны</link> іздеуді талап етеді!

note: (itstool) path: media/p
en: <em>Dark</em> turns multiple rows: playing F3, it captures both E3 due to D3 and E4 due to D5.
kk: <em>Күңгірт</em> бірнеше қатарды аударады: F3-ке жүріп, ол D3 арқылы E3-ті және D5 арқылы E4-ті алады.

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Capturing multiple rows</em>
kk: <em>Бірнеше қатарды алу</em>

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Dark</em> has five possibilities to play, all on the sixth column.
kk: <em>Күңгірттің</em> ойнауға бес мүмкіндігі бар, олардың бәрі алтыншы бағанда.

note: (itstool) path: td/p
en: Two of these possibilities allow capturing in two directions at the same time, one piece in each.
kk: Бұл мүмкіндіктердің екеуі бір уақытта екі бағытта алуға мүмкіндік береді, әрқайсысында бір фигурадан.

note: (itstool) path: td/p
en: Capturing the higher number of tiles is not required in reversi, and may not be the best solution even. Only the number of owned tiles at the end of the game will count.
kk: Реверсиде ең көп фигураны алу міндетті емес және бұл тіпті ең жақсы шешім болмауы мүмкін. Тек ойын соңындағы иеліктегі фигуралар саны ғана есептеледі.

note: (itstool) path: media/p
en: <em>Light</em> turns a row of two pieces: playing E2, it turns E3 and E4 thanks to E5
kk: <em>Ақшыл</em> екі фигурадан тұратын қатарды аударады: E2-ге жүріп, ол E5-тің көмегімен E3 пен E4-ті аударады

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Turning a two-pieces row</em>
kk: <em>Екі фигуралы қатарды аудару</em>

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Light</em> has again three play possibilities.
kk: <em>Ақшылда</em> тағы да үш ойнау мүмкіндігі бар.

note: (itstool) path: td/p
en: One of them is to capture two dark pieces in a row.
kk: Олардың бірі — қатардағы екі күңгірт фигураны алу.

note: (itstool) path: td/p
en: Playing that way may allow <em>Dark</em> to play next on the board edge. Is that a good strategy? Who knows!
kk: Осылай ойнау <em>Күңгіртке</em> келесі жолы тақтаның жиегіне жүруге мүмкіндік беруі мүмкін. Бұл жақсы стратегия ма? Кім білсін!

note: (itstool) path: page/title
en: Display helpful highlights
kk: Пайдалы ерекшелеулерді көрсету

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> can display some helpful highlights during a game, be it a <em>Classic Reversi</em> or a <em>Reverse Reversi</em>.
kk: <app>Реверси</app> ойын кезінде (мейлі ол <em>Классикалық Реверси</em> немесе <em>Кері Реверси</em> болсын) кейбір пайдалы ерекшелеулерді көрсете алады.

note: (itstool) path: section/title
en: Highlight playable tiles
kk: Жүруге болатын ұяшықтарды ерекшелеу

note: (itstool) path: section/p
en: <app>Reversi</app> can first highlight the tiles that can be played by the current player. This information could be quite useful for beginners notably, for learning the game.
kk: <app>Реверси</app> алдымен ағымдағы ойыншы жүре алатын ұяшықтарды түспен ерекшелей алады. Бұл ақпарат әсіресе жаңа бастаушылар үшін ойынды үйренуде өте пайдалы болуы мүмкін.

note: (itstool) path: section/p
en: This can be activated both in a <link xref="ai-game">game against the computer</link> and in a <link xref="2player">two-player game</link>. There is no way for only enabling this highlight for one of the players of a two-player game.
kk: Бұны <link xref="ai-game">компьютерге қарсы ойында</link> да, <link xref="2player">екі ойыншылы ойында</link> да іске қосуға болады. Екі ойыншылы ойында бұл ерекшелеуді тек бір ойыншы үшін ғана іске қосу мүмкін емес.

note: (itstool) path: section/p
en: To enable or disable this highlight, press the menu button in the top-right corner of the window, select <gui>Appearance</gui>, and in the <gui>Highlights</gui> section select <gui>Playable tiles</gui>.
kk: Бұл ерекшелеуді іске қосу немесе сөндіру үшін терезенің жоғарғы оң жақ бұрышындағы мәзір батырмасын басып, <gui>Сыртқы түрі</gui> тармағын таңдаңыз және <gui>Түспен ерекшелеу</gui> бөлімінде <gui>Жүруге болатын ұяшықтар</gui> тармағын таңдаңыз.

note: (itstool) path: section/title
en: Highlight capturable tiles
kk: Алынатын ұяшықтарды ерекшелеу

note: (itstool) path: section/p
en: <app>Reversi</app> can also highlight the tiles that would be captured by a given play. That might help for having a better visualisation of what the board would then look like.
kk: <app>Реверси</app> сонымен қатар белгілі бір жүріс арқылы алынатын ұяшықтарды ерекшелей алады. Бұл тақтаның кейін қалай көрінетінін жақсырақ елестетуге көмектесуі мүмкін.

note: (itstool) path: section/p
en: To enable or disable this highlight, press the menu button in the top-right corner of the window, select <gui>Appearance</gui>, and in the <gui>Highlights</gui> section select <gui>Capturable tiles</gui>.
kk: Бұл ерекшелеуді іске қосу немесе сөндіру үшін терезенің жоғарғы оң жақ бұрышындағы мәзір батырмасын басып, <gui>Сыртқы түрі</gui> тармағын таңдаңыз және <gui>Түспен ерекшелеу</gui> бөлімінде <gui>Алынатын ұяшықтар</gui> тармағын таңдаңыз.

[ctx: link:trail]
note: (itstool) path: info/title
en: Reversi
kk: Реверси

[ctx: link]
note: (itstool) path: info/title
en: Reversi
kk: Реверси

[ctx: text]
note: (itstool) path: info/title
en: Reversi
kk: Реверси

note: (itstool) path: page/title
en: <_:media-1/> Reversi
kk: <_:media-1/> Реверси

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> is a boardgame played with pieces dark on one side and light on the other. <em>Dark</em> and <em>Light</em> play one after each other by adding on an empty tile a new piece of their color, trapping at least one opponent row of pieces; when pieces are captured that way, they are turned over to join the capturing player's forces. See <link xref="rules">reversi rules</link> to discover more about the game.
kk: <app>Реверси</app> — бір жағы күңгірт, екінші жағы ақшыл фигуралармен ойналатын тақта ойыны. <em>Күңгірт</em> пен <em>Ақшыл</em> бос ұяшыққа өз түстеріндегі жаңа фигураны қосып, қарсыластың кем дегенде бір қатар фигурасын қоршау арқылы кезекпен ойнайды; фигуралар осылай қолға түскенде, олар басып алған ойыншының түсіне аударылады. Ойын туралы көбірек білу үшін <link xref="rules">реверси ережелерін</link> қараңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> allows you to play <link xref="select-game">two variations of the reversi game</link>: the classic version of reversi, where you try to dominate the board at the end, and the <em>Reverse Reversi</em>, where the goal is to finish with <em>less</em> pieces than your opponent. You can play both either <link xref="ai-game">against the computer</link> or <link xref="2player">with another player</link>. Check these options when you <link xref="configure">configure a new game</link>. Have fun!
kk: <app>Реверси</app> сізге реверси ойынының <link xref="select-game">екі нұсқасын</link> ойнауға мүмкіндік береді: ойын соңында тақтада басымдыққа ие болуға тырысатын классикалық нұсқа және мақсаты қарсыласқа қарағанда <em>азырақ</em> фигурамен аяқтау болатын <em>Кері Реверси</em>. Екеуін де <link xref="ai-game">компьютерге қарсы</link> немесе <link xref="2player">басқа ойыншымен</link> ойнауға болады. <link xref="configure">Жаңа ойынды баптау</link> кезінде осы опцияларды тексеріңіз. Көңілді ойын тілейміз!

note: (itstool) path: section/title
en: Game Play
kk: Ойын барысы

note: (itstool) path: section/title
en: Game of reversi
kk: Реверси ойыны

note: (itstool) path: section/title
en: Useful tips
kk: Пайдалы кеңестер

note: (itstool) path: section/title
en: Get Involved
kk: Жобаға қатысу

note: (itstool) path: license/p
en: This work is licensed under a <_:link-1/>.
kk: Бұл жұмыс <_:link-1/> аясында лицензияланған.

note: (itstool) path: info/desc
en: Legal information.
kk: Құқықтық ақпарат.

note: (itstool) path: page/title
en: License
kk: Лицензия

note: (itstool) path: page/p
en: This work is distributed under a CreativeCommons Attribution-Share Alike 3.0 Unported license.
kk: Бұл жұмыс CreativeCommons Attribution-Share Alike 3.0 Unported лицензиясы бойынша таратылады.

note: (itstool) path: page/p
en: You are free:
kk: Сіз еркінсіз:

note: (itstool) path: item/title
en: <em>To share</em>
kk: <em>Бөлісуге</em>

note: (itstool) path: item/p
en: To copy, distribute and transmit the work.
kk: Жұмысты көшіруге, таратуға және беруге.

note: (itstool) path: item/title
en: <em>To remix</em>
kk: <em>Өңдеуге</em>

note: (itstool) path: item/p
en: To adapt the work.
kk: Жұмысты бейімдеуге.

note: (itstool) path: page/p
en: Under the following conditions:
kk: Келесі шарттар бойынша:

note: (itstool) path: item/title
en: <em>Attribution</em>
kk: <em>Атрибуция</em>

note: (itstool) path: item/p
en: You must attribute the work in the manner specified by the author or licensor (but not in any way that suggests that they endorse you or your use of the work).
kk: Сіз жұмыстың авторы немесе лицензиары көрсеткен тәртіппен сілтеме жасауыңыз керек (бірақ бұл олар сізді немесе жұмысты пайдалануыңызды мақұлдайтындай әсер қалдырмауы тиіс).

note: (itstool) path: item/title
en: <em>Share Alike</em>
kk: <em>Бірдей шарттармен бөлісу</em>

note: (itstool) path: item/p
en: If you alter, transform, or build upon this work, you may distribute the resulting work only under the same, similar or a compatible license.
kk: Егер сіз осы жұмысты өзгертсеңіз, түрлендірсеңіз немесе оның негізінде жаңа жұмыс жасасаңыз, алынған жұмысты тек дәл осындай немесе ұқсас лицензия бойынша тарата аласыз.

note: (itstool) path: page/p
en: For the full text of the license, see the <link href="http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/legalcode">CreativeCommons website</link>, or read the full <link href="http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/">Commons Deed</link>.
kk: Лицензияның толық мәтінін <link href="http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/legalcode">CreativeCommons веб-сайтынан</link> көріңіз немесе толық <link href="http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/">Commons Deed</link> құжатын оқыңыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Play with mouse or keyboard
kk: Тышқанмен немесе пернетақтамен ойнау

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> allows you to easily play with a mouse or with the keyboard.
kk: <app>Реверси</app> сізге тышқанмен немесе пернетақтамен оңай ойнауға мүмкіндік береді.

note: (itstool) path: section/title
en: How to play with a mouse
kk: Тышқанмен қалай ойнау керек

note: (itstool) path: section/p
en: To make a move:
kk: Жүріс жасау үшін:

note: (itstool) path: item/p
en: Move the cursor on the tile you would like to place your piece in. The tile is highlighted if it is playable.
kk: Курсорды фигураңызды қойғыңыз келетін ұяшыққа апарыңыз. Егер ол жүруге жарамды болса, ұяшық ерекшеленеді.

note: (itstool) path: item/p
en: Click on the tile to drop the piece.
kk: Фигураны қою үшін ұяшықты шертіңіз.

note: (itstool) path: note/p
en: If you select a tile where you cannot move, the game notifies you that the move is impossible.
kk: Егер сіз жүруге болмайтын ұяшықты таңдасаңыз, ойын сізге бұл жүрістің мүмкін еместігін хабарлайды.

note: (itstool) path: item/p
en: To show possible moves, select a tile where there is already a piece, whatever its color is. Alternatively, you might want to <link xref="highlights#highlight-playable-tiles">highlight playable tiles</link>.
kk: Мүмкін болатын жүрістерді көру үшін түсіне қарамастан, фигурасы бар ұяшықты таңдаңыз. Балама ретінде, <link xref="highlights#highlight-playable-tiles">жүруге болатын ұяшықтарды ерекшелеуді</link> қалауыңыз мүмкін.

note: (itstool) path: item/p
en: You can always undo your move. For that, press the button with an arrow and a circle in the top-right corner (or in the bottom bar on small windows) and select <gui>Undo last move</gui>.
kk: Сіз әрқашан жасаған жүрісіңізді болдырмай аласыз. Ол үшін жоғарғы оң жақ бұрыштағы (немесе шағын терезелердегі төменгі панельдегі) бағдаршасы мен шеңбері бар батырманы басып, <gui>Соңғы жүрісті болдырмау</gui> тармағын таңдаңыз.

note: (itstool) path: section/p
en: You can also <link xref="#keyboard-play">use the keyboard</link>.
kk: Сондай-ақ <link xref="#keyboard-play">пернетақтаны пайдалануға</link> болады.

note: (itstool) path: section/title
en: How to play with the keyboard
kk: Пернетақтамен қалай ойнау керек

note: (itstool) path: item/p
en: Use the <key>Left</key>, <key>Right</key>, <key>Up</key> and <key>Down</key> arrows to go at the tile you want to move. The currently selected tile is indicated by a highlight on the board.
kk: Жүріс жасағыңыз келетін ұяшыққа бару үшін <key>Солға</key>, <key>Оңға</key>, <key>Жоғары</key> және <key>Төмен</key> бағдаршаларын пайдаланыңыз. Қазіргі таңдалған ұяшық тақтада түспен ерекшеленеді.

note: (itstool) path: item/p
en: Use the <key>Space</key> or the <key>Return</key> key to drop a piece on the selected tile.
kk: Таңдалған ұяшыққа фигураны қою үшін <key>Бос орын</key> немесе <key>Enter</key> пернесін пайдаланыңыз.

note: (itstool) path: item/p
en: You can always undo your move. For that, use <keyseq><key>Ctrl</key><key>Z</key></keyseq>.
kk: Сіз әрқашан жасаған жүрісіңізді болдырмай аласыз. Ол үшін <keyseq><key>Ctrl</key><key>Z</key></keyseq> пернелерін басыңыз.

note: (itstool) path: section/p
en: More shortcuts are available in the dialog that appears on <keyseq><key>Ctrl</key><key>F1</key></keyseq>.
kk: Қосымша жарлықтарды <keyseq><key>Ctrl</key><key>F1</key></keyseq> басу арқылы шығатын сұхбат терезесінен көруге болады.

note: (itstool) path: section/p
en: You can also <link xref="#mouse-play">use a mouse</link>.
kk: Сондай-ақ <link xref="#mouse-play">тышқанды пайдалануға</link> болады.

note: (itstool) path: page/title
en: Rules
kk: Ережелер

note: (itstool) path: page/p
en: <em>Classic Reversi</em> and <em>Reverse Reversi</em> are boardgames opposing two players, called <em>Dark</em> and <em>Light</em>. Both games are using the same rules; only the end goal differs between them: in <em>Classic Reversi</em>, the goal is to finish with <em>more</em> pieces than the opponent; while in <em>Reverse Reversi</em>, it is to finish with <em>less</em> pieces.
kk: <em>Классикалық Реверси</em> мен <em>Кері Реверси</em> — <em>Күңгірт</em> және <em>Ақшыл</em> деп аталатын екі ойыншыны бетпе-бет келтіретін тақта ойындары. Екі ойын да бірдей ережелерді қолданады; олардың арасында тек соңғы мақсат қана ерекшеленеді: <em>Классикалық Реверсиде</em> мақсат — қарсыластан <em>көбірек</em> фигурамен аяқтау; ал <em>Кері Реверсиде</em> — <em>азырақ</em> фигурамен аяқтау.

note: (itstool) path: page/p
en: Both are played with pieces that are dark on one side and light on the other. <em>Dark</em> and <em>Light</em> play one after each other by adding on an empty tile a new piece of their color, trapping at least one opponent row of pieces; when pieces are captured that way, they are turned over to join the capturing player's forces.
kk: Екеуі де бір жағы күңгірт, екінші жағы ақшыл фигуралармен ойналады. <em>Күңгірт</em> пен <em>Ақшыл</em> бос ұяшыққа өз түстеріндегі жаңа фигураны қосып, қарсыластың кем дегенде бір қатар фигурасын қоршау арқылы кезекпен ойнайды; фигуралар осылай қолға түскенде, олар басып алған ойыншының түсіне аударылады.

note: (itstool) path: section/title
en: Game start
kk: Ойынның басталуы

note: (itstool) path: section/p
en: Games from the reversi game family are usually played on an 8 by 8 board. The game begins with four pieces, two light and two dark, placed on the four central tiles of the board.
kk: Реверси ойын тобының ойындары әдетте 8 де 8 тақтада ойналады. Ойын тақтаның орталық төрт ұяшығына қойылған екі ақшыл және екі күңгірт төрт фигурадан басталады.

note: (itstool) path: section/p
en: <app>Reversi</app> uses by default the most usual start position for the reversi game family, that is displayed on the following figure; but it also allows you to <link xref="start-position">vary start position</link> if you prefer.
kk: <app>Реверси</app> бастапқыда реверси ойын тобы үшін ең көп таралған бастапқы позицияны пайдаланады, ол келесі суретте көрсетілген; бірақ қаласаңыз, ол сізге <link xref="start-position">бастапқы позицияны түрлендіруге</link> де мүмкіндік береді.

note: (itstool) path: media/p
en: Usual start position: light-dark, dark-light
kk: Әдеттегі бастапқы позиция: ақшыл-күңгірт, күңгірт-ақшыл

note: (itstool) path: td/p
en: <em>The usual start position</em>
kk: <em>Әдеттегі бастапқы позиция</em>

note: (itstool) path: section/p
en: <em>Dark</em> goes first.
kk: <em>Күңгірт</em> бірінші бастайды.

note: (itstool) path: section/title
en: During the game
kk: Ойын барысында

note: (itstool) path: section/p
en: One player after the other –<em>Dark</em> playing first– places a tile of its color on the board in such a way that at least one row of opponent tiles is trapped between the newly placed piece and an already placed one of the same color.
kk: Ойыншылар кезекпен (<em>Күңгірт</em> бірінші болып) тақтаға өз түсіндегі фигураны жаңа қойылған фигура мен бұрын қойылған дәл сондай түсті фигураның арасында қарсыластың кем дегенде бір қатар фигурасы қалатындай етіп қояды.

note: (itstool) path: note/p
en: This placement can be horizontal, vertical or diagonal.
kk: Бұл орналастыру горизонталды, вертикалды немесе диагоналды болуы мүмкін.

note: (itstool) path: section/p
en: When the tile is placed, the row of tiles between the newly placed tile and the other is flipped over, taking the players color. If multiple rows of tiles are trapped that way, they are all flipped over.
kk: Фигура қойылған кезде, жаңа қойылған фигура мен екінші фигура арасындағы фигуралар қатары ойыншының түсіне аударылады. Егер осылай бірнеше қатар фигура қоршалса, олардың барлығы аударылады.

note: (itstool) path: section/p
en: If there is no possible moves in a turn, the player has to pass. A player cannot pass a turn if there is a possible move. If both players cannot move, notably when the board is full, the game is over.
kk: Егер жүріс кезегінде мүмкін болатын жүріс болмаса, ойыншы кезекті өткізіп жіберуі керек. Егер мүмкін болатын жүріс болса, ойыншы кезекті өткізіп жібере алмайды. Егер екі ойыншы да жүре алмаса, әсіресе тақта толған кезде, ойын аяқталады.

note: (itstool) path: section/title
en: End of game
kk: Ойынның аяқталуы

note: (itstool) path: section/p
en: The players alternate turns until no more legal moves can be made by either player. At this point the game is over.
kk: Ойыншылар ешбір ойыншы заңды жүріс жасай алмайтын болғанша кезекпен ойнайды. Осы сәтте ойын аяқталады.

note: (itstool) path: section/p
en: The end of the game often results in a full board, but not necessarily. In either way, it is the number of pieces that will matter to decide who wins.
kk: Ойынның аяқталуы көбінесе тақтаның толуына әкеледі, бірақ әрдайым емес. Қай жағдайда да, кімнің жеңгенін шешу үшін фигуралар саны маңызды болады.

note: (itstool) path: section/p
en: If you are playing <em>Classic Reversi</em>, the winner is the player with the <em>most</em> pieces of his color on the board; if you are in a <em>Reverse Reversi</em> game, it is the opposite: the winner is the player with the <em>least</em> pieces on the board.
kk: Егер сіз <em>Классикалық Реверси</em> ойнап жатсаңыз, жеңімпаз — тақтада өз түсіндегі фигуралары <em>ең көп</em> болған ойыншы; егер <em>Кері Реверси</em> ойынында болсаңыз, керісінше: жеңімпаз — тақтада фигуралары <em>ең аз</em> болған ойыншы.

note: (itstool) path: section/p
en: If there is the same number of dark and light tiles, the game is declared a draw.
kk: Егер күңгірт және ақшыл ұяшықтар саны бірдей болса, ойын тең аяқталды деп жарияланады.

note: (itstool) path: page/title
en: <em>Classic Reversi</em> or <em>Reverse Reversi</em>
kk: <em>Классикалық Реверси</em> немесе <em>Кері Реверси</em>

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> allows you to play two variants of the same game: <em>Classic Reversi</em> and <em>Reverse Reversi</em>.
kk: <app>Реверси</app> сізге бір ойынның екі нұсқасын ойнауға мүмкіндік береді: <em>Классикалық Реверси</em> және <em>Кері Реверси</em>.

note: (itstool) path: page/p
en: When <link xref="configure">configuring a new game</link>, just choose the game you want to play by selecting the <gui>Classic Reversi</gui> or <gui>Reverse Reversi</gui> buttons.
kk: <link xref="configure">Жаңа ойынды баптау</link> кезінде <gui>Классикалық Реверси</gui> немесе <gui>Кері Реверси</gui> батырмаларын басу арқылы ойнағыңыз келетін ойынды таңдаңыз.

note: (itstool) path: page/p
en: As you can imagine with its name, the <em>Classic Reversi</em> game is the reversi as it is known around the world.
kk: Аты айтып тұрғандай, <em>Классикалық Реверси</em> ойыны — бұл бүкіл әлемге танымал реверси ойыны.

note: (itstool) path: page/p
en: Both games are in fact using the same rules; only the end goal differs between them: in <em>Classic Reversi</em>, the goal is to finish with <em>more</em> pieces than the opponent; while in <em>Reverse Reversi</em>, it is to finish with <em>less</em> pieces.
kk: Шын мәнінде, екі ойын да бірдей ережелерді қолданады; олардың арасында тек соңғы мақсат қана ерекшеленеді: <em>Классикалық Реверсиде</em> мақсат — қарсыластан <em>көбірек</em> фигурамен аяқтау; ал <em>Кері Реверсиде</em> — <em>азырақ</em> фигурамен аяқтау.

note: (itstool) path: page/p
en: This variation in the goal makes <em>Reverse Reversi</em> a quite interesting game, as you have to elaborate a different <link xref="strategy">strategy</link> to win. Try it!
kk: Мақсаттағы бұл айырмашылық <em>Кері Реверсиді</em> өте қызықты ойынға айналдырады, өйткені жеңіске жету үшін басқа <link xref="strategy">стратегияны</link> құру керек. Байқап көріңіз!

note: (itstool) path: page/p
en: If you want to try other variations of the reversi game, you can also choose to <link xref="start-position">vary start position</link>.
kk: Егер сіз реверси ойынының басқа нұсқаларын байқап көргіңіз келсе, <link xref="start-position">бастапқы позицияны түрлендіруді</link> де таңдай аласыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Enable and disable sound
kk: Дыбысты іске қосу және сөндіру

note: (itstool) path: page/p
en: To enable or disable the sound, press the menu button in the top-right corner of the window and select <gui>Sound</gui>.
kk: Дыбысты іске қосу немесе сөндіру үшін терезенің жоғарғы оң жақ бұрышындағы мәзір батырмасын басып, <gui>Дыбыс</gui> тармағын таңдаңыз.

note: (itstool) path: page/title
en: Vary start position
kk: Бастапқы позицияны түрлендіру

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> allows to start a game with a different initial position than the usual one of the reversi game family.
kk: <app>Реверси</app> ойынды реверси ойын тобының әдеттегі позициясынан басқаша бастапқы позициямен бастауға мүмкіндік береді.

note: (itstool) path: section/title
en: Varying start position
kk: Бастапқы позицияны түрлендіру

note: (itstool) path: section/p
en: To enable or disable this option, while <link xref="configure">configuring a new game</link>, click on the <gui>Difficulty</gui> button, and in the menu that appears, select <gui>Vary start position</gui>.
kk: Бұл опцияны іске қосу немесе сөндіру үшін <link xref="configure">жаңа ойынды баптау</link> кезінде <gui>Қиындық</gui> батырмасын басып, ашылған мәзірден <gui>Бастапқы позицияны түрлендіру</gui> тармағын таңдаңыз.

note: (itstool) path: section/p
en: If you are playing a <link xref="ai-game">game against the computer</link>, enabling this option will start new games with a random position in the six <link xref="#start-positions">possible start positions</link>.
kk: Егер сіз <link xref="ai-game">компьютерге қарсы ойнасаңыз</link>, бұл опцияны іске қосу жаңа ойындарды алты <link xref="#start-positions">мүмкін болатын бастапқы позициялардың</link> кездейсоқ біреуімен бастайды.

note: (itstool) path: section/p
en: If you are <link xref="2player">playing with another player</link>, enabling this option will start new games with the <link xref="#human-overture">two-player game overture</link>.
kk: Егер сіз <link xref="2player">басқа ойыншымен ойнасаңыз</link>, бұл опцияны іске қосу жаңа ойындарды <link xref="#human-overture">екі ойыншылы ойын прелюдиясымен</link> бастайды.

note: (itstool) path: section/p
en: If the option is disabled, then the usual position of the reversi game family is always used for new games. See its description in the list of <link xref="#start-positions">possible start positions</link>.
kk: Егер опция сөндірулі болса, жаңа ойындар үшін әрқашан реверси ойын тобының әдеттегі позициясы қолданылады. Оның сипаттамасын <link xref="#start-positions">мүмкін болатын бастапқы позициялар</link> тізімінен қараңыз.

note: (itstool) path: section/title
en: Possible start positions
kk: Мүмкін болатын бастапқы позициялар

note: (itstool) path: section/p
en: There are really two possible start positions in <app>Reversi</app>, up to six as their symmetries can also be played.
kk: <app>Реверси</app> ойынында негізінен екі бастапқы позиция бар, ал олардың симметрияларын ескергенде алтыға дейін барады.

note: (itstool) path: section/p
en: The two main positions are the following:
kk: Екі негізгі позиция келесідей:

note: (itstool) path: media/p
en: Alternative position: dark-light, dark-light
kk: Баламалы позиция: күңгірт-ақшыл, күңгірт-ақшыл

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Usual start position</em>
kk: <em>Әдеттегі бастапқы позиция</em>

note: (itstool) path: td/p
en: <em>Alternative position</em>
kk: <em>Баламалы позиция</em>

note: (itstool) path: section/p
en: Their allowed symmetries are the following:
kk: Олардың рұқсат етілген симметриялары келесідей:

note: (itstool) path: media/p
en: Only symmetry of the usual start position: dark-light, light-dark
kk: Әдеттегі бастапқы позицияның жалғыз симметриясы: күңгірт-ақшыл, ақшыл-күңгірт

note: (itstool) path: media/p
en: First symmetry of the alternative position: dark-dark, light-light
kk: Баламалы позицияның бірінші симметриясы: күңгірт-күңгірт, ақшыл-ақшыл

note: (itstool) path: media/p
en: Second symmetry of the alternative position: light-dark, light-dark
kk: Баламалы позицияның екінші симметриясы: ақшыл-күңгірт, ақшыл-күңгірт

note: (itstool) path: media/p
en: Last symmetry of the alternative position: light-light, dark-dark
kk: Баламалы позицияның соңғы симметриясы: ақшыл-ақшыл, күңгірт-күңгірт

note: (itstool) path: section/title
en: Two-player game overture
kk: Екі ойыншылы ойын прелюдиясы

note: (itstool) path: section/p
en: When <link xref="2player">playing with another player</link> with the <link xref="#varying-start-position"><gui>Vary start position</gui></link> option enabled, new games will start with a special two-player game overture.
kk: <link xref="2player">Басқа ойыншымен</link> <link xref="#varying-start-position"><gui>Бастапқы позицияны түрлендіру</gui></link> опциясы іске қосылған күйде ойнағанда, жаңа ойындар арнайы екі ойыншылы ойын прелюдиясымен басталады.

note: (itstool) path: section/p
en: The board is started empty. The two players are going to place the four initial pieces before starting the game.
kk: Тақта бос күйде басталады. Ойынды бастамас бұрын екі ойыншы төрт бастапқы фигураны қояды.

note: (itstool) path: item/p
en: <em>Dark</em> goes first, and places the first piece on one of the four central tiles of the board.
kk: <em>Күңгірт</em> бірінші бастап, тақтаның орталық төрт ұяшығының біріне бірінші фигураны қояды.

note: (itstool) path: item/p
en: <em>Light</em> places one piece in one of the two available positions next to the dark piece.
kk: <em>Ақшыл</em> күңгірт фигураның қасындағы қолжетімді екі орынның біріне бір фигура қояды.

note: (itstool) path: item/p
en: <em>Dark</em> then places a piece on one of the two remaining central tiles of the board.
kk: Содан кейін <em>Күңгірт</em> тақтаның қалған екі орталық ұяшығының біріне фигура қояды.

note: (itstool) path: item/p
en: <em>Light</em> finishes the opening by placing a second piece at the remaining place.
kk: <em>Ақшыл</em> қалған орынға екінші фигураны қою арқылы прелюдияны аяқтайды.

note: (itstool) path: item/p
en: The game is then started, following the <link xref="rules">reversi rules</link>.
kk: Осыдан кейін ойын <link xref="rules">реверси ережелеріне</link> сәйкес басталады.

note: (itstool) path: section/p
en: This opening allows the first player to choose if the game will start with a position “in cross” (the usual start position or its symmetry) or a “parallel” position (the alternative position or one of its symmetries).
kk: Бұл прелюдия бірінші ойыншыға ойынның «айқас» позициясымен (әдеттегі бастапқы позиция немесе оның симметриясы) немесе «параллель» позициясымен (баламалы позиция немесе оның симметрияларының бірі) басталуын таңдауға мүмкіндік береді.

note: (itstool) path: page/title
en: Strategy
kk: Стратегия

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> doesn't have one particular winning strategy. Rather it has strategic elements which can be used to help one gain advantage. Some strategies, such as trying to flip as many of your opponent's pieces early on in the game, should be avoided.
kk: <app>Реверси</app> ойынының бір нақты жеңіс стратегиясы жоқ. Керісінше, оның артықшылыққа ие болу үшін қолданылатын стратегиялық элементтері бар. Ойынның басында қарсыластың мүмкіндігінше көп фигурасын аударуға тырысу сияқты кейбір стратегиялардан аулақ болу керек.

note: (itstool) path: page/p
en: Much has been written on the topic of strategy for the games <em>Othello</em> and <em>Reversi</em>.
kk: <em>Отелло</em> және <em>Реверси</em> ойындарына арналған стратегия тақырыбында көптеген еңбектер жазылған.

note: (itstool) path: page/p
en: If you are interested in learning about specific strategies for the game, the following links may be of interest:
kk: Егер сіз ойынның арнайы стратегияларын үйренуге қызығушылық танытсаңыз, келесі сілтемелер пайдалы болуы мүмкін:

note: (itstool) path: item/p
en: <link href="http://gaurang.org/gothello/guide/guide.html">An introduction to strategy and tactics</link>
kk: <link href="http://gaurang.org/gothello/guide/guide.html">Стратегия мен тактикаға кіріспе</link>

note: (itstool) path: item/p
en: <link href="https://en.wikipedia.org/wiki/Reversi">Wikipedia</link>
kk: <link href="https://en.wikipedia.org/wiki/Реверси">Википедия</link>

note: (itstool) path: item/p
en: <link href="http://radagast.se/othello/Help/strategy.html">A strategy guide</link>
kk: <link href="http://radagast.se/othello/Help/strategy.html">Стратегия бойынша нұсқаулық</link>

note: (itstool) path: page/title
en: Change the board theme
kk: Тақта темасын өзгерту

note: (itstool) path: page/p
en: <app>Reversi</app> supports various board themes, so that you can adjust its look to your taste.
kk: <app>Реверси</app> сыртқы түрін өз талғамыңызға қарай реттеу үшін әртүрлі тақта темаларын қолдайды.

note: (itstool) path: page/p
en: Until the theme has been changed, the application tries to choose a theme adapted to your environment; see the section about the <link xref="#default-theme"><em>Default</em> theme</link>.
kk: Тема өзгертілгенге дейін, қолданба сіздің ортаңызға бейімделген теманы таңдауға тырысады; <link xref="#default-theme"><em>Бастапқы</em> тема</link> туралы бөлімді қараңыз.

note: (itstool) path: section/title
en: Changing theme
kk: Теманы өзгерту

note: (itstool) path: section/p
en: For changing theme, press the menu button in the top-right corner of the window, select <gui>Appearance</gui>, and select one of the items in the given list.
kk: Теманы өзгерту үшін терезенің жоғарғы оң жақ бұрышындағы мәзір батырмасын басып, <gui>Сыртқы түрі</gui> тармағын таңдаңыз және берілген тізімнен элементтердің бірін таңдаңыз.

note: (itstool) path: section/p
en: The first item of the list is called <gui><em>Default</em></gui> and lets the application try to choose a theme adapted to your environment; see the section about the <link xref="#default-theme"><em>Default</em> theme</link>. The following suggestions are described in the <link xref="#themes-list">themes list</link>.
kk: Тізімдегі бірінші элемент <gui><em>Бастапқы</em></gui> деп аталады және қолданбаға ортаңызға бейімделген теманы таңдауға мүмкіндік береді; <link xref="#default-theme"><em>Бастапқы</em> тема</link> туралы бөлімді қараңыз. Келесі ұсыныстар <link xref="#themes-list">темалар тізімінде</link> сипатталған.

note: (itstool) path: section/p
en: Following the themes list, the options of the section <gui>Highlights</gui> are for <link xref="highlights">displaying helpful highlights</link>. These are working whatever theme you decide to use.
kk: Темалар тізімінен кейін <gui>Түспен ерекшелеу</gui> бөлімінің опциялары <link xref="highlights">пайдалы ерекшелеулерді көрсетуге</link> арналған. Олар сіз қолданатын кез келген темада жұмыс істейді.

note: (itstool) path: section/title
en: Themes list
kk: Темалар тізімі

note: (itstool) path: section/p
en: <app>Reversi</app> comes with four themes installed:
kk: <app>Реверси</app> орнатылған төрт темамен бірге келеді:

note: (itstool) path: item/p
en: <em>Classic</em>: this theme mimics the most usual reversi boards, with a green background and bicolor pieces;
kk: <em>Классикалық</em>: бұл тема жасыл фонымен және екі түсті фигураларымен ең көп таралған реверси тақталарына ұқсайды;

note: (itstool) path: item/p
en: <em>Black and White</em>: this theme is more conceptual, featuring geometric shapes and a high black and white contrast;
kk: <em>Қара және ақ</em>: бұл тема көбірек концептуалды, геометриялық пішіндер мен жоғары қара-ақ контрастымен ерекшеленеді;

note: (itstool) path: item/p
en: <em>Adwaita</em>: this theme uses a blue board, more suitable if the theme of your windows is a dark one;
kk: <em>Adwaita</em>: бұл тема көк тақтаны пайдаланады, егер терезелеріңіздің темасы күңгірт болса, қолайлырақ болады;

note: (itstool) path: item/p
en: <em>Sun and Star</em>: this theme is a variant of the <em>Classic</em> one, with some decorations on the pieces.
kk: <em>Sun and Star</em>: бұл тема <em>Классикалық</em> теманың нұсқасы болып табылады, фигураларында кейбір әшекейлері бар.

note: (itstool) path: section/p
en: The first entry in the themes list is called <em>Default</em> and has a special behavior; see the section about the <link xref="#default-theme"><em>Default</em> theme</link>.
kk: Темалар тізіміндегі бірінші жазба <em>Бастапқы</em> деп аталады және оның ерекше әрекеті бар; <link xref="#default-theme"><em>Бастапқы</em> тема</link> туралы бөлімді қараңыз.

note: (itstool) path: section/title
en: <em>Default</em> theme
kk: <em>Бастапқы</em> тема

note: (itstool) path: section/p
en: The first entry in the themes list is called <em>Default</em> and has a special behavior.
kk: Темалар тізіміндегі бірінші жазба <em>Бастапқы</em> деп аталады және оның ерекше әрекеті бар.

note: (itstool) path: section/p
en: When this entry is selected, the application tries to choose a theme adapted to your environment:
kk: Бұл жазба таңдалған кезде, қолданба сіздің ортаңызға бейімделген теманы таңдауға тырысады:

note: (itstool) path: item/p
en: if you are using a theme for your windows known for being dark –like <em>Adwaita Dark</em>– or if you have activated GNOME night mode, the board theme used will be the one called <em>Adwaita</em>, that is darker than the other themes thanks to its blue background;
kk: егер сіз <em>Adwaita Dark</em> сияқты күңгірт терезе темасын пайдалансаңыз немесе GNOME түнгі режимін іске қоссаңыз, қолданылатын тақта темасы <em>Adwaita</em> болады, ол көк фонының арқасында басқа темаларға қарағанда күңгірт болып келеді;

note: (itstool) path: item/p
en: if you are using a theme for your windows created specially for having a high contrast, notably if you activated the “High Contrast” GNOME accessibility option, the board theme used will be the one called <em>Black and White</em>, that should be a perfect fit;
kk: егер сіз жоғары контраст үшін арнайы жасалған терезе темасын пайдалансаңыз, әсіресе GNOME «Жоғары контраст» арнайы мүмкіндіктер опциясын іске қоссаңыз, қолданылатын тақта темасы <em>Қара және ақ</em> болады, ол тамаша сәйкес келуі тиіс;

note: (itstool) path: item/p
en: else, the theme used will be the one called <em>Classic</em>, that uses a green board quite common for reversi games.
kk: әйтпесе, реверси ойындары үшін өте танымал жасыл тақтаны пайдаланатын <em>Классикалық</em> тема қолданылады.

note: (itstool) path: section/p
en: This behavior is of course the default one of the application.
kk: Бұл әрекет, әрине, қолданбаның бастапқы әрекеті болып табылады.

note: (itstool) path: section/title
en: More information
kk: Қосымша ақпарат

note: (itstool) path: section/p
en: There is no way to install a different theme than the ones described here.
kk: Мұнда сипатталған темалардан басқа басқа теманы орнату мүмкін емес.

note: (itstool) path: section/p
en: These themes have been designed by Arnaud Bonatti, with pieces created by Masuichi Ito.
kk: Бұл темаларды Arnaud Bonatti жасаған, фигуралардың авторы — Masuichi Ito.

note: (itstool) path: section/p
en: If you have a suggestion for a new theme, or if you are interested in contributing a new theme, please <link xref="bug-filing">open an issue</link> about it.
kk: Егер сізде жаңа тема бойынша ұсынысыңыз болса немесе жаңа тема жасауға үлес қосқыңыз келсе, бұл туралы <link xref="bug-filing">мәселе ашыңыз</link>.

note: (itstool) path: page/title
en: Help translate
kk: Аударуға көмектесу

note: (itstool) path: page/p
en: The <app>GNOME Games</app> user interface and documentation is being translated by a world-wide volunteer community. You are welcome to participate.
kk: <app>GNOME ойындарының</app> пайдаланушы интерфейсі мен құжаттамасын бүкіл әлемдегі еріктілер қауымдастығы аударады. Қатысуыңызға болады.

note: (itstool) path: page/p
en: There are <link href="https://l10n.gnome.org/module/iagno/">many languages</link> for which translations are still needed.
kk: Әлі де аударманы қажет ететін <link href="https://l10n.gnome.org/module/iagno/">көптеген тілдер</link> бар.

note: (itstool) path: page/p
en: To start translating you will need to <link href="https://l10n.gnome.org">create an account</link> and join the <link href="https://l10n.gnome.org/teams/">translation team</link> for your language. This will give you the ability to upload new translations.
kk: Аударуды бастау үшін сізге <link href="https://l10n.gnome.org">тіркелгі жасау</link> және өз тіліңіз үшін <link href="https://l10n.gnome.org/teams/">аудару тобына</link> қосылу қажет болады. Бұл сізге жаңа аудармаларды жүктеп салу мүмкіндігін береді.

note: (itstool) path: page/p
en: You can chat with GNOME translators <link href="https://wiki.gnome.org/GettingInTouch/IRC">using IRC</link> (on the <code>#gnome-i18n</code> channel). People on the channel are located worldwide, so you may not get an immediate response as a result of timezone differences.
kk: GNOME аудармашыларымен <link href="https://wiki.gnome.org/GettingInTouch/IRC">IRC арқылы</link> сөйлесе аласыз (<code>#gnome-i18n</code> арнасында). Арнадағы адамдар бүкіл әлемде орналасқан, сондықтан уақыт белдеулерінің айырмашылығына байланысты бірден жауап ала алмауыңыз мүмкін.

note: (itstool) path: page/p
en: Alternatively, you can contact the Internationalization Team using <link href="https://discourse.gnome.org/tag/i18n">GNOME Discourse</link>.
kk: Балама ретінде, Интернационализация тобымен <link href="https://discourse.gnome.org/tag/i18n">GNOME Discourse</link> арқылы байланысуға болады.
