d-i-manual_welcome - en to nl translation catalogue (76 entries)

note: Tag: title
en: Welcome to &debian;
nl: Welkom bij &debian;

note: Tag: para
en: This chapter provides an overview of the &debian; Project and &debian-gnu;. If you already know about the &debian; Project's history and the &debian-gnu; distribution, feel free to skip to the next chapter.
nl: Dit hoofdstuk geeft een overzicht van het &debian;-project en van &debian-gnu;. Indien u reeds op de hoogte bent van de geschiedenis van het &debian;-project en de &debian-gnu;-distributie kent, kunt u meteen doorgaan naar het volgende hoofdstuk.

note: Tag: title
en: What is Debian?
nl: Wat is Debian?

note: Tag: para
en: Debian is an all-volunteer organization dedicated to developing free software and promoting the ideals of the Free Software community. The Debian Project began in 1993, when Ian Murdock issued an open invitation to software developers to contribute to a complete and coherent software distribution based on the relatively new Linux kernel. That relatively small band of dedicated enthusiasts, originally funded by the <ulink url="&url-fsf;">Free Software Foundation</ulink> and influenced by the <ulink url="&url-gnu-intro;">GNU</ulink> philosophy, has grown over the years into an organization of around &num-of-debian-developers; <firstterm>Debian Developers</firstterm>.
nl: Debian is een volledig uit vrijwilligers bestaande organisatie die zich tot doel stelt vrije software te ontwikkelen en de idealen van de vrije-softwaregemeenschap te promoten. Het Debian-project ging van start in 1993 toen Ian Murdock een open uitnodiging verspreide onder softwareontwikkelaars om mee te werken aan een volledige en coherente softwaredistributie, gebaseerd op de relatief nieuwe Linux-kernel. Deze relatief kleine groep toegewijde enthousiastelingen, die initieel fondsen kreeg van de <ulink url="&url-fsf;">Free Software Foundation</ulink> en zich liet leiden door de <ulink url="&url-gnu-intro;">GNU</ulink>-filosofie, is over de jaren heen uitgegroeid tot een organisatie van ongeveer &num-of-debian-developers; <firstterm>Debian-ontwikkelaars</firstterm>.

note: Tag: para
en: Debian Developers are involved in a variety of activities, including <ulink url="&url-debian-home;">Web</ulink> and <ulink url="&url-debian-ftp;">FTP</ulink> site administration, graphic design, legal analysis of software licenses, writing documentation, and, of course, maintaining software packages.
nl: Debian-ontwikkelaars zijn betrokken bij een verscheidenheid aan activiteiten, waaronder <ulink url="&url-debian-home;">Web-</ulink> en <ulink url="&url-debian-ftp;">FTP-</ulink>sitebeheer, grafische vormgeving, de juridische analyse van softwarelicenties, het schrijven van documentatie en natuurlijk ook het onderhouden van softwarepakketten.

note: Tag: para
en: In the interest of communicating our philosophy and attracting developers who believe in the principles that Debian stands for, the Debian Project has published a number of documents that outline our values and serve as guides to what it means to be a Debian Developer:
nl: Om onze filosofie te kunnen verspreiden en ontwikkelaars te kunnen aantrekken die geloven in de principes waarvoor Debian staat, heeft het Debian-project een aantal documenten uitgegeven die onze waarden beschrijven en als richtlijnen gelden voor wat het betekent om een Debian-ontwikkelaar te zijn:

note: Tag: para
en: The <ulink url="&url-social-contract;">Debian Social Contract</ulink> is a statement of Debian's commitments to the Free Software Community. Anyone who agrees to abide to the Social Contract may become a <ulink url="&url-new-maintainer;">maintainer</ulink>. Any maintainer can introduce new software into Debian &mdash; provided that the software meets our criteria for being free, and the package follows our quality standards.
nl: Het <ulink url="&url-social-contract;">Debian Social Contract</ulink>, het Sociaal Contract van Debian, is een toelichting bij de engagementen van Debian tegenover de vrije-softwaregemeenschap. Iedereen die ermee akkoord gaat om zich te houden aan het Sociaal Contract kan een <ulink url="&url-new-maintainer;">maintainer</ulink>, een onderhouder van Debian, worden. Elke onderhouder kan nieuwe software introduceren in Debian &mdash; mits de software beantwoordt aan onze criteria inzake vrije software en het pakket voldoet aan onze kwaliteitsstandaarden.

note: Tag: para
en: The <ulink url="&url-dfsg;">Debian Free Software Guidelines</ulink> are a clear and concise statement of Debian's criteria for free software. The DFSG is a very influential document in the Free Software Movement, and was the foundation of the <ulink url="&url-osd;">The Open Source Definition</ulink>.
nl: De <ulink url="&url-dfsg;">Debian Free Software Guidelines</ulink>, de richtlijnen van Debian inzake vrije software, zijn een duidelijke en beknopte beschrijving van de criteria die Debian hanteert om te beslissen of software vrij is. De DFSG hebben een grote invloed binnen de beweging voor vrije software en ze hebben als basis gediend voor <ulink url="&url-osd;">The Open Source Definition</ulink>, de definiëring van wat open broncode is.

note: Tag: para
en: The <ulink url="&url-debian-policy;">Debian Policy Manual</ulink> is an extensive specification of the Debian Project's standards of quality.
nl: De <ulink url="&url-debian-policy;">Debian Policy Manual</ulink>, het beleidshandboek van Debian, geeft een omstandige specificatie van de kwaliteitsstandaarden van het Debian-project.

note: Tag: para
en: Debian developers are also involved in a number of other projects; some specific to Debian, others involving some or all of the Linux community. Some examples include:
nl: Ontwikkelaars van Debian zijn ook actief in een aantal andere projecten. Sommige daarvan zijn specifiek voor Debian, andere hebben betrekking op een onderdeel van of de gehele Linux-gemeenschap. Enkele voorbeelden zijn:

note: Tag: para
en: The <ulink url="&url-fhs-home;">Filesystem Hierarchy Standard</ulink> (FHS) is an effort to standardize the layout of the Linux file system. The FHS will allow software developers to concentrate their efforts on designing programs, without having to worry about how the package will be installed in different GNU/Linux distributions.
nl: De <ulink url="&url-fhs-home;">Filesystem Hierarchy Standard</ulink> (FHS), een gestandaardiseerde bestandssysteemhiërarchie, is een poging om de inrichting van het Linux bestandssysteem te standaardiseren. De FHS moet softwareontwikkelaars toelaten om zich te concentreren op het ontwerpen van programma's zonder zich zorgen te moeten maken over hoe het pakket in de verschillende GNU/Linux-distributies geïnstalleerd zal worden.

note: Tag: para
en: <ulink url="&url-debian-jr;">Debian Jr.</ulink> is an internal project, aimed at making sure Debian has something to offer to our youngest users.
nl: <ulink url="&url-debian-jr;">Debian Jr.</ulink> is een intern project dat erop gericht is te garanderen dat Debian ook iets te bieden heeft voor de jongste gebruikers.

note: Tag: para
en: For more general information about Debian, see the <ulink url="&url-debian-faq;">Debian FAQ</ulink>.
nl: Voor meer algemene informatie over Debian kunt u terecht bij de <ulink url="&url-debian-faq;">Debian FAQ</ulink>.

note: Tag: title
en: What is GNU/Linux?
nl: Wat is GNU/Linux?

note: Tag: para
en: GNU/Linux is an operating system: a series of programs that let you interact with your computer and run other programs.
nl: GNU/Linux is een besturingssysteem, een reeks programma's die u in staat stellen om te gaan met uw computer en er andere programma's op uit te voeren.

note: Tag: para
en: An operating system consists of various fundamental programs which are needed by your computer so that it can communicate and receive instructions from users; read and write data to hard disks, tapes, and printers; control the use of memory; and run other software. The most important part of an operating system is the kernel. In a GNU/Linux system, Linux is the kernel component. The rest of the system consists of other programs, many of which were written by or for the GNU Project. Because the Linux kernel alone does not form a working operating system, we prefer to use the term <quote>GNU/Linux</quote> to refer to systems that many people casually refer to as <quote>Linux</quote>.
nl: Een besturingssysteem bestaat uit verschillende fundamentele programma's die uw computer nodig heeft om te kunnen communiceren en instructies van gebruikers te kunnen ontvangen, om gegevens te lezen van en te schrijven naar harde schijven, magneetbanden en printers, om het geheugengebruik te regelen en om andere programma's uit te voeren. Het belangrijkste onderdeel van een besturingssysteem is de kernel. In een GNU/Linux-systeem is Linux de kernelcomponent. De rest van het systeem bestaat uit andere programma's, waarvan er veel geschreven werden door of voor het GNU-project. Omdat de Linuxkernel op zich geen werkzaam besturingssysteem oplevert, verkiezen we om de term <quote>GNU/Linux</quote> te gebruiken om te verwijzen naar systemen die veel mensen achteloos <quote>Linux</quote> noemen.

note: Tag: para
en: GNU/Linux is modelled on the Unix operating system. From the start, GNU/Linux was designed to be a multi-tasking, multi-user system. These facts are enough to make GNU/Linux different from other well-known operating systems. However, GNU/Linux is even more different than you might imagine. In contrast to other operating systems, nobody owns GNU/Linux. Much of its development is done by unpaid volunteers.
nl: GNU/Linux is gemaakt naar het model van het Unix-besturingssysteem. Vanaf het begin werd GNU/Linux ontworpen als een systeem voor multitasking en met meerdere gebruikers. Alleen al deze elementen maken GNU/Linux anders dan andere welbekende besturingssystemen. GNU/Linux verschilt zelfs nog meer dan u misschien wel denkt. In tegenstelling tot andere besturingssystemen is niemand eigenaar van GNU/Linux. Veel van zijn ontwikkeling gebeurt door onbetaalde vrijwilligers.

note: Tag: para
en: Development of what later became GNU/Linux began in 1984, when the <ulink url="&url-fsf;">Free Software Foundation</ulink> began development of a free Unix-like operating system called GNU.
nl: Het ontwikkelen van wat later GNU/Linux werd, begon in 1984, toen de <ulink url="&url-fsf;">Free Software Foundation</ulink> startte met de ontwikkeling van een vrij Unix-achtig besturingssysteem dat GNU genoemd werd.

note: Tag: para
en: The <ulink url="&url-gnu;">GNU Project</ulink> has developed a comprehensive set of free software tools for use with Unix&trade; and Unix-like operating systems such as GNU/Linux. These tools enable users to perform tasks ranging from the mundane (such as copying or removing files from the system) to the arcane (such as writing and compiling programs or doing sophisticated editing in a variety of document formats).
nl: Het <ulink url="&url-gnu;">GNU-project</ulink> heeft een omvattend geheel van vrije-softwaregereedschappen ontwikkeld om te worden gebruikt met Unix&trade; en Unix-achtige besturingssystemen, zoals GNU/Linux. Deze gereedschappen laten gebruikers toe taken uit te voeren, gaande van eenvoudige taken (zoals bestanden kopiëren en van het systeem verwijderen) tot zeer complexe (zoals het schrijven en compileren van programma's of het uitvoeren van geavanceerde bewerkingen op documenten in uiteenlopende bestandsformaten).

note: Tag: para
en: While many groups and individuals have contributed to GNU/Linux, the largest single contributor is still the Free Software Foundation, which created not only most of the tools used in GNU/Linux, but also the philosophy and the community that made GNU/Linux possible.
nl: Hoewel veel groepen en individuen bijgedragen hebben tot GNU/Linux, blijft de Free Software Foundation nog steeds de entiteit met de grootste inbreng, omdat ze niet enkel het grootste deel van de gereedschappen maakte die in GNU/Linux gebruikt worden, maar ook de filosofie en de gemeenschap creëerde die GNU/Linux mogelijk maakten.

note: Tag: para
en: The <ulink url="&url-kernel-org;">Linux kernel</ulink> first appeared in 1991, when a Finnish computing science student named Linus Torvalds announced an early version of a replacement kernel for Minix to the Usenet newsgroup <userinput>comp.os.minix</userinput>. See Linux International's <ulink url="&url-linux-history;">Linux History Page</ulink>.
nl: De <ulink url="&url-kernel-org;">Linuxkernel</ulink> verscheen voor het eerst op het toneel in 1991, toen Linus Torvalds, een Finse student in de computerwetenschappen, in de Usenet-nieuwsgroep <userinput>comp.os.minix</userinput> een preliminaire versie aankondigde van een alternatieve kernel voor Minix. Zie de pagina <ulink url="&url-linux-history;">Linux History</ulink> (de geschiedenis van Linux) van Linux International.

note: Tag: para
en: Linus Torvalds continues to coordinate the work of several hundred developers with the help of a number of subsystem maintainers. There is an <ulink url="&url-kernel-org;">official website</ulink> for the Linux kernel. Information about the <userinput>linux-kernel</userinput> mailing list can be found on the <ulink url="&url-linux-kernel-list-faq;">linux-kernel mailing list FAQ</ulink>.
nl: Linus Torvalds blijft met de hulp van een aantal onderhouders van subsystemen het werk van honderden ontwikkelaars coördineren. Er bestaat voor de Linuxkernel een <ulink url="&url-kernel-org;">officiële website</ulink>. Informatie over de mailinglijst over de <userinput>Linuxkernel</userinput> kunt u vinden in de <ulink url="&url-linux-kernel-list-faq;">linux-kernel mailing list FAQ</ulink> (FAQ van de mailinglijst over de Linuxkernel).

note: Tag: para
en: GNU/Linux users have immense freedom of choice in their software. For example, they can choose from a dozen different command line shells and several graphical desktops. This selection is often bewildering to users of other operating systems, who are not used to thinking of the command line or desktop as something that they can change.
nl: Gebruikers van GNU/Linux hebben een immense keuzevrijheid wat software betreft. Linuxgebruikers hebben bijvoorbeeld de keuze uit een dozijn verschillende shells voor de commandoregel en verschillende grafische werkomgevingen. Gebruikers van andere besturingssystemen zijn vaak verbijsterd over deze keuzemogelijkheid omdat het voor hen ongewoon is om te denken over de commandoregel of de grafische werkomgeving als iets dat door hen kan gewijzigd worden.

note: Tag: para
en: GNU/Linux is also less likely to crash, better able to run more than one program at the same time, and more secure than many operating systems. With these advantages, Linux is the fastest growing operating system in the server market. More recently, Linux has begun to be popular among home and business users as well.
nl: GNU/Linux is ook minder crashgevoelig, is beter in staat om tegelijk meer dan één programma uit te voeren en veiliger dan veel besturingssystemen. Omwille van deze voordelen is Linux het snelst groeiende besturingssysteem in het serversergment. En meer recent is Linux ook populairder geworden voor computergebruik thuis en op het werk.

note: Tag: title
en: What is &debian; GNU/Linux?
nl: Wat is &debian; GNU/Linux?

note: Tag: para
en: The combination of &debian;'s philosophy and methodology and the GNU tools, the Linux kernel, and other important free software, form a unique software distribution called &debian; GNU/Linux. This distribution is made up of a large number of software <emphasis>packages</emphasis>. Each package in the distribution contains executables, scripts, documentation, and configuration information, and has a <emphasis>maintainer</emphasis> who is primarily responsible for keeping the package up-to-date, tracking bug reports, and communicating with the upstream author(s) of the packaged software. Our extremely large user base, combined with our bug tracking system ensures that problems are found and fixed quickly.
nl: De filosofie en methodiek van &debian; in combinatie met het GNU-gereedschap, de Linuxkernel en andere belangrijke vrije software levert een unieke softwaredistributie op die de naam &debian; GNU/Linux draagt. Deze distributie bestaat uit een groot aantal <emphasis>softwarepakketten</emphasis>. Elk pakket uit de distributie bevat uitvoerbare bestanden, scripts, documentatie en configuratie-informatie en heeft een <emphasis>onderhouder</emphasis> (maintainer) die in de eerste plaats verantwoordelijk is om het pakket up-to-date te houden, bugrapporten op te volgen en de communicatie te onderhouden met de auteur(s) die de software die de onderhouder verpakt, aanlever(t/en). Ons extreem groot gebruikersaantal in combinatie met ons bugopvolgingssysteem zorgt ervoor dat problemen snel ontdekt en gerepareerd worden.

note: Tag: para
en: &debian;'s attention to detail allows us to produce a high-quality, stable, and scalable distribution. Installations can be easily configured to serve many roles, from stripped-down firewalls to desktop scientific workstations to high-end network servers.
nl: De aandacht voor detail in &debian; laat ons toe een hoogkwalitatieve, stabiele en schaalbare distributie te produceren. Installaties kunnen gemakkelijk geconfigureerd worden om uiteenlopende functies te vervullen, gaande van minimale firewalls over wetenschappelijke werkstations tot hoogwaardige netwerkservers.

note: Tag: para
en: &debian; is especially popular among advanced users because of its technical excellence and its deep commitment to the needs and expectations of the Linux community. &debian; also introduced many features to Linux that are now commonplace.
nl: &debian; is vooral populair bij geavanceerde gebruikers omwille van zijn technische uitmuntendheid en zijn vergaande betrokkenheid op de noden en verwachtingen van de Linuxgemeenschap. &debian; bracht ook heel wat nieuwe functionaliteit aan die nu gemeengoed is in Linux.

note: Tag: para
en: For example, &debian; was the first Linux distribution to include a package management system for easy installation and removal of software. It was also the first Linux distribution that could be upgraded without requiring reinstallation.
nl: &debian; was bijvoorbeeld de eerste Linuxdistributie die een systeem voor pakketbeheer toevoegde om het installeren en verwijderen van software eenvoudig te maken. Het was ook de eerste Linuxdistributie die opgewaardeerd kon worden zonder dat ze opnieuw geïnstalleerd moest worden.

note: Tag: para
en: &debian; continues to be a leader in Linux development. Its development process is an example of just how well the Open Source development model can work &mdash; even for very complex tasks such as building and maintaining a complete operating system.
nl: &debian; blijft een hoofdrolspeler in de verdere ontwikkeling van Linux. Het ontwikkelingsproces dat ze hanteert toont aan hoe goed een Open-Source- of Open-Bron-ontwikkelingsmodel kan werken &mdash; zelfs voor zeer complexe taken als het bouwen en onderhouden van een volledig besturingssysteem.

note: Tag: para
en: The feature that most distinguishes &debian; from other Linux distributions is its package management system. These tools give the administrator of a &debian; system complete control over the packages installed on that system, including the ability to install a single package or automatically update the entire operating system. Individual packages can also be protected from being updated. You can even tell the package management system about software you have compiled yourself and what dependencies it fulfills.
nl: Het element dat &debian; het meest onderscheidt van andere Linuxdistributies, is haar systeem voor pakketbeheer. Deze gereedschappen geven de beheerder van een &debian;-systeem de volledige controle over de pakketten die op dat systeem geïnstalleerd zijn, zoals de mogelijkheid om één enkel pakket te installeren of het volledige besturingssysteem automatisch op te waarderen. Individuele pakketten kunnen ook tegen opwaardering afgeschermd worden. U kunt het systeem voor pakketbeheer zelfs informeren over de software die u zelf gecompileerd hebt en over de vereisten die ze vervult / de afhankelijkheden waaraan ze tegemoetkomt.

note: Tag: para
en: To protect your system against <quote>Trojan horses</quote> and other malevolent software, &debian;'s servers verify that uploaded packages come from their registered &debian; maintainers. &debian; packagers also take great care to configure their packages in a secure manner. When security problems in shipped packages do appear, fixes are usually available very quickly. With &debian;'s simple update options, security fixes can be downloaded and installed automatically across the Internet.
nl: Om uw systeem te beschermen tegen <quote>Trojaanse paarden</quote> en andere kwaadwillende software, controleren de servers van &debian; of pakketten die geüpload worden, afkomstig zijn van hun bij &debian; geregistreerde onderhouders. Pakketonderhouders van &debian; besteden ook grote zorg aan een veilige configuratie van hun pakketten. Als er een veiligheidsprobleem vastgesteld wordt in een van de gedistribueerde pakketten, is een reparatie meestal zeer snel beschikbaar. Met de eenvoudige updatemogelijkheden die &debian; biedt, kunnen veiligheidsreparaties automatisch van het internet gedownload en geïnstalleerd worden.

note: Tag: para
en: The primary, and best, method of getting support for your &debian; GNU/Linux system and communicating with &debian; Developers is through the many mailing lists maintained by the &debian; Project (there are more than &num-of-debian-maillists; at this writing). The easiest way to subscribe to one or more of these lists is visit <ulink url="&url-debian-lists-subscribe;"> Debian's mailing list subscription page</ulink> and fill out the form you'll find there.
nl: De belangrijkste en beste manier om ondersteuning voor uw &debian; GNU/Linux-systeem te bekomen en te communiceren met de ontwikkelaars van &debian; is via een van de vele mailinglijsten die door het &debian;-project onderhouden worden (meer dan &num-of-debian-maillists; op het tijdstip waarop dit document werd gemaakt). De makkelijkste manier om u te abonneren op een of meer van deze lijsten, is via het formulier dat u kunt vinden op de <ulink url="&url-debian-lists-subscribe;"> Pagina voor het intekenen op mailinglijsten van Debian</ulink>.

note: Tag: title
en: What is &debian; GNU/kFreeBSD?
nl: Wat is &debian; GNU/kFreeBSD?

note: Tag: para
en: &debian; GNU/kFreeBSD is a &debian; GNU system with the kFreeBSD kernel.
nl: &debian; GNU/kFreeBSD is een &debian; GNU-systeem met de kFreeBSD-kernel.

note: Tag: para
en: This port of &debian; is currently only being developed for the i386 and amd64 architectures, although ports to other architectures is possible.
nl: Momenteel wordt deze specifieke uitgave van het &debian;-systeem enkel ontwikkeld voor de computerarchitecturen i386 en amd64, hoewel het geschikt maken ervan voor andere architecturen mogelijk is.

note: Tag: para
en: Please note that &debian; GNU/kFreeBSD is not a Linux system, and thus some information on Linux system may not apply to it.
nl: Merk op dat &debian; GNU/kFreeBSD geen Linuxsysteem is en dat dus bepaalde informatie over Linuxsystemen er niet op van toepassing kan zijn.

note: Tag: para
en: For more information, see the <ulink url="http://www.debian.org/ports/kfreebsd-gnu/"> &debian; GNU/kFreeBSD ports page</ulink> and the <email>debian-bsd@lists.debian.org</email> mailing list.
nl: Raadpleeg voor meer informatie de internetpagina over <ulink url="http://www.debian.org/ports/kfreebsd-gnu/"> &debian; GNU/kFreeBSD</ulink> en de mailinglijst <email>debian-bsd@lists.debian.org</email>.

note: Tag: title
en: What is &debian; GNU/Hurd?
nl: Wat is &debian; GNU/Hurd?

note: Tag: para
en: &debian; GNU/Hurd is a &debian; GNU system with the GNU Hurd &mdash; a set of servers running on top of the GNU Mach microkernel.
nl: &debian; GNU/Hurd is een &debian; GNU-systeem met de GNU Hurd &mdash; een geheel van servers die bovenop de GNU Mach microkernel functioneren.

note: Tag: para
en: The Hurd is still unfinished, and is unsuitable for day-to-day use, but work is continuing. The Hurd is currently only being developed for the i386 architecture, although ports to other architectures will be made once the system becomes more stable.
nl: De Hurd is nog niet afgewerkt en is dus niet geschikt voor dagelijks gebruik, maar er wordt nog steeds aan voortgewerkt. Momenteel wordt de Hurd enkel ontwikkeld voor de i386-architectuur, hoewel het systeem ook voor andere architecturen geschikt gemaakt zal worden, eens het meer stabiel geworden is.

note: Tag: para
en: Please note that &debian; GNU/Hurd is not a Linux system, and thus some information on Linux system may not apply to it.
nl: Merk op dat &debian; GNU/Hurd geen Linuxsysteem is en dat dus bepaalde informatie over Linuxsystemen er niet op van toepassing kan zijn.

note: Tag: para
en: For more information, see the <ulink url="http://www.debian.org/ports/hurd/"> &debian; GNU/Hurd ports page</ulink> and the <email>debian-hurd@lists.debian.org</email> mailing list.
nl: Raadpleeg voor meer informatie de internetpagina over <ulink url="http://www.debian.org/ports/hurd/"> &debian; GNU/Hurd</ulink> en de mailinglijst <email>debian-hurd@lists.debian.org</email>.

note: Tag: title
en: What is the Debian Installer?
nl: Wat is het installatiesysteem van Debian?

note: Tag: para
en: Debian Installer, also known as <quote>d-i</quote>, is the software system to install a basic working Debian system. A wide range of hardware such as embedded devices, laptops, desktops and server machines is supported and a large set of free software for many purposes is offered.
nl: Het installatiesysteem van Debian, ook bekend als <quote>Debian Installer</quote> of <quote>d-i</quote>, is het softwaresysteem dat dient voor de installatie van een werkend basaal Debian-systeem. Een breed spectrum hardware, zoals ingebedde apparaten, laptops, desktops en servermachines wordt ondersteund en een uitgebreid gamma vrije software voor velerlei toepassingen wordt geboden.

note: Tag: para
en: The installation is conducted by answering a basic set of questions. Also available are an expert mode that allows to control every aspect of the installation and an advanced feature to perform automated installations. The installed system can be used as is or further customized. The installation can be performed from a multitude of sources: USB, CD/DVD/Blu-Ray or the network. The installer supports localized installations in more than 80 languages.
nl: De installatie wordt gestuurd door het beantwoorden van een aantal basale vragen. Ook een expertenmodus die toelaat elk aspect van de installatie te controleren, en een geavanceerd systeem om automatische installaties uit te voeren, zijn beschikbaar. Het geïnstalleerde systeem kan zonder verdere bewerking gebruikt worden of kan verder aangepast worden. De installatie kan vanaf verschillende bronnen uitgevoerd worden: USB, cd/dvd/blu-ray of het netwerk. Het installatiesysteem ondersteunt een gelokaliseerde installatie in meer dan 80 talen.

note: Tag: para
en: The installer has its origin in the boot-floppies project, and it was <ulink url="http://lists.debian.org/debian-boot/2000/06/msg00279.html">first mentioned</ulink> by Joey Hess in 2000. Since then the installation system has been continuously developed by volunteers improving and adding more features.
nl: Het installatiesysteem vindt zijn oorsprong in het project voor opstartdiskettes en werd <ulink url="http://lists.debian.org/debian-boot/2000/06/msg00279.html">voor het eerst vermeld</ulink> door Joey Hess in 2000. Sindsdien hebben vrijwilligers het installatiesysteem voortdurend verder ontwikkeld, verbeterd en er meer functies aan toegevoegd.

note: Tag: para
en: More information can be found on the <ulink url="&url-d-i;">Debian Installer page</ulink>, on the <ulink url="&url-d-i-wiki;">Wiki</ulink> and on the <ulink url="&url-debian-boot-list;">debian-boot mailing list</ulink>.
nl: Meer informatie kunt u vinden op de <ulink url="&url-d-i;">pagina van Debian Installer</ulink>, op de <ulink url="&url-d-i-wiki;">Wiki</ulink> en op de <ulink url="&url-debian-boot-list;">mailinglijst debian-boot</ulink>.

note: Tag: title
en: Getting &debian;
nl: &debian; verkrijgen

note: Tag: para
en: For information on how to download &debian-gnu; from the Internet or from whom official &debian; installation media can be purchased, see the <ulink url="&url-debian-distrib;">distribution web page</ulink>. The <ulink url="&url-debian-mirrors;">list of &debian; mirrors</ulink> contains a full set of official &debian; mirrors, so you can easily find the nearest one.
nl: Raadpleeg de <ulink url="&url-debian-distrib;">webpagina over de distributie</ulink> voor meer informatie over de manier waarop u &debian-gnu; van het internet kunt downloaden of officiële &debian; installatiemedia kunt aankopen. De <ulink url="&url-debian-mirrors;">lijst met &debian; spiegelservers</ulink> bevat een volledige lijst van officiële &debian; spiegelservers, zodat u gemakkelijk de dichtstbijzijnde kunt vinden.

note: Tag: para
en: &debian; can be upgraded after installation very easily. The installation procedure will help set up the system so that you can make those upgrades once installation is complete, if need be.
nl: Na installatie kan &debian; zeer gemakkelijk opgewaardeerd worden. De installatieprocedure helpt bij het instellen van het systeem, zodat u deze opwaarderingen, indien nodig, na het installeren van het systeem kunt uitvoeren.

note: Tag: title
en: Getting the Newest Version of This Document
nl: De meest recente versie van dit document verkrijgen

note: Tag: para
en: This document is constantly being revised. Be sure to check the <ulink url="&url-release-area;"> Debian &release; pages</ulink> for any last-minute information about the &release; release of the &debian-gnu; system. Updated versions of this installation manual are also available from the <ulink url="&url-install-manual;">official Install Manual pages</ulink>.
nl: Dit document wordt permanent bijgewerkt. Kijk dus zeker op de <ulink url="&url-release-area;"> pagina's over Debian &release;</ulink> voor eventuele informatie over release &release; van het &debian-gnu;-systeem die op het laatste moment beschikbaar geworden is. Een bijgewerkte versie van deze installatiehandleiding is ook te vinden op de <ulink url="&url-install-manual;">officiële pagina van de Installatiehandleiding</ulink>.

note: Tag: title
en: Organization of This Document
nl: De opbouw van dit document

note: Tag: para
en: This document is meant to serve as a manual for first-time &debian; users. It tries to make as few assumptions as possible about your level of expertise. However, we do assume that you have a general understanding of how the hardware in your computer works.
nl: Dit document is opgevat als een handleiding voor wie &debian; voor het eerst gebruikt. Het probeert zo weinig mogelijk vooronderstellingen te maken over het niveau van uw expertise. Niettemin gaan we ervan uit dat u een algemeen begrip heeft over de wijze waarop de hardware in uw computer functioneert.

note: Tag: para
en: Expert users may also find interesting reference information in this document, including minimum installation sizes, details about the hardware supported by the &debian; installation system, and so on. We encourage expert users to jump around in the document.
nl: Ook ervaren gebruikers kunnen in dit document interessante referentie-informatie vinden, onder meer over de minimale grootte van een installatie, over de hardware die door het installatiesysteem van &debian; ondersteund wordt, enzovoort. We moedigen ervaren gebruikers aan om wat rond te neuzen in dit document.

note: Tag: para
en: In general, this manual is arranged in a linear fashion, walking you through the installation process from start to finish. Here are the steps in installing &debian-gnu;, and the sections of this document which correlate with each step:
nl: Globaal genomen werd dit document lineair opgebouwd en neemt het u mee door het installatieproces vanaf het begin tot het einde. Dit zijn de verschillende stappen bij het installeren van &debian-gnu; en de overeenkomstige secties van dit document:

note: Tag: para
en: Determine whether your hardware meets the requirements for using the installation system, in <xref linkend="hardware-req"/>.
nl: Het vaststellen of uw hardware voldoet aan de vereisten om het installatiesysteem te kunnen gebruiken in <xref linkend="hardware-req"/>.

note: Tag: para
en: Backup your system, perform any necessary planning and hardware configuration prior to installing &debian;, in <xref linkend="preparing"/>. If you are preparing a multi-boot system, you may need to create partitionable space on your hard disk for &debian; to use.
nl: Het maken van een back-up van uw systeem en het voorafgaand aan de installatie van &debian; uitvoeren van de nodige planning en hardware-configuratie in <xref linkend="preparing"/>. Indien u een multi-boot-systeem, een systeem met verschillende besturingssystemen, voor ogen heeft, kan het zijn dat u op uw harde schijf ruimte die gepartitioneerd kan worden moet vrijmaken ten behoeve van &debian;.

note: Tag: para
en: In <xref linkend="install-methods"/>, you will obtain the necessary installation files for your method of installation.
nl: In <xref linkend="install-methods"/> verkrijgt u de installatiebestanden die u voor uw installatiemethode nodig heeft.

note: Tag: para
en: The next <xref linkend="boot-installer"/> describes booting into the installation system. This chapter also discusses troubleshooting procedures in case you have problems with this step.
nl: Het volgende hoofdstuk <xref linkend="boot-installer"/> beschrijft het opstarten van het installatiesysteem. Dit hoofdstuk gaat ook in op procedures voor het oplossen van problemen die zich bij deze stap zouden kunnen stellen.

note: Tag: para
en: Perform the actual installation according to <xref linkend="d-i-intro"/>. This involves choosing your language, configuring peripheral driver modules, configuring your network connection, so that remaining installation files can be obtained directly from a &debian; server (if you are not installing from a set of CD/DVD installation images), partitioning your hard drives and installation of a base system, then selection and installation of tasks. (Some background about setting up the partitions for your &debian; system is explained in <xref linkend="partitioning"/>.)
nl: Het uitvoeren van de echte installatie volgens de informatie uit <xref linkend="d-i-intro"/>. Dit houdt de keuze van een taal in, het configureren van stuurprogrammamodules voor randapparatuur, het configureren van uw netwerkverbinding zodat de overige installatiebestanden rechtstreeks van een &debian;-server opgehaald kunnen worden (in het geval u de installatie niet uitvoert aan de hand van een set CD/DVD-installatie-images), het indelen van de harde schijven en de installatie van het basissysteem en nadien het selecteren en installeren van taken. (Enige achtergrondinformatie over het instellen van de partities voor uw &debian;-systeem vindt u in <xref linkend="partitioning"/>.)

note: Tag: para
en: Boot into your newly installed base system, from <xref linkend="boot-new"/>.
nl: Het opstarten van uw pas geïnstalleerd basissysteem in <xref linkend="boot-new"/>.

note: Tag: para
en: Once you've got your system installed, you can read <xref linkend="post-install"/>. That chapter explains where to look to find more information about Unix and &debian;, and how to replace your kernel.
nl: Nadat u het systeem geïnstalleerd heeft, kunt u <xref linkend="post-install"/> lezen. Dat hoofdstuk legt uit waar u bijkomende informatie over Unix en &debian; kunt vinden en hoe u een kernel kunt vervangen.

note: Tag: para
en: Finally, information about this document and how to contribute to it may be found in <xref linkend="administrivia"/>.
nl: Tenslotte kunt u informatie over dit document en over hoe u er zelf aan kunt meehelpen, vinden in <xref linkend="administrivia"/>.

note: Tag: title
en: Your Documentation Help is Welcome
nl: Wij verwelkomen uw bijdrage aan documentatie

note: Tag: para
en: Any help, suggestions, and especially, patches, are greatly appreciated. Working versions of this document can be found at <ulink url="&url-d-i-dillon-manual;"></ulink>. There you will find a list of all the different architectures and languages for which this document is available.
nl: Eventuele hulp, suggesties en vooral patches worden zeer op prijs gesteld. Een werkexemplaar van dit document is te vinden op <ulink url="&url-d-i-dillon-manual;"></ulink>. Daar vindt u ook een lijst van alle verschillende architecturen en talen waarvoor dit document beschikbaar is.

note: Tag: para
en: Source is also available publicly; look in <xref linkend="administrivia"/> for more information concerning how to contribute. We welcome suggestions, comments, patches, and bug reports (use the package <classname>installation-guide</classname> for bugs, but check first to see if the problem is already reported).
nl: Ook de broncode is publiekelijk beschikbaar. Kijk bij <xref linkend="administrivia"/> voor meer informatie over de manier waarop u kunt bijdragen. Wij verwelkomen suggesties, commentaar, patches en bugrapporten (gebruik het pakket <classname>installation-guide</classname> voor bugs, maar kijk vooraf na of het probleem niet reeds gemeld werd).

note: Tag: title
en: About Copyrights and Software Licenses
nl: Over copyright en softwarelicenties

note: Tag: para
en: We're sure that you've read some of the licenses that come with most commercial software &mdash; they usually say that you can only use one copy of the software on a single computer. This system's license isn't like that at all. We encourage you to put a copy of &debian-gnu; on every computer in your school or place of business. Lend your installation media to your friends and help them install it on their computers! You can even make thousands of copies and <emphasis>sell</emphasis> them &mdash; albeit with a few restrictions. Your freedom to install and use the system comes directly from &debian; being based on <emphasis>free software</emphasis>.
nl: We zijn zeker dat u al sommige van de licenties die aan de meeste commerciële software gekoppeld zijn, gelezen heeft &mdash; meestal vermelden ze dat u slechts één kopie van de software op één enkele computer mag gebruiken. De licentie van dit systeem is helemaal anders. We moedigen u aan om op elke computer op uw school of op uw werkplek een kopie van &debian-gnu; te plaatsen. Leen uw installatiemedia uit aan uw vrienden en help hen om het systeem op hun computer te installeren! U mag er zelfs duizenden kopieën van maken en die <emphasis>verkopen</emphasis> &mdash; weliswaar met enkele restricties. Het recht om het systeem te installeren en te gebruiken wordt u rechtstreeks toegekend door &debian; en heeft te maken met het feit dat het <emphasis>vrije software</emphasis> is.

note: Tag: para
en: Calling software <emphasis>free</emphasis> doesn't mean that the software isn't copyrighted, and it doesn't mean that installation media containing that software must be distributed at no charge. Free software, in part, means that the licenses of individual programs do not require you to pay for the privilege of distributing or using those programs. Free software also means that not only may anyone extend, adapt, and modify the software, but that they may distribute the results of their work as well.
nl: Het als <emphasis>vrij</emphasis> bestempelen van software, houdt niet in dat er geen copyright aan verbonden is en betekent niet dat installatiemedia met die software kosteloos moeten verspreid worden. Vrije software wil onder meer zeggen dat de licenties van de afzonderlijke programma's niet vereisen dat u moet betalen voor het recht om deze programma's te verdelen of te gebruiken. Vrije software wil ook zeggen dat om het even wie die software mag uitbreiden, aanpassen en wijzigen en het resultaat van zijn werk ook mag verspreiden.

note: Tag: para
en: The &debian; project, as a pragmatic concession to its users, does make some packages available that do not meet our criteria for being free. These packages are not part of the official distribution, however, and are only available from the <userinput>contrib</userinput> or <userinput>non-free</userinput> areas of &debian; mirrors or on third-party CD/DVD-ROMs; see the <ulink url="&url-debian-faq;">Debian FAQ</ulink>, under <quote>The Debian FTP archives</quote>, for more information about the layout and contents of the archives.
nl: Ten behoeve van zijn gebruikers doet het &debian;-project een pragmatische toegeving en stelt enkele pakketten ter beschikking die niet beantwoorden aan onze criteria inzake vrijheid. Deze pakketten maken echter geen deel uit van de officiële distributie en zijn enkel beschikbaar via de gebieden <userinput>contrib</userinput> en <userinput>non-free</userinput> van de spiegelservers van &debian; of op de CD's/DVD's van externe leveranciers. Zie de <ulink url="&url-debian-faq;">Debian FAQ</ulink> onder <quote>De Debian FTP-archieven</quote> voor bijkomende informatie over de indeling en de inhoud van de archieven.

note: Tag: para
en: Many of the programs in the system are licensed under the <emphasis>GNU</emphasis> <emphasis>General Public License</emphasis>, often simply referred to as <quote>the GPL</quote>. The GPL requires you to make the <emphasis>source code</emphasis> of the programs available whenever you distribute a binary copy of the program; that provision of the license ensures that any user will be able to modify the software. Because of this provision, the source code<footnote> <para> For information on how to locate, unpack, and build binaries from &debian; source packages, see the <ulink url="&url-debian-faq;">Debian FAQ</ulink>, under <quote>Basics of the Debian Package Management System</quote>. </para> </footnote> for all such programs is available in the &debian; system.
nl: Veel van de programma's in het systeem hebben als licentie de <emphasis>GNU</emphasis> <emphasis>General Public License</emphasis> die vaak eenvoudigweg <quote>de GPL</quote> genoemd wordt. De GPL eist dat u de <emphasis>broncode</emphasis> van een programma ter beschikking stelt telkens u er een kopie in binaire vorm van verspreidt. Deze bepaling in de licentie garandeert dat elke gebruiker in staat gesteld wordt de software te wijzigen. Omwille van deze bepaling is de broncode van al die programma's beschikbaar in het systeem van &debian;.<footnote> <para> Raadpleeg voor informatie over hoe u &debian; broncodepakketten kunt vinden, ze kunt uitpakken en er binaire bestanden uit kunt bouwen de <ulink url="&url-debian-faq;">Debian FAQ</ulink> onder <quote>Basisbeginselen van het pakketbeheersysteem van Debian</quote>. </para> </footnote>

note: Tag: para
en: There are several other forms of copyright statements and software licenses used on the programs in &debian;. You can find the copyrights and licenses for every package installed on your system by looking in the file <filename>/usr/share/doc/<replaceable>package-name</replaceable>/copyright </filename> once you've installed a package on your system.
nl: Er bestaan verschillende andere vormen van copyrightvermeldingen en softwarelicenties die voor programma's in &debian; gebruikt worden. Voor elk op uw systeem geïnstalleerd pakket vindt u informatie over copyright en licentie door te kijken in het bestand <filename>/usr/share/doc/<replaceable>pakket-naam</replaceable>/copyright </filename> na de installatie van het pakket.

note: Tag: para
en: For more information about licenses and how &debian; determines whether software is free enough to be included in the main distribution, see the <ulink url="&url-dfsg;">Debian Free Software Guidelines</ulink>.
nl: Voor bijkomende informatie over licenties en hoe &debian; beoordeelt of software voldoende vrij is om opgenomen te kunnen worden in de hoofddistributie, kunt u de <ulink url="&url-dfsg;">Richtlijnen van Debian inzake vrije software</ulink>, de Debian Free Software Guidelines, raadplegen.

note: Tag: para
en: The most important legal notice is that this software comes with <emphasis>no warranties</emphasis>. The programmers who have created this software have done so for the benefit of the community. No guarantee is made as to the suitability of the software for any given purpose. However, since the software is free, you are empowered to modify that software to suit your needs &mdash; and to enjoy the benefits of the changes made by others who have extended the software in this way.
nl: De belangrijkste juridische bepaling is dat deze software geleverd wordt <emphasis>zonder enige garantie</emphasis>. De programmeurs die deze software ontwikkelden, deden dit ten behoeve van de gemeenschap. Er wordt geen garantie gegeven inzake de bruikbaarheid van de software voor om het even welk specifiek doel. Maar vermits de software vrij is, heeft u het recht om die software aan te passen aan uw behoeften &mdash; en mee te genieten van de voordelen van op die manier door anderen aan de software aangebrachte wijzigingen en toevoegingen.
