Battle for Wesnoth 1.5.7+svn - en to vi translation catalogue (473 entries)

note: type: Attribute 'lang' of: <book>
en: en
vi: vi

note: type: Content of: <book><bookinfo><title>
en: Battle for Wesnoth User&#8217;s Manual
vi: Hướng dẫn người dùng Trận chiến vì Wesnoth

note: type: Content of: <book><preface><title>
en: Preface
vi: Lời nói đầu

note: type: Content of: <book><preface><simpara>
en: The Battle for Wesnoth is a turn-based strategy game with a fantasy theme.
vi: Trận chiến vì Wesnoth là một trò chơi chiến lược dựa trên lượt đi với phong cách thần thoại.

note: type: Content of: <book><preface><simpara>
en: Build up a great army, gradually training raw recruits into hardened veterans. In later games, recall your toughest warriors and form a deadly host against whom none can stand! Choose units from a large pool of specialists, and hand pick a force with the right strengths to fight well on different terrains against all manner of opposition.
vi: Xây dựng quân đội hùng mạnh, từ từ đào tạo lính mới thành các chiến binh kỳ cựu. Trong các trò chơi về sau, gọi lại các chiến binh bền bỉ nhất và tạo thành đạo quân mà không kẻ nào có thể chống lại! Chọn đơn vị từ một loạt các chuyên gia, và chọn thủ công một lực lượng có sức mạnh đúng đắn để chiến đấu tốt trên những địa hình khác nhau chống lại mọi kiểu chống đối.

note: type: Content of: <book><preface><simpara>
en: Wesnoth has many different sagas waiting to be played out. You can battle orcs, undead, and bandits on the marches of the Kingdom of Wesnoth; fight alongside dragons in the lofty peaks, elves in the green reaches of the Aethenwood, dwarves in the great halls of Knalga, or even merfolk in the Bay of Pearls. You can fight to regain the throne of Wesnoth, or use your dread power over the Undead to dominate the land of mortals, or lead your glorious Orcish tribe to victory against the humans who dared despoil your lands.
vi: Wesnoth có nhiều câu chuyện dân gian khác nhau đang chờ bạn chơi. Bạn có thể chiến đấu với người thú, ma quái và trộm cướp ở biên giới của vương quốc Wesnoth, chiến đấu cùng với rồng trên những đỉnh núi cao chót vót, thần tiên trong những dải màu xanh của khu rừng Aethenwood, người lùn trong các đại sảnh của Knalga, hoặc thậm chí người cá ở vịnh Ngọc Trai. Bạn có thể chiến đấu để giành lại ngai vàng Wesnoth, sử dụng sức mạnh kinh hoàng của mình trên ma quái để thống trị vùng đất của con người, hoặc lãnh đạo bộ lạc người thú vinh quang của mình chiến thắng trước những kẻ dám cướp đoạt đất đai của bạn.

note: type: Content of: <book><preface><simpara>
en: You will be able to select from among over two hundred unit types (infantry, cavalry, archers, and mages are just the beginning) and fight actions ranging from small-unit ambushes to clashes of vast armies. You can also challenge your friends – or strangers – and fight in epic multi-player fantasy battles.
vi: Bạn sẽ có thể chọn trong số trên hai trăm kiểu đơn vị (bộ binh, kỵ binh, cung thủ và pháp sư... đó mới chỉ là bắt đầu) và các hành động chiến đấu, từ mai phục các đơn vị nhỏ đến đụng độ các quân đội lớn. Bạn cũng có thể thách đấu bạn bè - hoặc người lạ - và chiến đấu trong những trận chiến nhiều người chơi hoành tráng.

note: type: Content of: <book><preface><simpara>
en: Battle for Wesnoth is open-source software, and a thriving community of volunteers cooperates to improve the game. You can create your own custom units, write your own scenarios, and even script full-blown campaigns. User-maintained content is available from an add-on server, and the very best of it is incorporated into Battle for Wesnoth&#8217;s official releases.
vi: Trận chiến vì Wesnoth là một phần mềm mã nguồn mở, và một cộng đồng thịnh vượng các tình nguyện viên hợp tác để cải tiến trò chơi. Bạn có thể tạo các đơn vị tùy chỉnh, viết các màn chơi, và kể cả các chiến dịch trọn vẹn theo kịch bản của riêng mình. Nội dung do người dùng bảo trì có từ máy chủ phần bổ sung, và những thứ tốt nhất của nó được tích hợp vào các bản phát hành chính thức của Trận chiến vì Wesnoth.

note: type: Content of: <book><chapter><title>
en: Getting Started
vi: Bắt đầu làm quen

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: The World
vi: Thế giới

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: The known portion of the Great Continent, on which Wesnoth abides, is generally divided into three areas: the Northlands, which are generally lawless; the kingdom of Wesnoth and its occasional principality, Elensefar; and the domain of the Southwest Elves in the Aethenwood and beyond.
vi: Phần đã biết của Đại Lục Địa, trên đó có Wesnoth, nói chung được chia thành ba vùng: vùng đất phương Bắc, thường là không có luật, vương quốc Wesnoth cùng xứ theo từng thời kỳ Elensefar, và lãnh địa của các thần tiên tây nam trong khu rừng Aethenwood và xa hơn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: The Kingdom of Wesnoth lies in the center of this land. Its borders are the Great River to the north, the Dulatus Hills in the east and south, the edge of the Aethenwood to the southwest, and the Ocean to the west. Elensefar, a once-province of Wesnoth, is bordered by the Great River to the north, a loosely defined line with Wesnoth to the east, the Bay of Pearls to the south, and the ocean to the west.
vi: Vương quốc Wesnoth nằm ở trung tâm của vùng đất này. Biên giới của nó là Dòng Sông Lớn ở phía bắc, vùng đồi Dulatus ở phía đông và nam, bìa rừng Aethenwood ở phía tây nam, và Đại Dương Lớn ở phía tây. Elensefar, tỉnh một thời của Wesnoth, giới hạn bởi Dòng Sông Lớn ở phía bắc, một đường xác định lỏng lẻo với Wesnoth ở phía đông, vịnh Ngọc Trai ở phía nam, và đại dương ở phía tây.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: The Northlands is the wild country north of the Great River. Various groups of orcs, dwarves, barbarians and elves populate the region.  To the north and east lies the forest of Lintanir, where the great kingdom of the North-Elves keeps to its own mysterious affairs.
vi: Vùng đất phương Bắc là xứ sở hoang vu ở phía bắc của Dòng Sông Lớn. Nhiều nhóm người thú, người lùn, những người man rợ và thần tiên cư trú trong vùng. Ở phía bắc và phía đông là khu rừng Lintanir, ở đó vương quốc lớn của các thần tiên phương bắc giữ những công việc bí ẩn của riêng nó.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Over the land are scattered villages where you can heal your troops and gather the income required to support your army. You will also have to cross mountains and rivers, push through forests, hills and tundra, and cross open grassland. In each of these areas different creatures have adapted to live there and can travel more easily and fight better when they are in familiar terrain.
vi: Trên vùng đất là những ngôi làng rải rác ở đó bạn có thể điểu trị cho quân lính và thu thập thu nhập cần để hỗ trợ quân đội. Bạn cũng sẽ phải băng qua núi, sông, xuyên qua rừng, đồi, lãnh nguyên, và băng qua đồng cỏ trống trải. Trong mỗi vùng này, các sinh vật khác nhau đã thích nghi để sống ở đó có thể di chuyển dễ dàng hơn và chiến đấu tốt hơn khi chúng ở trong địa hình quen thuộc.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: The Creatures
vi: Các sinh vật

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: In the world of Wesnoth there dwell humans, elves, dwarves, orcs, drakes, saurians, mermen, nagas, and many other races yet more obscure and wondrous. In accursed lands walk undead and ghosts and specters; monsters lurk in its ruins and dungeons.  Each has adapted to particular terrains. Humans inhabit primarily the temperate grasslands. In the hills, mountains and underground caves orcs and dwarves are most at home. In the forests the elves reign supreme. In the oceans and rivers mermen and nagas dominate.
vi: Trong thế giới Wesnoth ở đó con người, thần tiên, người lùn, người thú, người rồng, thằn lằn, người cá, người rắn, và nhiều chủng tộc khác chưa biết đến cư ngụ. Ở những vùng đất đáng nguyền rủa, người chết và ma đi lang thang, quái vật ẩn nấp trong những đống đổ nát và hầm tối. Mỗi loài đều đã thích nghi với các địa hình cụ thể. Con người sống chủ yếu ở những vùng đồng cỏ ôn hòa. Trên đồi, núi và trong hang động dưới lòng đất, người thú và người lùn gần như đang ở nhà. Trong rừng thần tiên chiến ưu thế. Trên đại dương và sông hồ, người cá và người rắn thống trị.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: For game purposes, the races group into factions; for example, orcs often cooperate with trolls, and elves or dwarves with humans. Some other factions reflect divisions within human society&#8201;&#8212;&#8201;loyalists vs. outlaws, for example. In most campaigns, you will control units drawn a single faction. But sometimes factions make alliances with others, so you may face more than one faction in a scenario.
vi: Trong trò chơi, các chủng tộc xếp nhóm thành các liên minh, ví dụ, người thú thường hợp tác với quỷ núi, và thần tiên hoặc người lùn với con người. Một số liên minh khác phản ánh sự phân chia trong xã hội con người, ví dụ những người trung thành với những kẻ giang hồ. Trong hầu hết các chiến dịch, bạn sẽ điều khiển các đơn vị lấy từ một liên minh duy nhất. Nhưng đôi khi các liên minh có thể lập đồng minh với những liên minh khác, vì thế bạn có thể phải đối mặt với nhiều hơn một liên minh trong một màn chơi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Finding Your Way
vi: Tìm đường của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: When Wesnoth first starts it displays an initial background and a column of buttons called the Main Menu. The buttons only work with a mouse. For the impatient, we recommend you: click the "Language" button to set your language; then click the "Tutorial" button to run the tutorial; and then play the campaign, "A Tale of Two Brothers" by clicking the "Campaign" button and selecting it from the list provided.
vi: Khi Wesnoth khởi động lần đầu tiên nó hiển thị một ảnh nền ban đầu và một cột các nút gọi là Trình đơn chính. Các nút chỉ hoạt động với chuột. Cho những người nóng vội, chúng tôi khuyên bạn: nhấn nút "Ngôn ngữ" để thiết lập ngôn ngữ của bạn, sau đó nhấn nút "Hướng dẫn" để chạy hướng dẫn, sau đó chơi chiến dịch "Câu chuyện về hai anh em" bằng cách nhấn nút "Chiến dịch" và chọn nó từ danh sách được cung cấp.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Main Menu
vi: Trình đơn chính

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Tutorial
vi: Hướng dẫn

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: The tutorial is a real, but basic, game which teaches you some of the basic controls needed to play the game. Winning or losing is not important here, but learning what to do is. Click the Tutorial button to play. In the Tutorial you are in the role of the prince Konrad or the princess Li&#8217;sar, learning from the Elder Mage Delfador — pay attention or he might turn you into a newt.
vi: Hướng dẫn là một trò chơi thực sự, nhưng cơ bản, dạy bạn một số điều cơ bản cần để chơi trò chơi. Thắng hay thua không quan trọng ở đây, mà quan trọng là học những gì cần biết. Nhấn nút Hướng dẫn để chơi. Trong Hướng dẫn, bạn nhập vai hoàng tử Konrad hoặc công chúa Li&#8217;sar, học từ pháp sư già Delfador, hãy chú ý nếu không ông ấy có thể biến bạn thành một con sa giông.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Campaign
vi: Chiến dịch

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Wesnoth was primarily designed to play campaigns. Campaigns are a series of connected scenarios. Click this button to start a new campaign. You will be presented with a list of campaigns available on your computer (more can be downloaded if you wish). Select your campaign and click OK to start or Cancel to quit. Each campaign has a difficulty level: easy, medium (normal), and hard. We recommend medium as this level is challenging, but not difficult. You may not change the difficulty during the campaign. In case you have serious problems fighting your way through easy difficulty, the guide about <link linkend="basic_strategy">Basic Strategy</link> will surely help you. Once you have selected the difficulty, you will start with the first scenario of the campaign.
vi: Wesnoth được thiết kế chủ yếu để chơi các chiến dịch. Chiến dịch là một loạt các màn chơi nối tiếp nhau. Nhấn nút này để bắt đầu một chiến dịch mới. Bạn sẽ được cho một danh sách lựa chọn các chiến dịch có trên máy tính (nhiều hơn có thể tải về nếu bạn muốn). Chọn chiến dịch của bạn và nhấn Đồng ý để bắt đầu hoặc Hủy bỏ để thoát. Mỗi chiến dịch có một mức độ khó: dễ, trung bình (bình thường), và khó. Chúng tôi khuyên trung bình vì mức độ này khá thử thách, nhưng không khó. Bạn không thể thay đổi độ khó trong chiến dịch. Trong trường hợp bạn gặp vấn đề nghiêm trọng khi chiến đấu ở mức độ dễ, cẩm nang về <link linkend="basic_strategy">Chiến lược cơ bản</link> chắc chắn sẽ giúp bạn. Một khi bạn đã chọn mức độ khó, bạn sẽ bắt đầu với màn chơi đầu tiên của chiến dịch.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Multiplayer
vi: Nhiều người chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button to play single scenarios against one or more opponents. You can play the games over the internet or at your computer, against computer or human opponents. When you select this button a dialogue will appear and allow you to choose how you want to play the scenario. To learn more, see <link linkend="scenarios">scenarios</link>.
vi: Nhấn nút này để chơi một màn chơi chống lại một hoặc nhiều đối thủ. Bạn có thể chơi trò chơi qua Internet hoặc với máy tính, chống lại đối thủ do máy tính hoặc người điều khiển. Khi bạn chọn nút này, một hộp thoại sẽ xuất hiện và cho phép bạn chọn cách bạn muốn chơi màn chơi. Để tìm hiểu thêm, xem <link linkend="scenarios">màn chơi</link>.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Load
vi: Tải

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button to load a previously saved game. You will be shown a dialogue listing saved games. Select the game and click Ok to load and continue, or Cancel to return to the Main Menu. If you select a replay game, you can check the Replay check box. The loaded game will make all the moves from the beginning while you watch.
vi: Nhấn nút này để tải một trò chơi đã lưu trước đó. Bạn sẽ được hiển thị một hộp thoại liệt kê các trò chơi đã lưu. Chọn trò chơi và nhấn Đồng ý để tải và tiếp tục, hoặc Hủy bỏ để trở về Trình đơn chính. Nếu bạn chọn một trò chơi phát lại, bạn có thể đánh dấu hộp kiểm Phát lại. Trò chơi được tải lại sẽ làm lại toàn bộ di chuyển từ đầu trong khi bạn theo dõi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Add-ons
vi: Phần bổ sung

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button to enter the content server where a whole lot of content created by normal users is hosted. Among the things available there are many campaigns, multiplayer eras (defining factions for multiplayer games) and multiplayer maps. With the "Remove Add-ons" button you can remove them again once you do not want them anymore.
vi: Nhấn nút này để vào máy chủ nội dung ở đó chứa rất nhiều nội dung do người dùng bình thường tạo. Trong số các thứ có ở đó là nhiều chiến dịch, thời đại nhiều người chơi (định nghĩa các liên minh cho các trò chơi nhiều người chơi) và bản đồ nhiều người chơi. Với nút "Xóa phần bổ sung" bạn có thể xóa chúng một khi bạn không muốn chúng nữa.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Map Editor
vi: Chỉnh sửa bản đồ

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button to start the Map Editor where you can create custom maps for multiplayer games or for building your own campaign upon.
vi: Nhấn nút này để bắt đầu chương trình chỉnh sửa bản đồ ở đó bạn có thể tạo các bản đồ tùy chỉnh để nhiều người chơi hoặc để xây dựng chiến dịch của riêng bạn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Language
vi: Ngôn ngữ

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button, select your language, and click OK to use it, or Cancel to continue with the current language. The first time Wesnoth starts, it defaults to English or your system locale if that can be determined, but once you change it, it will start in that language.
vi: Nhấn nút này, chọn ngôn ngữ của bạn, và nhấn Đồng ý để sử dụng nó, hoặc Hủy bỏ để tiếp tục với ngôn ngữ hiện thời. Lần đầu tiên Wesnoth khởi động, nó mặc định là tiếng Anh hoặc ngôn ngữ bản địa hệ thống nếu có thể được xác định, nhưng một khi bạn thay đổi nó, nó sẽ bắt đầu bằng ngôn ngữ đó.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Preferences
vi: Tùy thích

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click here to change default settings.
vi: Nhấn vào đây để thay đổi các thiết lập mặc định.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Credits
vi: Đóng góp

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button for a list of major Wesnoth contributors. You will often be able to reach them in real time at irc.freenode.org:6667 on #wesnoth.
vi: Nhấn nút này để xem danh sách những người đóng góp chính cho Wesnoth. Bạn thường sẽ có thể tiếp cận với họ theo thời gian thực tại irc.freenode.org:6667 trên #wesnoth.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Quit
vi: Thoát

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button to close Wesnoth.
vi: Nhấn nút này để đóng Wesnoth.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Help
vi: Trợ giúp

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button to open the integrated in game Help System. It will provide you with information about units and all other gameplay relevant things of the game. Most of those things are mentioned in this manual.
vi: Nhấn nút này để mở hệ thống trợ giúp tích hợp trong trò chơi. Nó sẽ cung cấp cho bạn thông tin về các đơn vị và tất cả các thứ khác có liên quan đến trò chơi. Hầu hết các thứ này được đề cập trong hướng dẫn sử dụng này.

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Next
vi: Kế tiếp

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button to read the next little tip from the "Tome of Wesnoth".
vi: Nhấn nút này để đọc mẹo nhỏ kế tiếp từ "Tập sách Wesnoth".

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Previous
vi: Trước

note: type: Content of: <book><chapter><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Click this button to read the previous little tip from the "Tome of Wesnoth".
vi: Nhấn nút này để đọc mẹo nhỏ trước từ "Tập sách Wesnoth".

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Game Modes
vi: Chế độ trò chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: There are two basic ways to play Battle for Wesnoth:
vi: Có hai cách cơ bản để chơi Trận chiến vì Wesnoth:

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Play a sequence of connected scenarios, known as a campaign, against the computer.
vi: Chơi một loạt các màn chơi nối tiếp, gọi là một chiến dịch, chống lại máy tính.

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Play a single scenario against computer or human opponents.
vi: Chơi một màn chơi đơn chống lại các đối thủ do máy tính hoặc người điều khiển.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Campaigns
vi: Chiến dịch

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Campaigns are sequences of battles with a connecting storyline. Typical campaigns have about 10–20 scenarios. The main advantage with campaigns is that they allow you to develop your army. As you complete each scenario, the remaining units at the end are saved for you to use in the next scenario. If you choose not to use a unit at all during a scenario it is carried over to the next, so you don&#8217;t lose units you don&#8217;t use.
vi: Chiến dịch là các loạt trận chiến với một mạch truyện kết nối. Các chiến dịch thông thường có khoảng 10-20 màn chơi. Lợi thế chính của chiến dịch là chúng cho phép bạn phát triển quân đội. Khi bạn hoàn thành một màn chơi, các đơn vị còn lại ở cuối được lưu lại để bạn sử dụng trong màn chơi kế tiếp. Nếu bạn không chọn sử dụng một đơn vị trong một màn chơi nó vẫn được mang sang màn chơi kế tiếp, vì thế bạn không mất đơn vị nếu bạn không sử dụng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: The campaign is the primary form in which Wesnoth is intended to be played, is probably the most enjoyable, and is the recommended way for new players to learn the game.
vi: Chiến dịch là dạng chủ yếu Wesnoth nhắm đến để chơi, có lẽ là được ưa thích nhất, và là cách được khuyến cáo cho những người chơi mới để tìm hiểu trò chơi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Scenarios
vi: Màn chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: A single scenario takes about 30 minutes to 2 hours to complete. This is the fastest way to play, but your units are not saved and you cannot use campaign units. You can play scenarios against the computer or against other players either over the internet or at your computer. Scenarios are accessed through the "Multiplayer" button on the main menu.
vi: Một màn chơi đơn mất khoảng 30 phút đến 2 giờ để hoàn thành. Đây không phải cách nhanh nhất để chơi, nhưng các đơn vị của bạn không được lưu và bạn không thể sử dụng các đơn vị của chiến dịch. Bạn có thể chơi các màn chơi chống lại máy tính hoặc các người chơi khác qua Internet hoặc bên máy tính của bạn. Các màn chơi được truy cập qua nút "Nhiều người chơi" trên trình đơn chính.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: In general multiplayer games are played against other players via the Internet (you can also run them on your LAN if you have one). All these games are co-ordinated through the Wesnoth multiplayer server. Multiplayer games can take anywhere from 1 hour to 10 hours, depending on how many players there are (and the size of the map). The average time is between 3 to 7 hours. Games can be saved and loaded as many times as you like. So, it&#8217;s possible for some games to last 1 or 2 weeks, even though the play time is only a few hours. You cannot carry over units in multiplayer from one scenario to the next, so building up your army&#8217;s strength is possible only within the scenario.
vi: Nói chung các trò chơi nhiều người chơi dùng để chơi với những người chơi khác qua Internet (bạn cũng có thể chạy chúng trên mạng cục bộ của bạn nếu có). Tất cả các trò chơi này được điều phối qua máy chủ nhiều người chơi Wesnoth. Các trò chơi nhiều người chơi có thể diễn ra từ 1 giờ đến 10 giờ, tùy thuộc vào số lượng người chơi (và kích thước bản đồ). Thời gian trung bình là giữa 3 đến 7 giờ. Các trò chơi có thể được lưu và tải nhiều lần nếu muốn. Do đó, một số trò chơi hoàn toàn có thể diễn ra 1 hoặc 2 tuần, kể cả khi thời gian chơi chỉ là vài giờ. Bạn không thể mang các đơn vị theo trong trò chơi nhiều người chơi từ màn chơi này sang màn chơi khác, vì thế xây dựng sức mạnh quân đội chỉ có thể thực hiện được bên trong màn chơi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: There are several possible options you are provided with when clicking on the "Multiplayer" button:
vi: Có một vài tùy chọn có thể bạn được cung cấp khi nhấn vào nút "Nhiều người chơi":

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Multiplayer dialog
vi: Hộp thoại nhiều người chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><title>
en: Login
vi: Đăng nhập

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><simpara>
en: This will be your name on the multiplayer server. If you have an account on the <ulink url="http://www.wesnoth.org/forum">Wesnoth forums</ulink>, you may use the same username and password for joining the official server. A password box will pop up if a password is required for the current username. You cannot use a registered name without the password.
vi: Đây sẽ là tên của bạn trên máy chủ nhiều người chơi. Nếu bạn có một tài khoản trên <ulink url="http://www.wesnoth.org/forum">diễn đàn Wesnoth</ulink>, bạn có thể sử dụng cùng tên người dùng và mật khẩu để tham gia máy chủ chính thức. Một hộp mật khẩu sẽ mở ra nếu cần mật khẩu cho tên người dùng hiện thời. Bạn không thể sử dụng một tên đã đăng ký mà không có mật khẩu.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><title>
en: Join official Server
vi: Tham gia máy chủ chính thức

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><simpara>
en: This option directly connects you to the official server. You will end in the lobby where you can create your games as you wish and where many games are already open and maybe some players already waiting to join in a new match.
vi: Tùy chọn này kết nối trực tiếp đến máy chủ chính thức. Bạn sẽ kết thúc trong phòng gặp gỡ ở đó bạn có thể tạo các trò chơi như bạn muốn, ở đó nhiều trò chơi cũng đã mở và có thể một số người chơi đang chờ để tham gia một trận đấu mới.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><title>
en: Connect to Server
vi: Kết nối đến máy chủ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><simpara>
en: This option opens a dialog box allowing you to enter the address of the machine to join. In this dialog there also is the button "View List" that does show a list of official servers that can be used as backup if the main server is currently not available.
vi: Tùy chọn này mở một hộp thoại cho phép bạn nhập địa chỉ của máy cần tham gia. Trong hộp thoại này cũng có nút "Xem danh sách" hiện một danh sách các máy chủ chính thức có thể được sử dụng để dự phòng nếu máy chủ chính hiện không hoạt động.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><simpara>
en: A complete list of official and user setup servers is listed at this website: <ulink url="http://wesnoth.org/wiki/MultiplayerServers">Multiplayer servers</ulink>.
vi: Danh sách đầy đủ các máy chủ chính thức và do người dùng thiết lập được liệt kê tại website này: <ulink url="http://wesnoth.org/wiki/MultiplayerServers">Máy chủ nhiều người chơi</ulink>.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><simpara>
en: You can also reach servers hosted by any other player with this menu option.  So if you got a server running in your local network, just enter the address and port number (default: 15000). If you for example want to connect to a server running on the machine with the address 192.168.0.10 and the default port, you would enter this in the dialog: 192.168.0.10:15000
vi: Bạn cũng có thể kết nối đến các máy chủ của bất kỳ người chơi nào khác với tùy chọn trình đơn này. Do đó nếu bạn có một máy chủ đang chạy trên mạng cục bộ, chỉ cần nhập địa chỉ và cổng (mặc định: 15000). Ví dụ nếu bạn muốn kết nối đến một máy chủ đang chạy trên máy có địa chỉ 192.168.0.10 và cổng mặc định, bạn sẽ nhập chuỗi này vào hộp thoại: 192.168.0.10:15000

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><title>
en: Host Networked Game
vi: Làm chủ trò chơi mạng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><simpara>
en: To be able to start a multiplayer game without using an external multiplayer server, you have to start the server, which is usually named <emphasis>wesnothd</emphasis>, yourself. This program is automatically started in the background when selecting this option. It will be stopped, once all players left the server.  Other players need to be able to connect to your port 15000 using TCP to play with you on your server. If you are behind a firewall, you will probably need to change your firewall settings to allow incoming connections to port 15000, and tell your firewall to forward such traffic to the machine hosting the game. You should not need to make firewall changes to join games hosted on a public server or by someone else.
vi: Để có thể bắt đầu một trò chơi nhiều người chơi mà không sử dụng máy chủ nhiều người chơi bên ngoài, bạn phải khởi động trình phục vụ, thường được đặt tên là <emphasis>wesnothd</emphasis>. Chương trình này được tự động khởi chạy ngầm khi chọn tùy chọn này. Nó sẽ bị ngừng, khi tất cả các người chơi đã rời máy chủ. Những người chơi khác cần có thể kết nối đến cổng 15000 sử dụng TCP để chơi với bạn trên máy chủ của bạn. Nếu bạn ở sau tường lửa, bạn có lẽ sẽ cần thay đổi các thiết lập tường lửa để cho phép các kết nối đến cổng 15000, và yêu cầu tường lửa chuyển tiếp thông tin đến máy làm chủ trò chơi. Bạn không cần thực hiện thay đổi tường lửa để tham gia các trò chơi có trên một máy chủ công cộng hoặc bởi ai đó khác.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><title>
en: Local Game
vi: Trò chơi cục bộ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><section><simpara>
en: This creates a game just running on your computer. You can either use it as hotseat game where everyone plays at the same computers by taking turns in the <emphasis>hotseat</emphasis>. Hotseat games will take about the same time to play as games played over the Internet. Or you can just play a scenario against AI opponents rather than human players. This can be a good way to become familiar with the various maps that are used for multiplayer games before playing against real opponents. It can also be used as a simple way to explore the capabilities of units from the different factions by choosing which faction you will play and which faction your opponents are in these games.  Of course, you can also mix both in one game. That is, play together in a game with a friend against an AI opponent.
vi: Tùy chọn này tạo một trò chơi chạy ngay trên máy tính của bạn. Bạn có thể sử dụng nó làm trò chơi ghế nóng trong đó mọi ngời chơi trên cùng máy tính bằng cách nhận lượt theo <emphasis>ghế nóng</emphasis>. Các trò chơi ghế nóng sẽ mất cùng khoảng thời gian như các trò chơi qua Internet. Hoặc bạn có thể chỉ cần chơi một màn chơi chống lại đối thủ máy tính thay vì con người. Tùy chọn này cũng có thể được sử dụng làm cách đơn giản để khám phá các tính năng của đơn vị từ các liên minh khác nhau bằng cách chọn liên minh nào bạn muốn chơi và liên minh nào đối thủ của bạn chơi. Tất nhiên, bạn cũng có thể trộn cả hai trong một trò chơi, tức là cùng chơi với một người bạn chống lại một đối thủ máy tính.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: The Game Screen
vi: Màn hình trò chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Game Screen
vi: Màn hình trò chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Regardless of whether you are playing a scenario or a campaign, the basic layout of the game screen is the same. The majority of the screen is filled with a map which shows all of the action that takes place in the game. Around the map are various elements which provide useful information about the game and are described in more detail below.
vi: Bất kể bạn đang chơi một màn chơi hay một chiến dịch, bố cục cơ bản của màn hình trò chơi đều giống nhau. Phần lớn màn hình là một bản đồ hiện tất cả các hành động diễn ra trong trò chơi. Xung quanh bản đồ là nhiều thành phần khác cung cấp thông tin hữu ích về trò chơi và được mô tả chi tiết hơn bên dưới.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Top Panel
vi: Thanh trên

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Across the top of the screen from left to right are the following items:
vi: Phía trên màn hình đi từ trái qua phải là các mục sau:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Menu button
vi: Nút trình đơn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Actions button
vi: Nút Hành động

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Turn counter (current turn/maximum number of turns)
vi: Bộ đếm lượt (lượt hiện thời/số lượt tối đa)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Your gold
vi: Vàng của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Villages (your villages/total number of villages)
vi: Số làng (làng của bạn/tổng số làng)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Your total units
vi: Tổng số đơn vị của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Your upkeep
vi: Phí bảo trì của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Your income
vi: Thu nhập của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Current time or time left (in timed multiplayer games)
vi: Thời gian hiện thời hoặc thời gian còn lại (trong các trò chơi nhiều người chơi có định thời gian)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Right Panel
vi: Khung bên phải

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Down the right of the screen from top to bottom are:
vi: Phía bên phải màn hình đi từ trên xuống dưới là:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Full map, scaled
vi: Toàn bản đồ, có tỷ lệ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Current hex position (x-coordinate, y-coordinate), defense and movement of the currently selected unit on the marked hex
vi: Vị trí ô lục giác hiện thời (tọa độ x, tọa độ y), tỷ lệ phòng thủ và di chuyển của đơn vị hiện được chọn trên ô lục giác được đánh dấu

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Current hex type
vi: Kiểu ô lục giác hiện thời

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Time of day indicator
vi: Chỉ thị thời điểm trong ngày

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: Unit profile for last selected unit
vi: Hồ sơ cho đơn vị được chọn cuối cùng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><orderedlist><listitem><simpara>
en: End Turn button
vi: Nút Kết thúc lượt

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Recruit and Recall
vi: Tuyển quân và Gọi lại

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: When you first start a scenario or campaign you will only have a few units on the map. One of these will be your commander (identified by a little golden crown icon). Your commander is usually placed in a castle on a special hex called a keep. Whenever your commander is on a keep (not only your own, but also the keep of any enemy castles you capture) and you have enough gold, you can recruit units for your army. In later scenarios you can recall experienced units that survived earlier scenarios. From here, you can start to build your army to conquer the enemy.
vi: Khi bạn bắt đầu một màn chơi hoặc chiến dịch lần đầu tiên bạn sẽ chỉ có một ít đơn vị trên bản đồ. Một trong số này sẽ là người chỉ huy của bạn (được xác định bằng một biểu tượng vương miện vàng nhỏ). Người chỉ huy của bạn thường được đặt trong một lâu đài trên một ô lục giác đặc biệt gọi là một pháo đài. Khi người chỉ huy của bạn ở trên một pháo đài (không chỉ là pháo đài của bạn, mà cả pháo đài của bất kỳ lâu đài kẻ thù nào bạn chiếm) và bạn có đủ vàng, bạn có thể tuyển các đơn vị cho quân đội của mình. Trong các màn chơi sau, bạn có thể gọi lại các đơn vị có kinh nghiệm đã sống sót trong các màn chơi trước. Từ đây, bạn có thể bắt đầu xây dựng quân đội để chinh phục kẻ thù.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: The first thing you will probably want to do is recruit your first unit. Press <literal>Ctrl+r</literal> (or right click on an empty castle hex and select "Recruit") and you will be able to recruit a unit from a list of all the units available to you. Each recruit is placed on an empty castle hex. Once you have filled the castle, you cannot recruit any more until units move off. Your opponent&#8217;s commander is similarly placed on its castle keep and will begin by recruiting its troops&#8201;&#8212;&#8201;so don&#8217;t dilly-dally looking at the scenery, there&#8217;s a battle to be won.
vi: Điều đầu tiên bạn có lẽ muốn làm là tuyển đơn vị đầu tiên của bạn. Ấn <literal>Ctrl+r</literal> (hoặc nhấn chuột phải lên một ô lục giác lâu đài còn trống và chọn "Tuyển quân"), bạn sẽ có thể tuyển một đơn vị từ danh sách tất cả các đơn vị có thể. Mỗi quân được tuyển được đặt trên một ô lục giác lâu đài còn trống. Khi bạn đã lấp đầy hết lâu đài, bạn không thể tuyển quân được nữa đến khi các đơn vị di chuyển ra ngoài. Người chỉ huy của đối thủ cũng được đặt trên pháo đài lâu đài của nó và sẽ bắt đầu tuyển dụng quân lính, vì thế đừng la cà ngắm cảnh, có một trận chiến cần phải thắng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: At the end of each successful scenario, all your remaining troops are automatically saved. At the start of the next scenario you may recall them in a similar way to recruiting. Recalled troops are often more experienced than recruits and usually a better choice.
vi: Vào cuối mỗi màn chơi thành công, tất cả quân lính còn lại của bạn được lưu tự động. Ở đầu màn chơi kế tiếp, bạn có thể gọi lại chúng theo cách tương tự như tuyển quân. Quân lính được gọi lại thường có nhiều kinh nghiệm hơn lính mới tuyển và thường là lựa chọn tốt hơn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Your Army
vi: Quân đội của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: All game types use the same soldiers, called units. Each unit is identified by Race, Level, and Class. Each unit has strengths and weaknesses, based on their Resistances, current Terrain, and Level. Full details are in the in game help.
vi: Tất cả các kiểu trò chơi đều sử dụng binh sĩ, gọi là các đơn vị. Mỗi đơn vị được xác định bởi chủng tộc, cấp độ và phân loại. Mỗi đơn vị đều có điểm mạnh và điểm yếu, dựa trên sức kháng cự của chúng, địa hình hiện thời, và cấp độ. Chi tiết đầy đủ có trong trợ giúp trong trò chơi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Life and Death — Experience
vi: Sống và Chết - Kinh nghiệm

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: As your troops gain battle experience, they will learn more skills and become stronger. They will also die in battle, so you&#8217;ll need to recruit and recall more when that happens. But choose wisely, for each has strengths and weaknesses a cunning opponent will quickly exploit.
vi: Khi quân lính của bạn giành kinh nghiệm chiến đấu, chúng sẽ học được thêm nhiều kỹ năng và trở nên mạnh hơn. Chúng cũng sẽ chết trong chiến trận, vì thế bạn sẽ cần tuyển quân và gọi lại thêm khi điều đó xảy ra. Nhưng hãy chọn một cách khôn ngoan, vì mỗi quân lính có đều có điểm mạnh và điểm yếu mà một đối thủ xảo trá sẽ dễ dàng lợi dụng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Victory and Defeat
vi: Chiến thắng và Thua cuộc

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Pay careful attention to the Objectives pop-up box at the beginning of each scenario. Usually you will achieve victory by killing all enemy leaders, and only be defeated by having your leader killed. But scenarios may have other victory objectives — getting your leader to a designated point, say, or rescuing someone, or solving a puzzle, or holding out against a siege until a certain number of turns have elapsed.
vi: Chú ý cẩn thận hộp thoại Mục tiêu ở đầu mỗi màn chơi. Thông thường bạn sẽ giành chiến thắng bằng cách giết toàn bộ chỉ huy của kẻ thù, và chỉ bị thua cuộc khi để người chỉ huy của mình bị giết. Nhưng các màn chơi có thể có những mục tiêu chiến thắng khác - đưa người chỉ huy của bạn đến một điểm xác định, giải cứu ai đó, giải quyết một vấn đề, hoặc phòng thủ chống lại một cuộc bao vây đến hết một số lượt nhất định.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: When you win a scenario, the map will gray over and the <emphasis>End Turn</emphasis> button will change to <emphasis>End Scenario</emphasis>. You can now do things like changing your save options or (if you are in a multiplayer game)  chatting with other players before pressing that button to advance.
vi: Khi bạn thắng một màn chơi, bản đồ sẽ xám lại và nút <emphasis>Kết thúc lượt</emphasis> sẽ thay đổi thành <emphasis>Kết thúc màn</emphasis>. Giờ bạn có thể làm những việc như thay đổi các tùy chọn lưu trò chơi hoặc (nếu bạn đang tham gia một trò chơi nhiều người chơi) tán gẫu với những người chơi khác trước khi ấn nút đó để đi tiếp.

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Gold
vi: Vàng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Your army does not fight for free. It costs you gold to recruit units and gold to maintain them. You start each scenario with gold carried over from previous scenarios (although each scenario ensures you have at least a minimum amount of gold to start if you didn&#8217;t carry over enough from previous scenarios) and can gain more by meeting scenario objectives quickly and, during a scenario, by controlling villages. Each village you control will give you two gold pieces income per turn. When you first start a scenario it is usually worthwhile to gain control of as many villages as you can to ensure you have sufficient income to wage war. You can see your current gold and current income at the top of the screen as described in the section on the <link linkend="game_screen">game screen</link>.
vi: Quân đội của bạn không chiến đấu miễn phí. Bạn mất vàng để tuyển các đơn vị và để bảo trì chúng. Bạn bắt đầu mỗi màn chơi với lượng vàng mang theo từ màn chơi trước (mặc dù mỗi màn chơi đều đảm bảo bạn có ít nhất một lượng vàng tối thiểu để bắt đầu nếu bạn không mang theo đủ từ các màn chơi trước) và có thể tăng nhiều hơn bằng cách thỏa mãn nhanh chóng mục tiêu của màn chơi, và trong một màn chơi, bằng cách kiểm soát các ngôi làng. Mỗi ngôi làng bạn kiểm soát sẽ cho bạn thu nhập hai lượng vàng mỗi lượt. Khi bạn bắt đầu một màn chơi, thường đáng giá khi giành quyền kiểm soát càng nhiều làng càng tốt để đảm bảo bạn có đủ thu nhập để tiến hành chiến tranh. Bạn có thể xem lượng vàng và thu nhập hiện thời của mình ở phía trên màn hình như được mô tả trong phần <link linkend="game_screen">màn hình trò chơi</link>.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Save and Load
vi: Lưu và Tải

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: At the start of each scenario, your game state is normally saved. If you are defeated, you may load it and try again. Once you have succeeded, you will again be asked to save the next scenario and play that. If you have to stop playing during a scenario, you can save your turn and load it again later. Just remember, a good Battle for Wesnoth player never needs to save during a scenario. However, most beginners tend to do so rather often.
vi: Ở đầu mỗi màn chơi, trạng thái trò chơi của bạn thường được lưu lại. Nếu bạn thua cuộc, bạn có thể tải nó và thử lại. Khi bạn đã thành công, bạn sẽ được hỏi lại để lưu màn chơi kế tiếp và chơi màn đó. Nếu bạn phải ngừng khi đang chơi trong một màn chơi, bạn có thể lưu lượt của mình và tải lại nó về sau. Chỉ cần nhớ, một người chơi Trận chiến vì Wesnoth giỏi không bao giờ cần lưu trong một màn chơi. Tuy nhiên, hầu hết những người mới bắt đầu có xu hướng làm thế khá thường xuyên.

note: type: Content of: <book><chapter><title>
en: Playing
vi: Chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Controls
vi: Điều khiển

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: These are the default control keys. Key setup might differ depending on the platform used. For example you will often have to use the command key instead of the control key when you are using MacOSX. You can change most hotkeys to your taste using the Preferences menu.
vi: Đây là các phím điều khiển mặc định. Thiết lập phím có thể khác tùy thuộc vào nền tảng được sử dụng. Ví dụ bạn thường sẽ phải sử dụng phím Cmd thay vì phím Ctrl khi bạn sử dụng MacOSX. Bạn có thể thay đổi hầu hết phím tắt theo ý thích sử dụng trình đơn Tùy thích.

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><title>
en: General controls and hotkeys
vi: Điều khiển và phím tắt chung

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: The Battle for Wesnoth Help
vi: Trợ giúp Trận chiến vì Wesnoth

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Arrow keys
vi: Phím mũi tên

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Scroll
vi: Cuộn

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Left click
vi: Nhấn chuột trái

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Select unit, move unit
vi: Chọn đơn vị, di chuyển đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Right click
vi: Nhấn chuột phải

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Context menu, cancel action
vi: Trình đơn ngữ cảnh, hủy hành động

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Middle click
vi: Nhấn chuột giữa

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Center on pointer location
vi: Căn trung tâm ở vị trí con trỏ

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Escape
vi: Esc

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Exit game, exit menu, cancel message
vi: Thoát trò chơi, thoát trình đơn, hủy tin nhắn

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Save game
vi: Lưu trò chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Load game
vi: Tải trò chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Go to Preferences menu
vi: Đi đến trình đơn Tùy thích

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Quit game
vi: Thoát trò chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Toggle full screen/windowed mode
vi: Bật tắt chế độ toàn màn hình/cửa sổ

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Toggle muting of game sounds
vi: Bật tắt âm thanh trò chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Zoom in
vi: Phóng to

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Zoom out
vi: Thu nhỏ

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Reset zoom to default
vi: Đặt lại độ phóng về mặc định

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Toggle ellipses
vi: Bật tắt hình elip

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Toggle grid
vi: Bật tắt lưới

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Toggle accelerated game mode
vi: Bật tắt chế độ trò chơi tăng tốc

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Holding Shift
vi: Giữ Shift

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Toggle between accelerated and normal game mode while pressed (temporary!)
vi: Bật tắt giữa chế độ trò chơi tăng tốc và bình thường khi được ấn (tạm thời!)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Show scenario objectives
vi: Hiện mục tiêu màn chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Show statistics
vi: Hiện thống kê

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Show status table
vi: Hiện bảng trạng thái

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Show unit list
vi: Hiện danh sách đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Move to leader unit
vi: Di chuyển đến đơn vị chỉ huy

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Update shroud now
vi: Cập nhật màn che ngay

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><title>
en: Unit and turn specific hotkeys
vi: Phím tắt cho đơn vị và lượt

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Recruit unit
vi: Tuyển đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Repeat last recruit
vi: Lặp lại lần tuyển quân trước

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Recall unit
vi: Gọi lại đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Rename unit
vi: Đổi tên đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Show the description of the currently selected unit
vi: Hiện mô tả về đơn vị hiện được chọn

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Continue interrupted unit move
vi: Tiếp tục di chuyển bị gián đoạn của đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Undo last move (only deterministic moves can be undone)
vi: Đảo lại di chuyển cuối cùng (chỉ những di chuyển được xác định là có thể đảo lại)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Redo move
vi: Làm lại di chuyển

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Cycle through units that have movement left
vi: Quay vòng qua các đơn vị có di chuyển còn bỏ sót

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Cycle through units that have movement left, in reverse order
vi: Quay vòng qua các đơn vị có di chuyển còn bỏ sót, theo chiều ngược

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Show enemy moves (where the enemy can move next turn)
vi: Hiện di chuyển của kẻ thù (nơi kẻ thù có thể di chuyển ở lượt kế tiếp)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Show potential enemy moves, if your units were not on the map
vi: Hiện di chuyển tiềm ẩn của kẻ thù, nếu các đơn vị của bạn không ở trên bản đồ

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Show how far currently selected unit can move in that many turns
vi: Hiển thị đơn vị hiện được chọn có thể di chuyển bao xa trong nhiều lượt đó

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Space
vi: Dấu cách

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: End unit turn and cycle to next unit that has movement left
vi: Kết thúc lượt đơn vị và quay vòng đến đơn vị kế tiếp có di chuyển còn sót

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Shift+Space
vi: Shift+Dấu cách

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Make currently selected unit hold position (end its movement)
vi: Yêu cầu đơn vị hiện được chọn giữ vị trí (kết thúc di chuyển của nó)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Ctrl+Space
vi: Ctrl+Dấu cách

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: End this player&#8217;s turn
vi: Kết thúc lượt của người chơi này

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><title>
en: Whiteboard specific hotkeys
vi: Phím tắt cho bảng trắng

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Toggle planning mode
vi: Bật tắt chế độ lập kế hoạch

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Execute planned action
vi: Thực hiện hành động đã lập kế hoạch

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Delete planned action
vi: Xóa hành động đã lập kế hoạch

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Page Down
vi: Pg Dn

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Move action down in the queue
vi: Chuyển hành động xuống trong hàng đợi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Page Up
vi: Pg Up

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Move action up in the queue
vi: Chuyển hành động lên trong hàng đợi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Execute all actions
vi: Thực hiện tất cả các hành động

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Suppose dead
vi: Giả sử đã chết

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><title>
en: Multiplayer specific hotkeys
vi: Phím tắt cho nhiều người chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Message another player (in multiplayer)
vi: Nhắn tin cho một người chơi khác (trong chế độ nhiều người chơi)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Message your allies (in multiplayer)
vi: Nhắn tin cho các đồng minh của bạn (trong chế độ nhiều người chơi)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Message everyone in the game (in multiplayer)
vi: Nhắn tin cho mọi người trong trò chơi (trong chế độ nhiều người chơi)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: View chat log
vi: Xem nhật ký tán gẫu

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Clear messages
vi: Xóa tin nhắn

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><title>
en: Miscellaneous hotkeys
vi: Phím tắt hỗn hợp

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Clear onscreen labels
vi: Xóa nhãn trên màn hình

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Search (find label or unit by name)
vi: Tìm kiếm (tìm nhãn hoặc đơn vị theo tên)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Attach a text label to a terrain hex
vi: Gắn một nhãn văn bản vào một ô lục giác địa hình

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Set team label
vi: Đặt nhãn đội

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: <ulink url="http://www.wesnoth.org/wiki/CommandMode">Command mode</ulink>
vi: <ulink url="http://www.wesnoth.org/wiki/CommandMode">Chế độ lệnh</ulink>

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Refresh Cache
vi: Tải lại bộ nhớ đệm

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Create Unit (Debug!)
vi: Tạo đơn vị (Gỡ lỗi!)

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Run AI formula
vi: Chạy công thức của máy tính

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Some keys on MacOSX require more than replacing Ctrl by Cmd. Here is a list of those:
vi: Một số phím trên MacOSX cần nhiều hơn việc thay thế Ctrl bằng Cmd. Sau đây là danh sách các phím đó:

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Option+Space
vi: Option+Dấu cách

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Some hotkeys were changed slightly to make better use of the controls provided by the Pandora. If you are using a Pandora, these keys differ from the lists above:
vi: Một số phím tắt được thay đổi một chút để sử dụng tốt hơn các điều khiển của Pandora. Nếu bạn đang sử dụng Pandora, các phím này khác so với danh sách nói trên:

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><title>
en: Pandora specific controls and hotkeys
vi: Điều khiển và phím cho Pandora

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: GamingButton A
vi: Nút A

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: GamingButton B
vi: Nút B

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: GamingButton X
vi: Nút X

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: GamingButton Y
vi: Nút Y

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Alt+GamingButton Y
vi: Alt+Nút Y

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Move action down queue
vi: Chuyển hành động xuống dưới hàng đợi

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Alt+GamingButton X
vi: Alt+Nút X

note: type: Content of: <book><chapter><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Move action up queue
vi: Chuyển hành động lên trên hàng đợi

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Each side is given some amount of gold to begin with, and receives 2 gold pieces per turn, plus 2 more gold pieces for every village that side controls. In a campaign, starting gold is a minimum amount defined by the scenario, which is typically lower as the difficulty level increases. In addition you often get a percentage of gold to carry over from the last scenario played. The exact percentage depends on the scenario and is usually displayed as part of the scenario objectives.
vi: Mỗi phe được cho một lượng vàng nào đó để bắt đầu, và nhận 2 lượng vàng mỗi lượt, cộng thêm 2 lượng vàng nữa cho mỗi ngôi làng phe đó kiểm soát. Trong một chiến dịch, lượng vàng ban đầu là lượng vàng tối thiểu được xác định bởi màn chơi, thường thấp hơn khi mức độ khó tăng lên. Ngoài ra bạn thường có một tỷ lệ phần trăm lượng vàng mang theo từ màn chơi cuối cùng được chơi. Tỷ lệ phần trăm chính xác phụ thuộc vào màn chơi và thường được hiển thị như một phần trong mục tiêu màn chơi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Recruiting and Recalling
vi: Tuyển quân và Gọi lại

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Recruit dialog
vi: Hộp thoại tuyển quân

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: The major use for gold is to build your army by recruiting new units or recalling units from previous scenarios in a campaign. Units may be recruited or recalled when the leader is on a keep whose castle has at least one vacant castle hex.
vi: Vàng được sử dụng chủ yếu để xây dựng quân đội bằng cách tuyển các đơn vị mới hoặc gọi lại các đơn vị từ các màn chơi trước trong một chiến dịch. Các đơn vị có thể được tuyển hoặc gọi lại khi người chỉ huy ở trên một pháo đài mà lâu đài của nó có ít nhất một ô lục giác trống.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Right-click in an empty castle hex and select Recruit to recruit new units from the list that is presented. The cost to Recruit depends on the unit, but is usually between 10 and 20 gold.
vi: Nhấn chuột phải vào một ô lục giác lâu đài trống và chọn Tuyển quân để tuyển các đơn vị từ danh sách đưa ra. Chi phí để tuyển quân phụ thuộc vào đơn vị, nhưng thường giữa 10 đến 20 vàng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Right-click in an empty castle hex and select Recall to recall units from previous scenarios. Recalling costs 20 pieces of gold per unit. See <link linkend="unit_recall">recalling units</link> for more information.
vi: Nhấn chuột phải vào một ô lục giác lâu đài trống và chọn Gọi lại để gọi lại các đơn vị từ các màn chơi trước. Gọi lại tốn chi phí 20 lượng vàng mỗi đơn vị. Xem <link linkend="unit_recall">gọi lại đơn vị</link> để biết thêm thông tin.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Upkeep
vi: Phí bảo trì

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Each unit also has an upkeep cost. The upkeep cost is generally equal to the level of the unit, unless the unit has the "Loyal" trait (<link linkend="traits">see below</link>). Units that are not initially recruited — i.e. the leader or those that join voluntarily — usually have the Loyal trait. Upkeep is only paid if the total upkeep of a side&#8217;s units is greater than the number of villages that side controls. Upkeep paid is the difference between the number of villages and the upkeep cost.
vi: Mỗi đơn vị cũng có một chi phí bảo trì. Chi phí bảo trì thường bằng cấp độ của đơn vị, trừ đơn vị có đặc điểm "trung thành" (<link linkend="traits">xem bên dưới</link>). Các đơn vị không được tuyển từ lúc đầu - tức là người chỉ huy hoặc những người tham gia một cách tình nguyện - thường có đặc điểm Trung thành. Chỉ phải trả phí bảo trí nếu tổng phí bảo trì các đơn vị của một phe lớn hơn số ngôi làng phe đó điều khiển. Phí bảo trì phải trả là hiệu giữa số ngôi làng và chi phí bảo trì.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Income
vi: Thu nhập

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: So, the formula for determining the income per turn is
vi: Do đó, công thức để xác định thu nhập mỗi lượt là

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><literallayout>
en: 2 + villages − maximum(0, upkeep − villages)
vi: 2 + số làng - max(0, phí bảo trì - số làng)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: where upkeep is equal to the sum of the levels of all your non-loyal units.
vi: ở đó phí bảo trì băngf tổng cấp độ của tất cả các đơn vị không trung thành của bạn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: If the upkeep cost is greater than the number of villages+2 then the side starts losing gold, if it is equal, no income is gained or lost.
vi: Nếu chi phí bảo trì lớn hơn số làng + 2 thì phe bắt đầu mất vàng, nếu nó bằng, không giành được hay mất thu nhập.

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Units
vi: Đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Battle for Wesnoth has hundreds of unit types which are characterized by a rich set of statistics. In addition, individual units can have specific <link linkend="traits">traits</link> that make them subtly different from other units of the same type. Finally, campaign designers can add unique units to their campaigns to further expand the options available to players.
vi: Trận chiến vì Wesnoth có hàng trăm kiểu đơn vị được đặc trưng bởi một tập hợp phong phú các chỉ số. Ngoài ra, các đơn vị riêng lẻ có thể có các <link linkend="traits">đặc điểm</link> riêng làm cho chúng hơi khác so với các đơn vị khác có cùng kiểu. Cuối cùng, những nhà thiết kế chiến dịch có thể thêm các đơn vị duy nhất vào chiến dịch của họ để mở rộng thêm các tùy chọn cho người chơi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: The basic statistics for a unit include its hit points (HP), the number of movement points it has, and the weapons it can use and the damage they do. In addition, units have other characteristics, such as alignment and special abilities, that are described in more detail below.
vi: Các chỉ số cơ bản cho một đơn vị bao gồm máu, số điểm di chuyển nó có, vũ khí nó có thể sử dụng và lượng thiệt hại các vũ khí gây ra. Ngoài ra, các đơn vị cũng có các đặc điểm khác, chẳng hạn phân loại và các khả năng đặc biệt, được mô tả chi tiết hơn bên dưới.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Alignment
vi: Phân loại

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Every unit has an alignment: lawful, neutral, chaotic, or liminal. Alignment affects how units perform at different times of day. Neutral units are unaffected by the time of day. Lawful units do more damage during the day and less at night. Chaotic units do more damage at night and less during the day. Liminal units do less damage during both night and daytime.
vi: Mỗi đơn vị có một phân loại: chính thống, trung lập, hỗn độn, hoặc tính ngưỡng. Phân loại tác động đến cách các đơn vị thực hiện ở các thời điểm trong ngày khác nhau. Các đơn vị trung lập không bị ảnh hưởng bởi thời điểm trong ngày. Các đơn vị chính thống gây nhiều thiệt hại hơn vào ban ngày và ít hơn vào ban đêm. Các đơn vị hỗn độn gây nhiều thiệt hại hơn vào ban đêm và ít hơn vào ban ngày. Các đơn vị tính ngưỡng gây ít thiệt hại hơn trong cả ngày lẫn đêm.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: The two "day" and "night" phases are differentiated as Morning, Afternoon and First Watch, Second Watch, by the positions of the sun and moon in the time of day graphic.
vi: Hai giai đoạn "ngày" và "đêm" được phân biệt dưới dạng Buổi sáng, Buổi chiều và Canh một, Canh hai, theo vị trí của mặt trời và mặt trăng trong hình ảnh thời điểm trong ngày.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: The following table shows the effects of different times of the day on the damage dealt by lawful, chaotic, and liminal units:
vi: Bảng sau đây hiển thị tác động của các thời điểm trong ngày khác nhau đến lượng thiệt hại gây ra bởi các đơn vị chính thống, hỗn độn và tính ngưỡng:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><title>
en: Time of the day and damage
vi: Thời điểm trong ngày và lượng thiệt hại

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: Turn
vi: Lượt

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: Image
vi: Hình ảnh

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: Day-phase
vi: Giai đoạn trong ngày

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: Lawful
vi: Chính thống

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: Chaotic
vi: Hỗn độn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: Liminal
vi: Tính ngưỡng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Dawn
vi: Bình minh

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Day (morning)
vi: Ngày (buổi sáng)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Day (afternoon)
vi: Ngày (buổi chiều)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Dusk
vi: Chạng vạng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Night (first watch)
vi: Đêm (canh một)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Night (second watch)
vi: Đêm (canh hai)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Special
vi: Đặc biệt

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Underground
vi: Dưới lòng đất

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Keep in mind that some scenarios take place underground, where it is perpetually night!
vi: Lưu ý rằng một số màn chơi diễn ra dưới lòng đất, ở đó luôn luôn là đêm!

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: For example: consider a fight between a Lawful and a Chaotic unit when both have a base damage of 12. At dawn and dusk, both will do 12 points of damage if they hit. During Morning or Afternoon, the Lawful unit will do (<literal>12 \* 1.25</literal>) or 15 points, while the Chaotic unit will do (<literal>12 \* 0.75</literal>) or 9 points. During First or Second Watch, the Lawful unit would do 9 points compared to the Chaotic unit&#8217;s 15.
vi: Ví dụ: xem xét một một trận đấu giữa một đơn vị chính thống và một đơn vị trung lập khi cả hai có thiệt hại cơ bản là 12. Vào lúc bình minh hoặc chạng vạng, cả hai sẽ gây ra 12 điểm thiệt hại nếu chúng đánh trúng. Trong buổi sáng hoặc buổi chiều, đơn vị chính thống sẽ gây (<literal>12 \* 1.25</literal>) hay 15 điểm, trong khi đơn vị hỗn độn sẽ gây (<literal>12 \* 0.75</literal>) hay 9 điểm. Trong canh một hoặc canh hai, đơn vị chính thống sẽ gây 9 điểm khi so với 15 của đơn vị hỗn độn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: If an equivalent Neutral unit were fighting, it would always do 12 points of damage regardless of the hour.
vi: Nếu một đơn vị trung lập tương đương chiến đấu, nó sẽ luôn gây 12 điểm thiệt hại bất kể giờ giấc.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Traits
vi: Đặc điểm

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Units have traits which reflect aspects of their character. Traits are assigned randomly to units when they are created. Most units receive two traits.
vi: Các đơn vị có các đặc điểm phản ánh các nét tính chất của chúng. Các đặc điểm được cấp ngẫu nhiên cho các đơn vị khi chúng được tạo. Hầu hết các đơn vị nhận hai đặc điểm.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: The possible traits for most units are as follows:
vi: Các đặc điểm có thể cho hầu hết các đơn vị là như sau:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Intelligent
vi: Thông minh

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Intelligent units require 20% less experience than usual to advance (Trolls do not get this trait).  Intelligent units are very useful at the beginning of a campaign as they can advance to higher levels more quickly. Later in campaigns Intelligent is not quite as useful because the After Maximum Level Advancement (AMLA)  is not as significant a change as advancing a level. If you have many <emphasis>maximum level</emphasis> units you may wish to recall units with more useful traits.
vi: Các đơn vị thông minh cần kinh nghiệm để nâng cấp ít hơn bình thường 20% (quỷ núi không có đặc điểm này). Các đơn vị thông minh rất hữu ích ở đầu một chiến dịch vì chúng có thể nâng cấp lên cấp độ cao nhanh hơn. Về sau trong chiến dịch, đặc điểm thông minh không hữu ích lắm bởi vì nâng cấp sau cấp độ tối đa không phải là một thay đổi có ý nghĩa bằng nâng cấp cấp độ. Nếu bạn có nhiều đơn vị ở <emphasis>cấp độ tối đa</emphasis>, bạn có thể muốn gọi lại các đơn vị có những đặc điểm khác hữu ích hơn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Quick
vi: Nhanh nhẹn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Quick units have 1 extra movement point, but 5% less HP than usual.  Quick is the most noticeable trait, particularly in slower moving units such as trolls or heavy infantry. Units with the Quick trait often have greatly increased mobility in rough terrain, which can be important to consider when deploying your forces. Also, Quick units aren&#8217;t quite as tough as units without this trait and are subsequently less good at holding contested positions.
vi: Các đơn vị nhanh nhẹn có thêm 1 điểm di chuyển, nhưng ít máu hơn bình thường 5%. Nhanh nhẹn là đặc điểm dễ nhận thấy nhất, đặc biệt ở các đơn vị di chuyển chậm như quỷ núi hay bộ binh hạng nặng. Các đơn vị có đặc điểm nhanh nhẹn thường có tính linh động tăng đáng kể trên địa hình gồ ghề, đó có thể là điều quan trọng cần xem xét khi triển khai lực lượng. Ngoài ra, các đơn vị nhanh nhẹn không dai sức bằng các đơn vị không có đặc điểm này và do đó kém hơn khi trấn giữ những vị trí tranh chấp.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Resilient
vi: Bền bỉ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Resilient units have 4 HP plus 1 HP per level more than usual.  Resilient units can be useful at all stages of a campaign, and this is a useful trait for all units. Resilient is often most helpful as a trait when it occurs in a unit that has some combination of low hitpoints, good defense, or high resistances. Resilient units are especially useful for holding strategic positions against opponents.
vi: Các đơn vị bền bỉ có nhiều hơn bình thường 4 máu cộng thêm 1 máu với mỗi cấp độ.Các đơn vị bền bỉ có thể hữu dụng ở mọi giai đoạn của chiến dịch, và đây là đặc điểm hữu dụng cho mọi đơn vị. Bền bỉ thường là đặc điểm hữu ích nhất khi nó xảy ra ở một đơn vị có sự kết hợp của lượng máu thấp, phòng thủ tốt, hoặc sức kháng cự cao. Các đơn vị bền bỉ đặc biệt hữu ích để trấn giữ những vị trí chiến lược trước đối thủ.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Strong
vi: Mạnh mẽ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Strong units do 1 more damage for every successful strike in melee combat, and have 1 more HP.  While useful for any close-combat unit, Strong is most effective for units who have a high number of swings such as the Elvish Fighter. Strong units can be very useful when a tiny bit of extra damage is all that is needed to turn a damaging stroke into a killing blow.
vi: Các đơn vị mạnh mẽ gây nhiều hơn 1 điểm thiệt hại cho mỗi đòn đánh trúng khi cận chiến, và có nhiều hơn 1 máu. Mặc dù hữu ích cho bất kỳ đơn vị cận chiến nào, nhưng đặc điểm mạnh mẽ hiệu quả nhất với các đơn vị có số lần đánh cao chẳng hạn như đấu sĩ thần tiên. Các đơn vị mạnh mẽ có thể rất hữu ích khi một chút thiệt hại bổ sung là tất cả những gì cần để biến một đòn gây thiệt hại bình thường thành một đòn đánh kết liễu.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: There are also some traits that are assigned only for certain units or only for units of a certain race. These are:
vi: Cũng có một số đặc điểm chỉ được cấp cho một số đơn vị hoặc chỉ cho các đơn vị của một chủng tộc nhất định. Đó là:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Dextrous
vi: Khéo léo

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Dextrous units do 1 more damage for every successful strike in ranged combat.  Dextrous is a trait possessed only by Elves. The Elven people are known for their uncanny grace, and their great facility with the bow. Some, however, are gifted with natural talent that exceeds their brethren. These elves inflict an additional point of damage with each arrow.
vi: Các đơn vị khéo léo gây nhiều hơn 1 điểm thiệt hại cho mỗi đòn đánh trúng khi chiến đấu từ xa. Khéo léo là đặc điểm chỉ có ở thần tiên. Thần tiên nổi tiếng vì vẻ huyền bí, và tài khéo léo với cây cung. Tuy nhiên, một số thần tiên được ban tặng tài năng bẩm sinh trội hơn anh em của họ. Những thần tiên này gây thêm một điểm thiệt hại với mỗi mũi tên.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Fearless
vi: Dũng cảm

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Does not suffer from a negative attack bonus during its unfavorable time of day (Heavy Infantry, Necrophage, Trolls, Walking Corpses).
vi: Không phải chịu hình phạt giảm lực tấn công trong những thời điểm trong ngày không thuận lợi (Bộ binh hạng nặng, Ma ăn xác, Quỷ núi, Xác chết biết đi)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Healthy
vi: Khỏe mạnh

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Renowned for their vitality, some dwarves are sturdier than others and can rest heal even when traveling or fighting.  Healthy units have 1 HP plus 1 HP per level more than usual and rest heal the usual 2 HP after each turn regardless.
vi: Lừng danh vì sức sống lâu bền, một số người lùn cứng cáp hơn những người khác và có thể nghỉ ngơi kể cả khi đang di chuyển hoặc chiến đấu. Các đơn vị khỏe mạnh có nhiều hơn bình thường 1 máu cộng thêm 1 máu với mỗi cấp độ và phục hồi 2 máu nghỉ ngơi thông thường sau mỗi lượt.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: There are also some traits that are not assigned randomly.  These traits can either be assigned by the scenario designer or are always assigned based on the unit type:
vi: Cũng có một số đặc điểm không được cấp ngẫu nhiên. Các đặc điểm này có thể được cấp bởi người thiết kế màn chơi hoặc luôn được cấp dựa trên kiểu đơn vị:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Aged
vi: Già

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: The oldest units may have the Aged trait, receiving an 8 points HP decrease and having -1 movement and melee damage.
vi: Các đơn vị già nhất có thể có đặc điểm Già, giảm 8 điểm máu, 1 điểm di chuyển và lượng thiệt hại cận chiến.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Dim
vi: Đần độn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Units with the Dim trait require 20% more experience to advance.
vi: Các đơn vị có đặc điểm Đần độn cần thêm 20% kinh nghiệm để nâng cấp.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Elemental
vi: Sơ cấp

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Elemental units aren&#8217;t alive and thus are immune to poison, and drain and plague don&#8217;t work on them.  Elemental units generally have <emphasis>Elemental</emphasis> as their only trait.
vi: Các đơn vị sơ cấp không phải là sinh vật do đó miễn nhiễm với độc, bòn rút với bệnh dịch cũng không có tác dụng với chúng. Các đơn vị sơ cấp nói chung có <emphasis>Sơ cấp</emphasis> là đặc điểm duy nhất.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Feral
vi: Hoang dã

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Units with the Feral trait only receive 50% defense in villages regardless of the base terrain the village is on.
vi: Các đơn vị có đặc điểm hoang dã chỉ nhận tỷ lệ phòng thủ 50% trong làng bất kể địa hình cơ sở của ngôi làng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Loyal
vi: Trung thành

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Loyal units don&#8217;t incur upkeep. Most units incur an upkeep cost at the end of every turn, which is equal to their level. Loyal units do not incur this cost.  During campaigns, certain units may opt to join the player&#8217;s forces of their own volition. These units are marked with the Loyal trait. Although they may require payment to be recalled, they never incur any upkeep costs. This can make them invaluable during a long campaign, when gold is in short supply.  This trait is never given to recruited units, so it may be unwise to dismiss such units or to send them to a foolish death.
vi: Các đơn vị trung thành không đòi phí bảo trì. Hầu hết các đơn vị đều đòi một chi phí bảo trì ở cuối mỗi lượt, bằng với cấp độ của chúng. Các đơn vị trung thành không đòi chi phí này. Trong chiến dịch, các đơn vị nhất định có thể chọn gia nhập lực lượng của người chơi với ý muốn riêng. Các đơn vị này được đánh dấu bằng đặc điểm trung thành. Mặc dù chúng có thể đòi tiền để được gọi lại, nhưng chúng không bao giờ đòi chi phí bảo trì. Đặc điểm này có thể khiến chúng trở nên vô giá trong một chiến dịch dài, khi lượng vàng tiếp tế ít. Các đơn vị được tuyển không bao giờ có đặc điểm này, do đó sẽ là không khôn ngoan khi thải hồi các đơn vị trung thành hoặc để chúng chết một cách dại dột.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Mechanical
vi: Máy móc

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Mechanical units aren&#8217;t alive and thus are immune to poison, and drain and plague don&#8217;t work on them.  Mechanical units generally have <emphasis>Mechanical</emphasis> as their only trait.
vi: Các đơn vị máy móc không phải là sinh vật do đó miễn nhiễm với độc, bòn rút và bệnh dịch cũng không có tác dụng với chúng. Các đơn vị máy móc nói chung có <emphasis>Máy móc</emphasis> là đặc điểm duy nhất.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Slow
vi: Chậm chạp

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Large, unwieldy units with the Slow trait have -1 movement and 5% more hitpoints.
vi: Các đơn vị lớn, vụng về với đặc điểm Chậm chạp giảm 1 điểm di chuyển và nhiều hơn 5% máu.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Undead
vi: Ma quái

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Undead units are immune to poison, also drain and plague doesn&#8217;t work on them.  Undead units generally have <emphasis>Undead</emphasis> as their only trait. Since Undead units are the bodies of the dead, risen to fight again, poison has no effect upon them. This can make them invaluable in dealing with foes who use poison in conjunction with their attacks.
vi: Các đơn vị ma quái miễn nhiễm với độc, bòn rút và bệnh dịch cũng không có tác dụng với chúng. Các đơn vị ma quái nói chung có <emphasis>Ma quái</emphasis> là đặc điểm duy nhất. Bởi vì các đơn vị ma quái là thân xác của người chết, được gọi lên để chiến đấu, nên chất độc không có tác dụng với chúng. Điều này có thể khiến chúng trở nên vô giá khi xử lý những kẻ thù sử dụng chất độc kết hợp với tấn công.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Weak
vi: Yếu ớt

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Units may have the Weak trait, receiving a -1 increment in hitpoints and melee damage.
vi: Các đơn vị có thể có đặc điểm yếu ớt, giảm 1 máu và 1 lượng thiệt hại cận chiến.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Unit Specialties
vi: Tính đặc biệt của đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Certain units have special attacks. These are listed below:
vi: Một số đơn vị có các đòn tấn công đặc biệt. Chúng được liệt kê bên dưới:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Backstab
vi: Đánh lén

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: When used offensively, this attack deals double damage if there is an enemy of the target on the opposite side of the target, and that unit is not incapacitated (e.g. petrified).
vi: Khi được sử dụng để tấn công, đòn này gây lượng thiệt hại lớn gấp đôi nếu có một kẻ thù của đối phương ở phía đối diện của đối phương, và đơn vị đó không bị mất khả năng (ví dụ bị hóa đá).

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Berserk
vi: Điên cuồng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Whether used offensively or defensively, this attack presses the engagement until one of the combatants is slain, or 30 rounds of attacks have occurred.
vi: Khi được sử dụng để tấn công hoặc phòng thủ, đòn này đẩy cuộc giao chiến đến khi một trong hai bên tham chiến bị tiêu diệt, hoặc 30 vòng đấu đã diễn ra.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Charge
vi: Xung kích

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: When used offensively, this attack deals double damage to the target. It also causes this unit to take double damage from the target&#8217;s counterattack.
vi: Khi được sử dụng để tấn công, đòn này gây lượng thiệt hại lớn gấp đôi cho đối phương. Nó cũng khiến cho đơn vị này phải chịu lượng thiệt hại lớn gấp đôi từ đòn phản công của đối phương.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Drain
vi: Bòn rút

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit drains health from living units, healing itself for half the amount of damage it deals (rounded down).
vi: Đơn vị này bòn rút sức khỏe từ các đơn vị có sự sống, phục hồi máu cho bản thân một lượng bằng một nửa lượng thiệt hại mà nó gây ra (làm tròn xuống).

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Firststrike
vi: Đánh trước

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit always strikes first with this attack, even if they are defending.
vi: Đơn vị này luôn đánh trước với đòn này, kể cả khi đang phòng thủ.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Magical
vi: Phép thuật

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This attack always has a 70% chance to hit regardless of the defensive ability of the unit being attacked.
vi: Đòn này luôn có cơ hội đánh trúng 70% bất kể khả năng phòng thủ của đơn vị bị tấn công.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Marksman
vi: Thiện xạ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: When used offensively, this attack always has at least a 60% chance to hit.
vi: Khi được sử dụng để tấn công, đòn này luôn có cơ hội đánh trúng ít nhất cũng là 60%.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Plague
vi: Bệnh dịch

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: When a unit is killed by a Plague attack, that unit is replaced with a Walking Corpse on the same side as the unit with the Plague attack. This doesn&#8217;t work on Undead or units in villages.
vi: Khi một đơn vị bị giết bởi một đòn tấn công bệnh dịch, đơn vị đó sẽ bị thay thế bằng một xác chết biết đi ở cùng phe với đơn vị có đòn tấn công bệnh dịch. Đòn này không có tác dụng với ma quái hoặc các đơn vị ở trong làng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Poison
vi: Độc

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This attack poisons the target. Poisoned units lose 8 HP every turn until they are cured or are reduced to 1 HP. Poison can not, of itself, kill a unit.
vi: Đòn này làm nhiễm độc đối phương. Các đơn vị bị nhiễm độc mất 8 máu mỗi lượt đến khi chúng được giải độc hoặc bị giảm xuống còn 1 máu. Bản thân chất độc không thể giết một đơn vị.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This attack slows the target until it ends a turn. Slow halves the damage caused by attacks and the movement cost for a slowed unit is doubled. A unit that is slowed will feature a snail icon in its sidebar information when it is selected.
vi: Đòn tấn công này làm chậm đối phương đến khi nó kết thúc lượt. Đòn tấn công chậm làm giảm một nửa lượng thiệt hại gây ra bởi đòn của đối phương và chi phí di chuyển của đơn vị bị chậm tăng gấp đôi. Một đơn vị bị chậm sẽ có biểu tượng con ốc sên trong thông tin trạng thái khi chọn nó.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Petrify
vi: Hóa đá

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This attack petrifies the target, turning it to stone. Units that have been petrified may not move or attack.
vi: Đòn tấn công này hóa đá đối phương, biến nó thành đá. Các đơn vị đã bị hóa đá không thể di chuyển hay tấn công.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Swarm
vi: Liên hoàn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: The number of strikes of this attack decreases when the unit is wounded. The number of strikes is proportional to the % of HP/maximum HP the unit has. For example a unit with 3/4 of its maximum HP will get 3/4 of the number of strikes.
vi: Số lần đánh của đòn tấn công này giảm khi đơn vị bị thương. Số lần đánh tỷ lệ với % máu / máu tối đa đơn vị có. Ví dụ một đơn vị có 3/4 lượng máu tối đa sẽ có 3/4 số lần đánh được phép.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Abilities
vi: Khả năng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Some units have abilities that either directly affect other units, or have an effect on how the unit interacts with other units. These abilities are listed below:
vi: Một số đơn vị có khả năng hoặc tác động trực tiếp đến các đơn vị khác, hoặc tác động đến cách mà đơn vị đó tương tác với các đơn vị khác. Các khả năng này được liệt kê bên dưới:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Ambush
vi: Mai phục

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit can hide in forest, and remain undetected by its enemies.  Enemy units cannot see this unit while it is in forest, except if they have units next to it. Any enemy unit that first discovers this unit immediately loses all its remaining movement.
vi: Đơn vị này có thể ẩn nấp trong rừng, và không bị kẻ thù phát hiện. Các đơn vị kẻ thù không thể nhìn thấy đơn vị này khi nó ở trong rừng, trừ khi chúng có đơn vị bên cạnh nó. Bất kỳ đơn vị kẻ thù nào phát hiện ra đơn vị này đều mất ngay lập tức toàn bộ điểm di chuyển còn lại.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Concealment
vi: Ẩn nấp

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit can hide in villages (with the exception of water villages), and remain undetected by its enemies, except by those standing next to it.  Enemy units can not see this unit while it is in a village, except if they have units next to it. Any enemy unit that first discovers this unit immediately loses all its remaining movement.
vi: Đơn vị này có thể ẩn nấp trong làng (trừ những ngôi làng dưới nước), và không bị kẻ thù phát hiện, trừ khi kẻ thù có đơn vị đứng cạnh nó. Các đơn vị kẻ thù không thể nhìn thấy đơn vị này khi nó ở trong làng, trừ khi chúng có đơn vị bên cạnh nó. Bất kỳ đơn vị kẻ thù nào phát hiện ra đơn vị này đều mất ngay lập tức toàn bộ điểm di chuyển còn lại.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Cures
vi: Giải độc

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: A unit which can cure an ally of poison, although the ally will receive no additional healing on the turn it is cured of the poison.
vi: Một đơn vị có thể cứu chữa một đồng minh khỏi độc tố, mặc dù đồng minh sẽ không nhận được thêm lượng máu phục hồi ở lượt nó được giải độc.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Feeding
vi: Bồi dưỡng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit gains 1 hitpoint added to its maximum whenever it kills a unit, except units that are immune to plague.
vi: Đơn vị này giành thêm 1 máu vào lượng máu tối đa khi nó giết một đơn vị, trừ những đơn vị miễn nhiễm với bệnh dịch.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Heals +4
vi: Hồi máu +4

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: Allows the unit to heal adjacent friendly units at the beginning of each turn.  A unit cared for by this healer may heal up to 4 HP per turn, or stop poison from taking effect for that turn.  A poisoned unit cannot be cured of its poison by a healer, and must seek the care of a village or a unit that can cure.
vi: Cho phép đơn vị hồi máu cho các đơn vị đồng minh đứng bên cạnh ở đầu mỗi lượt. Một đơn vị được điều trị viên này chăm sóc có thể phục hồi lên tới 4 máu mỗi lượt, hoặc ngăn chất độc phát huy hiệu lực ở lượt đó. Một đơn vị bị nhiễm độc không thể được một điều trị viên cứu chữa khỏi chất độc, mà phải tìm kiếm sự chăm sóc của một ngôi làng hoặc một đơn vị có khả năng giải độc.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Heals +8
vi: Hồi máu +8

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit combines herbal remedies with magic to heal units more quickly than is normally possible on the battlefield.  A unit cared for by this healer may heal up to 8 HP per turn, or stop poison from taking effect for that turn.  A poisoned unit cannot be cured of its poison by a healer, and must seek the care of a village or a unit that can cure.
vi: Đơn vị này kết hợp các phương thuốc thảo mộc với phép thuật để điều trị cho các đơn vị trên chiến trường nhanh hơn bình thường. Một đơn vị được điều trị viên này chăm sóc có thể phục hồi lên tới 8 máu mỗi lượt, hoặc ngăn chất độc phát huy hiệu lực ở lượt đó. Một đơn vị bị nhiễm độc không thể được một điều trị viên cứu chữa khỏi chất độc, mà phải tìm kiếm sự chăm sóc của một ngôi làng hoặc một đơn vị có khả năng giải độc.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Illuminates
vi: Chiếu sáng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit illuminates the surrounding area, making lawful units fight better, and chaotic units fight worse.  Any units adjacent to this unit will fight as if it were dusk when it is night, and as if it were day when it is dusk.
vi: Đơn vị này chiếu sáng vùng xung quanh, làm cho các đơn vị chính thống chiến đấu tốt hơn, và các đơn vị hỗn độn chiến đấu kém hơn. Bất kỳ đơn vị nào đứng cạnh đơn vị này đều chiến đấu như thể đang là chạng vạng khi trời đang là ban đêm, và như thể đang là ban ngày khi chạng vạng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Leadership
vi: Lãnh đạo

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit can lead friendly units that are next to it, making them fight better.  Adjacent friendly units of lower level will do more damage in battle.  When a unit adjacent to, of a lower level than, and on the same side as a unit with Leadership engages in combat, its attacks do 25% more damage times the difference in their levels.
vi: Đơn vị này có thể lãnh đạo các đơn vị cùng phe đứng cạnh nó, làm cho chúng chiến đấu tốt hơn. Các đơn vị cùng phe có cấp độ thấp hơn đứng cạnh sẽ gây nhiều thiệt hại hơn khi chiến đấu. Khi một đơn vị đứng cạnh, có cấp thấp hơn, và ở cùng phe với đơn vị có khả năng lãnh đạo giao chiến, các đòn tấn công của nó gây thiệt hại nhiều hơn 25% nhân với mức chênh lệch cấp độ của chúng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Nightstalk
vi: Săn đêm

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: The unit becomes invisible during night.  Enemy units cannot see this unit at night, except if they have units next to it. Any enemy unit that first discovers this unit immediately loses all its remaining movement.
vi: Đơn vị này trở nên vô hình trong đêm. Các đơn vị kẻ thù không thể nhìn thấy đơn vị này vào ban đêm, trừ khi chúng có đơn vị bên cạnh nó. Bất kỳ đơn vị kẻ thù nào phát hiện ra đơn vị này đều mất ngay lập tức toàn bộ điểm di chuyển còn lại.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Regenerates
vi: Tái tạo

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit will heal itself 8HP per turn. If it is poisoned, it will remove the poison instead of healing.
vi: Đơn vị này sẽ tự phục hồi 8 máu mỗi lượt. Nếu nó bị nhiễm độc, nó sẽ loại bỏ chất độc thay vì phục hồi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Skirmisher
vi: Đột nhập

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit is skilled in moving past enemies quickly, and ignores all enemy Zones of Control.
vi: Đơn vị này rất giỏi trong việc di chuyển nhanh chóng qua kẻ thù, và bỏ qua toàn bộ vùng kiểm soát của kẻ thù.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Steadfast
vi: Chịu đòn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit&#8217;s resistances are doubled, up to a maximum of 50%, when defending. Vulnerabilities are not affected.
vi: Sức kháng cự của đơn vị này tăng gấp đôi, lên tới tối đa 50%, khi phòng thủ. Sức kháng cự âm không bị ảnh hưởng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Submerge
vi: Lặn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit can hide in deep water, and remain undetected by its enemies.  Enemy units cannot see this unit while it is in deep water, except if they have units next to it. Any enemy unit that first discovers this unit immediately loses all its remaining movement.
vi: Đơn vị này có thể ẩn nấp trong nước sâu, và không bị kẻ thù phát hiện. Các đơn vị kẻ thù không thể nhìn thấy đơn vị này khi nó ở trong nước sâu, trừ khi chúng có đơn vị bên cạnh nó. Bất kỳ đơn vị kẻ thù nào phát hiện ra đơn vị này đều mất ngay lập tức toàn bộ điểm di chuyển còn lại.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Teleport
vi: Dịch chuyển tức thời

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: This unit may teleport between any two friendly villages using one of its moves.
vi: Đơn vị này có thể dịch chuyển tức thời giữa hai ngôi làng trống bất kỳ mà phe nó sở hữu, sử dụng một điểm di chuyển.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><term>
en: Unpoison
vi: Giải độc

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><variablelist><varlistentry><listitem><simpara>
en: A curer can cure a unit of poison, although that unit will receive no additional healing on the turn it is cured of the poison.
vi: Một người giải độc có thể cứu chữa một đơn vị khỏi độc tố, mặc dù đơn vị đó sẽ không nhận được thêm lượng máu phục hồi ở lượt nó được giải độc.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Experience
vi: Kinh nghiệm

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Units are awarded experience for fighting. After obtaining enough experience, they will advance a level and become more powerful. The amount of experience gained depends on the level of the enemy unit and the outcome of the battle: if a unit kills its opponent, it receives 8 experience points per level of the enemy (4 if the enemy is level 0), while units that survive a battle without killing their opponents are awarded 1 experience point per level of the enemy. In other words:
vi: Các đơn vị được thưởng kinh nghiệm khi chiến đấu. Sau khi giành đủ kinh nghiệm, chúng sẽ nâng cấp và trở nên mạnh mẽ hơn. Lượng kinh nghiệm giành được phụ thuộc vào cấp độ của đơn vị kẻ thù và kết cục của trận đấu: nếu một đơn vị giết được đối thủ, nó nhận 8 điểm kinh nghiệm với mỗi cấp độ của kẻ thù (4 nếu kẻ thù có cấp độ 0), trong khi các đơn vị sống sót sau trận đấu mà không giết được đối thủ được thưởng 1 điểm kinh nghiệm với mỗi cấp độ của kẻ thù. Nói cách khác:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><title>
en: Experience bonuses for killing or fighting enemies of different levels
vi: Thưởng kinh nghiệm khi giết hoặc chiến đấu với kẻ thù có các cấp độ khác nhau

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: enemy level
vi: cấp độ kẻ thù

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: kill bonus
vi: thưởng khi giết

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: fighting bonus
vi: thưởng khi chiến đấu

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Recalling units
vi: Gọi lại đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: After you complete a scenario, all surviving units will be available to recall in the next scenario. You are not able to move or attack with a unit on the turn you recruit or recall that unit. A Recalled unit retains its previous Level, Experience Points, (sometimes) any magic items acquired, and will arrive with full hitpoints.
vi: Sau khi hoàn thành một màn chơi, tất cả các đơn vị sống sót sẽ có thể được gọi lại ở màn chơi kế tiếp. Bạn không thể di chuyển hoặc tấn công bằng một đơn vị ở lượt bạn tuyển quân hoặc gọi lại đơn vị đó. Một đơn vị được gọi lại vẫn giữ cấp độ, điểm kinh nghiệm, (đôi khi) bất kỳ thứ phép thuật nào đã lấy, và sẽ có đầy đủ máu.

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Moving
vi: Di chuyển

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Clicking on a unit identifies all the places it can move on its current turn by dimming unreachable hexes (pressing the number keys 2–7 will identify the additional hexes that can be reached in that number of turns in a similar manner). While in this mode, moving the cursor over a hex will identify the path your unit will take towards that hex as well as additional information on the defensive bonus of your unit on that hex and, if it will take more than one turn, the number of turns it will take your unit to arrive. If you do not wish to move the unit this mode can be cancelled by selecting a different unit (by clicking on the new unit or using the <literal>n</literal> or <literal>N</literal> keys) or by right-clicking (Command-click on a Mac) anywhere on the map. The <link linkend="orbs">orbs</link> on the top of a unit&#8217;s energy bar provide a quick way to see which of your units have already moved or can move further in the current turn.
vi: Nhấn vào một đơn vị xác định tất cả những nơi nó có thể di chuyển đến ở lượt hiện thời bằng cách làm tối các ô lục giác không thể tới được (ấn các phím số 2-7 sẽ xác định các ô lục giác bổ sung có thể tiếp cận với số lượt đó theo cách tương tự). Khi ở trong chế độ này, di chuyển con trỏ trên một ô lục giác sẽ xác định đường đi đơn vị của bạn sẽ theo để hướng đến ô lục giác đó cũng như thông tin thêm về tỷ lệ phòng thủ của đơn vị trên ô lục giác đó, và nếu mất nhiều hơn một lượt, số lượt cần để đơn vị đến. Nếu bạn không muốn di chuyển đơn vị, có thể hủy chế độ này bằng cách chọn một đơn vị khác (bằng cách nhấn vào đơn vị mới hoặc sử dụng các phím <literal>n</literal> hay <literal>N</literal>) hoặc bằng cách nhấn chuột phải (Cmd-nhấn trên máy Mac) vào bất cứ đâu trên bản đồ. <link linkend="orbs">Quả cầu</link> phía trên thanh năng lượng của một đơn vị cung cấp một cách nhanh để xem các đơn vị của bạn đã di chuyển hay còn còn có thể di chuyển tiếp ở lượt này.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: If you decide to move the selected unit, click on the hex you want to move to and your unit will move towards that space. If you select a destination which is beyond reach in the current turn, the unit will move as far as it can in the current turn and enter <emphasis>goto-mode</emphasis>. In <emphasis>goto-mode</emphasis> your unit will continue moving towards its destination in subsequent turns. You can easily undo goto movements at the beginning of your next turn. You may also change a unit&#8217;s destination by selecting that unit and choosing a new destination or clicking the unit again to cancel the <emphasis>goto</emphasis>.
vi: Nếu bạn quyết định di chuyển đơn vị được chọn, nhấn vào ô bạn muốn di chuyển đến và đơn vị của bạn sẽ di chuyển đến không gian đó. Nếu bạn chọn một đích nằm ngoài tầm với ở lượt hiện thời, đơn vị sẽ di chuyển xa hết mức có thể ở lượt hiện thời và vào <emphasis>chế độ đi đến</emphasis>. Trong <emphasis>chế độ đi đến</emphasis> đơn vị của bạn sẽ tiếp tục di chuyển đến đích ở các lượt tiếp theo. Bạn có thể dễ dàng đảo lại các di chuyển đi đến ở đầu lượt kế tiếp. Bạn cũng có thể thay đổi đích của một đơn vị bằng cách chọn đơn vị đó và chọn một đích mới hoặc nhấn lại đơn vị để hủy bỏ <emphasis>chế độ đi đến</emphasis>.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Moving onto a village that is neutral or owned by an enemy will take ownership of it and end your move for that unit.
vi: Di chuyển vào một ngôi làng hiện trung lập hoặc của kẻ thù sẽ chiếm quyền sở hữu của nó và kết thúc di chuyển cho đơn vị đó.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Most units exert a Zone of Control which affects the hexes your unit can reach and the path your unit takes. These restrictions are automatically reflected in both the path that is displayed for your unit and the hexes it may move to on the current turn.
vi: Hầu hết các đơn vị gây ra một vùng kiểm soát tác động đến các ô lục giác đơn vị của bạn có thể tiếp cận và đường đi đơn vị của bạn theo. Các hạn chế này được phản ánh tự động trong cả đường đi được hiển thị cho đơn vị của bạn lẫn các ô lục giác nó có thể di chuyển đến ở lượt hiện thời.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Zone of Control
vi: Vùng kiểm soát

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: A unit&#8217;s Zone of Control extends to the six hexes immediately adjacent to the unit, and units that move into an enemy zone of control are forced to stop. Units with the skirmisher ability ignore enemy zones of control and are able to move through them freely without being forced to stop. Level 0 units are considered too feeble to generate a zone of control and all units are able to move through the hexes around an enemy level 0 unit freely.
vi: Vùng kiểm soát của một đơn vị mở rộng đến sáu ô lục giác ngay cạnh đơn vị, và các đơn vị di chuyển vào một vùng kiểm soát của kẻ thù bị bắt buộc phải dừng. Các đơn vị có khả năng đột nhập bỏ qua các vùng kiểm soát của kẻ thù và có thể di chuyển tự do qua chúng mà không bị buộc phải dừng. Các đơn vị cấp độ 0 được xem là quá yếu để tạo ra một vùng kiểm soát và tất cả các đơn vị đều có thể di chuyển dễ dàng qua các ô lục giác xung quanh một đơn vị cấp độ 0 của kẻ thù.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><title>
en: Orbs
vi: Quả cầu

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: On the top of the energy bar shown next to each unit of yours is an orb. This orb is:
vi: Phía trên thanh năng lượng hiện bên cạnh mỗi đơn vị của bạn là một quả cầu. Quả cầu này có màu:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: Orb
vi: Quả cầu

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><thead><row><entry>
en: Description
vi: Mô tả

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Green
vi: Xanh lục

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Green orb
vi: Quả cầu xanh lục

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: If you control the unit and it hasn&#8217;t moved this turn
vi: Nếu bạn điều khiển đơn vị và nó chưa di chuyển ở lượt này

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Yellow
vi: Vàng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Yellow orb
vi: Quả cầu vàng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: If you control the unit and it has moved this turn, but could still move further or attack
vi: Nếu bạn điều khiển đơn vị và nó đã di chuyển ở lượt này, nhưng vẫn có thể di chuyển tiếp hoặc tấn công

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Black
vi: Đen

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Black orb
vi: Quả cầu đen

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: If you control the unit, but it can no longer move or attack, or the user ended the unit&#8217;s turn
vi: Nếu bạn điều khiển đơn vị, nhưng nó không thể di chuyển hoặc tấn công được nữa, hoặc người dùng đã kết thúc lượt của đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Blue
vi: Xanh lam

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Blue orb
vi: Quả cầu xanh lam

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: If the unit is an ally you do not control
vi: Nếu đơn vị là một đồng minh bạn không điều khiển

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Red
vi: Đỏ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry><inlinemediaobject><textobject><phrase>
en: Red orb
vi: Quả cầu đỏ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><table><tgroup><tbody><row><entry>
en: Enemy units have a red orb on the top of their energy bar
vi: Các đơn vị của kẻ thù có quả cầu đỏ phía trên thanh năng lượng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Ellipses, Team Colors, and Hero Icons
vi: Elip, màu đội và biểu tượng anh hùng

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Below each unit there will normally be a colored ellipses or base. The color identifies its team; in a campaign game, the human-player color is red. The team color will also show up in parts of the unit&#8217;s clothing, or possibly on a shield insignia.
vi: Dưới mỗi đơn vị thường sẽ có một hình elip hoặc chân đế màu. Màu xác định đội của nó, trong một chiến dịch, màu người chơi là đỏ. Màu của đội cũng sẽ hiển thị trên các phần quần áo, hoặc có thể trên phù hiệu khiên của đơn vị.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Usually the ellipse will be a solid disk. On level 0 units, you will see an ellipse that has broken lines. This indicates that the unit has no Zone of Control.
vi: Thường hình elip sẽ là một đĩa đặc. Trên các đơn vị cấp độ 0, bạn sẽ nhìn thấy một hình elip có các đường đứt nét. Điều này chỉ thị rằng đơn vị không có vùng kiểm soát.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Some campaigns use a star-shaped base to indicate leaders and heroes (units which are somehow special and for example not allowed to die in the course of the scenario); others use a silver crown icon above the energy bar to mark heroes. Still others have no specific hero indicator at all. Which (if any) is used is a stylistic choice left to campaign designers.
vi: Một số chiến dịch sử dụng một chân đế hình sao để chỉ thị người chỉ huy và các anh hùng (các đơn vị đặc biệt theo cách này cách khác và ví dụ, không được phép chết trong màn chơi), một số chiến dịch khác sử dụng một biểu tượng vương miện bạc phía trên thanh năng lượng để đánh dấu các anh hùng. Nhưng một số chiến dịch không có biểu tượng chỉ thị anh hùng nào. Biểu tượng chỉ thị (nếu có) được sử dụng là một lựa chọn phong cách do những người thiết kế chiến dịch đặt ra.

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Fighting
vi: Chiến đấu

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: If you move next to an enemy unit, you may attack it. Click on your unit that is next to an enemy unit, and click on the enemy you want to attack – this will bring up a window that presents further options for the fight. Every unit has one or more weapons it can attack with. Some weapons, such as swords, are melee weapons, and some weapons, such as bows, are ranged weapons.
vi: Nếu bạn di chuyển đến bên cạnh một đơn vị kẻ thù, bạn có thể tấn công nó. Nhấn vào đơn vị của bạn mà đang đứng cạnh đơn vị của kẻ thù, và nhấn vào kẻ thù bạn muốn tấn công - thao tác này sẽ mở một cửa sổ cho bạn thêm tùy chọn cho trận đấu. Mọi đơn vị đều có một hoặc nhiều vũ khí. Một số vũ khí, chẳng hạn kiếm, là các vũ khí cận chiến, và một số vũ khí, chẳng hạn cung, là các vũ khí từ xa.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: If you attack with a melee weapon, the enemy you attack will be able to strike back at you with a melee weapon. If you attack with a ranged weapon, the enemy will be able to strike back with a ranged weapon. If an enemy does not have a weapon of the same type as the one you attack with, they will be unable to strike back and do any damage to you in that fight.
vi: Nếu bạn tấn công bằng một vũ khí cận chiến, kẻ thù bạn tấn công sẽ có thể đánh lại bạn bằng một vũ khí cận chiến. Nếu bạn tấn công bằng một vũ khí từ xa, kẻ thù bạn tấn công sẽ có thể đánh lại bạn bằng một vũ khí từ xa. Nếu kẻ thù không có một vũ khí có cùng kiểu với vũ khí bạn dùng để tấn công, chúng sẽ không thể đánh lại và không gây bất kỳ thiệt hại nào cho bạn trong trận đấu đó.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Different types of attacks do different amounts of damage, and a certain number of strikes may be made with each weapon. For instance, an Elvish Fighter does 5 points of damage with its sword every time it hits, and can strike 4 blows with the sword in one exchange. This is written as 5–4, meaning 5 damage per hit, and 4 strikes.
vi: Các kiểu tấn công khác nhau gây những lượng thiệt hại khác nhau, và một số lần đánh nhất định có thể được thực hiện với mỗi vũ khí. Ví dụ, một đấu sĩ thần tiên gây 5 điểm thiệt hại bằng kiếm mỗi lần nó đánh trúng, và có thể đánh 4 đòn bằng kiếm trong một trận đấu. Điều này được ghi dưới dạng 5-4, nghĩa là 5 lượng thiệt hại mỗi lần đánh trúng, và 4 lần đánh.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Every unit has a chance of being hit based on the terrain it is in. For instance, units in castles and villages have a lower chance of being hit, and Elves in forest have a low chance of being hit. To see a unit&#8217;s defense rating (i.e. chance not to be hit) in terrain, click on the unit, and then mouse over the terrain you&#8217;re interested in, and the defense rating will be displayed as a percentage value in the status pane, as well as shown over the terrain hex.
vi: Mọi đơn vị đều có một nguy cơ bị đánh trúng phụ thuộc vào địa hình nó đang đứng. Ví dụ, các đơn vị trong lâu đài và làng có nguy cơ bị đánh trúng thấp hơn, và thần tiên trong rừng có nguy cơ bị đánh trúng thấp. Để xem tỷ lệ phòng thủ (tức là cơ hội không bị đánh trúng) của đơn vị, nhấn vào đơn vị, sau đó di chuột trên địa hình bạn quan tâm, và tỷ lệ phòng thủ sẽ được hiển thị như một giá trị phần trăm trong khung trạng thái, cũng như được hiển thị trên ô lục giác địa hình.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: You can obtain additional information, including the chance that the attacker and defender will be killed, by clicking on the "Damage Calculations" button in the fight window.
vi: Bạn có thể nhận được thêm thông tin bổ sung, bao gồm cơ hội mà người tấn công và người phòng thủ sẽ bị giết, bằng cách nhấn nút "Tính toán thiệt hại" trong cửa sổ trận đấu.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Attack types
vi: Kiểu tấn công

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: <emphasis role="strong">Blade</emphasis>: Weapons with a cutting edge, used to chop pieces of flesh from a foe. Examples: dagger, scimitar, saber, drake claws.
vi: <emphasis role="strong">Chém</emphasis>: Các vũ khí có cạnh để cắt, dùng để chặt các mẩu thịt từ kẻ thù. Ví dụ: dao găm, đao, kiếm lưỡi cong, móng vuốt người rồng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: <emphasis role="strong">Piercing</emphasis>: Weapons with a sharp point and either a long handle or a missile, used to perforate foe&#8217;s body and damage internal organs. Examples: Knight or infantry pike, arrow.
vi: <emphasis role="strong">Đâm</emphasis>: Các vũ khí có điểm nhọn và hoặc một tay cầm dài hoặc một vật phóng ra, dùng để xuyên thủng cơ thể kẻ thù và gây thiệt hại cho các cơ quan bên trong. Ví dụ: thương, mác, mũi tên.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: <emphasis role="strong">Impact</emphasis>: Weapons having neither a sharp point nor a cutting edge, but heavy enough to break an enemy&#8217;s bones. Examples: mace, staff, Troll fist.
vi: <emphasis role="strong">Va đập</emphasis>: Các vũ khí không có đầu nhọn hay cạnh sắc, nhưng đủ nặng để đập vỡ xương cốt kẻ thù. Ví dụ: chùy, gậy, nắm đấm quỷ núi.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: <emphasis role="strong">Cold</emphasis>: Weapons based on cold or ice missiles. Example: A Dark Adepts&#8217;s chill wave.
vi: <emphasis role="strong">Lạnh</emphasis>: Các vũ khí dựa trên hơi lạnh hoặc đạn băng. Ví dụ: sóng lạnh của một tín đồ bóng tối.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: <emphasis role="strong">Fire</emphasis>: Weapons using fire to roast the foe like a chicken. Example: A drake&#8217;s fire breath.
vi: <emphasis role="strong">Lửa</emphasis>: Các vũ khí sử dụng lửa để nướng kẻ thù như một con gà. Ví dụ: hơi thở lửa của một người rồng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: <emphasis role="strong">Arcane</emphasis>: An attack that dispels the magic animating zombies, specters, and other undead creatures and spirits. Example: A white mage&#8217;s magic attack.
vi: <emphasis role="strong">Bí kíp</emphasis>: Một đòn tấn công xua đuổi phép thuật hồi sinh xác chết, bóng ma, các sinh vật và linh hồn ma quái khác. Ví dụ: đòn tấn công phép thuật của một pháp sư trắng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Resistance
vi: Sức kháng cự

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Each unit is more or less vulnerable to the different attack types. 6 figures in the unit description show strength and weakness of the unit against the 6 attack types. A positive resistance figure indicates that the unit will suffer less damages from the attack type. A negative resistance figure indicates that the unit is especially vulnerable to this attack type.
vi: Mỗi đơn vị nhiều hay ít đều dễ bị tổn thương với các kiểu tấn công khác nhau. 6 chỉ số trong mô tả đơn vị hiển thị điểm mạnh và điểm yếu của đơn vị trước 6 kiểu tấn công. Một chỉ số sức kháng cự dương chỉ thị rằng đơn vị sẽ chịu ít thiệt hại hơn từ kiểu tấn công. Một chỉ số sức kháng cự âm chỉ thị rằng đơn vị đặc biệt dễ bị tổn thương trước kiểu tấn công này.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Examples: Drake scales protect them from most of attack types except from piercing weapon and cold weapon. Human Cavalry units are generally well protected except from piercing attacks which are their weak point. Undead are very resistant to blade and piercing weapon but very vulnerable to impact attacks and arcane attacks.
vi: Ví dụ: Lớp vảy của người rồng bảo vệ chúng trước hầu hết các kiểu tấn công ngoại trừ vũ khí đâm và vũ khí lạnh. Các đơn vị kỵ binh của con người nói chung được bảo vệ tốt trừ các đòn tấn công đâm, đó là điểm yếu của chúng. Ma quái có sức kháng cự rất cao trước vũ khí chém và đâm nhưng rất dễ bị tổn thương trước các đòn tấn công va đập và bí kíp.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Using the best attack type against enemy units will substantially increase your chances of killing them.
vi: Sử dụng kiểu tấn công tốt nhất chống lại các đơn vị kẻ thù về thực chất sẽ tăng cơ hội của bạn để giết chúng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Healing
vi: Hồi máu

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: A unit may be healed a maximum of 8 hitpoints per turn. A unit that does not move or fight during a turn is <emphasis>resting</emphasis> and will recover 2 hitpoints. Hitpoints recovered through <emphasis>resting</emphasis> are added on top of hitpoints recovered through healing so it is possible for a unit to recover up to a total of 10 hit points per turn.
vi: Một đơn vị có thể được điều trị tối đa 8 máu mỗi lượt. Một đơn vị không di chuyển hoặc chiến đấu trong một lượt được <emphasis>nghỉ ngơi</emphasis> và sẽ phục hồi 2 máu. Máu phục hồi nhờ <emphasis>nghỉ ngơi</emphasis> được thêm vào máu phục hồi nhờ điều trị, do đó một đơn vị có thể phục hồi lên tới tổng cộng 10 máu mỗi lượt.

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: There are two basic ways for a unit to be healed:
vi: Có hai cách cơ bản để một đơn vị được phục hồi máu:

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Waiting in a village. The unit will heal 8 hitpoints every turn.
vi: Chờ trong một ngôi làng. Đơn vị sẽ phục hồi 8 máu mỗi lượt.

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Being adjacent to units with the <emphasis>heals</emphasis> ability. The number of hitpoints healed is specified in the unit&#8217;s ability description. This is invariably <emphasis>heals +4</emphasis> or <emphasis>heals +8</emphasis>.
vi: Đứng bên cạnh các đơn vị có khả năng <emphasis>hồi máu</emphasis>. Số lượng máu phục hồi được chỉ định trong mô tả khả năng của đơn vị. Đó là <emphasis>hồi máu +4</emphasis> hoặc <emphasis>hồi máu +8</emphasis>.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Regeneration
vi: Tái tạo

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Trolls and Woses have the ability to heal themselves naturally through regeneration. They will heal 8 points each turn if they are injured. Note that because all units may only heal a maximum of 8 points per turn, Trolls and Woses gain no additional benefit from being on a village or next to a healing unit.
vi: Quỷ núi và thần rừng có khả năng tự phục hồi bẩm sinh nhờ tái tạo. Chúng sẽ phục hồi 8 máu mỗi lượt nếu chúng bị thương. Chú ý rằng bởi vì tất cả các đơn vị chỉ có thể phục hồi tối đa 8 máu mỗi lượt, quỷ núi và thần rừng không nhận được lợi ích thêm từ việc ở trong một ngôi làng hay đứng bên cạnh một đơn vị hồi máu.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Some attacks can inflict poison damage on your unit. When this happens the poisoned unit will take 8 damage each turn until it is cured. Poison can be cured by waiting on a village or being next to a unit with the <emphasis>cures</emphasis> ability. Units with the <emphasis>heals</emphasis> ability can only prevent the poison from causing damage that turn, not cure it. When poison is cured the unit does not gain or lose hitpoints on that turn due to healing/poisoning. A unit can not be healed normally until it is cured of poisoning. Resting is still allowed, although it will not substantially diminish the poison&#8217;s effect.
vi: Một số đòn tấn công có thể gây thiệt hại độc trên đơn vị của bạn. Khi điều này xảy ra, đơn vị bị nhiễm độc sẽ nhận lượng thiệt hại 8 máu mỗi lần đến khi nó được giải độc. Chất độc có thể được giải bằng cách chờ trong một ngôi làng hoặc đừng bên cạnh một đơn vị có khả năng <emphasis>giải độc</emphasis>. Các đơn vị có khả năng <emphasis>hồi máu</emphasis> chỉ có thể ngăn chất độc không gây thiệt hại ở lượt đó, chứ không giải độc. Khi chất độc được giải, đơn vị không tăng hay mất máu ở lượt đó do hồi máu/nhiễm độc. Một đơn vị thường không thể được hồi máu đến khi nó được giải độc. Nghỉ ngơi vẫn được cho phép, mặc dù về căn bản nó sẽ không làm giảm tác dụng của chất độc.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Some other hints about healing:
vi: Một số gợi ý khác về hồi máu:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: A unit may take several turns to be fully healed.
vi: Một đơn vị có thể mất vài lượt để phục hồi hoàn toàn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Healers (Elvish Shaman, Elvish Druid, Elvish Shyde, White Mage, Mage of Light, Paladin) heal all wounded units around them, so you can keep units close to the battle without losing them.
vi: Các điều trị viên (pháp sư thần tiên, đạo sĩ thần tiên, tiên nữ cánh chuồn, pháp sư trắng, pháp sư ánh sáng, hiệp sĩ thần thánh) hồi máu tất cả các đơn vị bị thương xung quanh chúng, do đó bạn có thể giữ các đơn vị này gần trận chiến mà không làm mất chúng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Healers do not heal enemy units.
vi: Các điều trị viên không hồi máu các đơn vị kẻ thù.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Healers cannot heal themselves, but see next point.
vi: Các điều trị viên không thể hồi máu cho chính mình, nhưng xem điểm kế tiếp.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Use your healers in pairs, so they can heal each other if needed.
vi: Sử dụng các điều trị viên theo cặp, để họ có thể phục hồi cho nhau nếu cần thiết.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Multiple healers from different allied sides can heal the same unit and speed up healing.
vi: Nhiều điều trị viên từ các phe đồng minh khác nhau có thể hồi máu cho cùng đơn vị và tăng tốc độ hồi máu.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Trolls and Woses cannot regenerate other units.
vi: Quỷ núi và thần rừng không thể tái tạo các đơn vị khác.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Trolls and Woses cure themselves from poison as a village does.
vi: Quỷ núi và thần rừng tự giải độc như một ngôi làng làm.

note: type: Content of: <book><chapter><title>
en: Strategy and Tips
vi: Chiến lược và Mẹo

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Basic Strategy
vi: Chiến lược cơ bản

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: The following basic combat principles and tips are intended to help starting off your career as a Wesnothian battle veteran. The minor concrete examples are somewhat tied to the "Heir to the Throne" campaign.
vi: Những nguyên tắc và mẹo chiến đấu cơ bản sau đây nhằm giúp bạn bắt đầu sự nghiệp của một cựu binh chiến đấu người Wesnoth. Những ví dụ cụ thể nhỏ hơi gắn với chiến dịch "Người thừa kế ngai vàng".

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Don&#8217;t waste units
vi: Đừng lãng phí các đơn vị

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Do not send wounded units to a sure death. Once a unit loses more than half of its hit points (HP), you should seriously consider retreating it to safety and either station it in a village for healing or give him to the care of a healer (like Elvish Shamans or White Mages). Healers are very useful!
vi: Đừng để các đơn vị bị thương đến một cái chết chắc chắn. Khi một đơn vị mất nhiều hơn nửa máu của nó, bạn nên xem xét một cách nghiêm túc việc rút nó về nơi an toàn và hoặc là để nó đứng trong một ngôi làng để hồi máu hoặc chăm sóc nó bằng một điều trị viên (như Pháp sư thần tiên hoặc Pháp sư trắng). Các điều trị viên rất hữu ích!

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: This is for practical reasons: a heavily wounded unit cannot hold back or kill the enemy. During attack and counterattack, it most often will perish. Further, by sending it to its sure death, its gathered experience points (XP) are lost. Recruiting a replacement may be impossible because the leader is not in its keep or because funds are running low. Even if you can recruit a replacement, it is most often far away from the battle front. So don&#8217;t waste your units.
vi: Điều này là vì những lý do thực tế: một đơn vị bị thương nặng không thể trấn giữ hoặc giết kẻ thù. Khi tấn công hoặc phản công, nó nhiều khả năng bỏ mạng. Ngoài ra, bằng cách gửi nó đến cái chết chắc chắn, điểm kinh nghiệm (KN) nó đã thu thập được bị mất. Tuyển dụng một đơn vị thay thế có thể là không thể bởi vì người chỉ huy của bạn không ở trên pháo đài hoặc quỹ tiền của bạn đang xuống thấp. Kể cả nếu bạn có thể tuyển một người thay thế, nó thường cách xa mặt trận. Do đó đừng lãng phí các đơn vị của bạn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Out of the enemy&#8217;s reach
vi: Ngoài tầm với của kẻ thù

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: How do you guard wounded units? They are best guarded by being out of the adversary&#8217;s reach. No enemy can attack them if enemies cannot even come near them. The next section about zone of control (ZOC) shows how to restrict the enemy&#8217;s moves.
vi: Bạn bảo vệ các đơn vị bị thương bằng cách nào? Chúng được bảo vệ tốt nhất bằng cách nằm ngoài tầm với của kẻ địch. Không có kẻ thù nào có thể tấn công chúng nếu kẻ thù thậm chí còn không thể đến gần chúng. Phần tiếp theo nói về vùng kiểm soát (VKS) chỉ cho bạn cách hạn chế di chuyển của kẻ thù.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: In the Action menu, you can select "Show Enemy Moves" to highlight all possible hexes your adversary can actually move to. This takes your zone of control into account. Thus you can check that your near death unit, which is behind, indeed cannot be attacked as the enemy cannot move close to it.
vi: Trong trình đơn Hành động, bạn có thể chọn "Hiện di chuyển của kẻ thù" để tô sáng tất cả các ô lục giác mà đối thủ của bạn có thể thực sự di chuyển tới. Điều này tính cả vùng kiểm soát của bạn. Do đó bạn có thể đảm bảo đơn vị gần chết của bạn, đang ở đằng sau, quả thực không thể bị tấn công vì kẻ thù không thể di chuyển đến gần nó.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: When your armies meet, you may want to try to be the first to attack. So try to end your move out of striking range of the enemy army. He cannot attack but most likely will close into your striking range.
vi: Khi quân đội gặp gỡ, bạn có thể muốn cố gắng là người đầu tiên tấn công. Do đó cố gắng kết thúc lượt nằm ngoài phạm vi đánh của đơn vị kẻ thù. Hắn không thể tấn công mà nhiều khả năng sẽ vào gần phạm vi đánh của bạn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Shield with your zone of control (ZOC)
vi: Che chắn bằng vùng kiểm soát (VKS) của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Every unit of level 1 or higher maintains a zone of control (ZOC) covering all 6 neighboring hexes. This means that once an enemy moves into one of the six neighboring tiles, it is forced to halt and its movement phase ends (only enemies with the rare skirmisher ability ignore this).
vi: Mọi đơn vị có cấp độ 1 trở lên đều có một vùng kiểm soát (VKS) bao phủ toàn bộ 6 ô lục giác xung quanh. Điều này có nghĩa là khi một kẻ thù di chuyển vào một trong sáu ô lục giác, nó bị bắt buộc phải dừng và giai đoạn di chuyển của nó kết thúc (chỉ những kẻ thù với khả năng hiếm đột nhập mới bỏ qua vùng kiểm soát này).

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Because of ZOC, an enemy may not slip between two units which are aligned on a north-south or diagonal line and have exactly 1 or 2 hexes between them. By combining these pairs into a long wall or using them in different directions, you can prevent the enemy from reaching a wounded unit behind. He has to defeat the units imposing the ZOC first. If the enemy can barely reach it, even a single unit may shield a small region behind itself.
vi: Do VKS, một kẻ thù không thể lẻn giữa hai đơn vị xếp theo đường bắc-nam hoặc chéo và có đúng 1 hoặc 2 ô lục giác giữa chúng. Bằng cách kết hợp các cặp này thành một bức tường dài hoặc sử dụng chúng theo các hướng khác, bạn có thể ngăn kẻ thù tiếp cận một đơn vị bị thương đằng sau. Hắn phải đánh bại các đơn vị đang giữ VKS trước. Nếu kẻ thù chỉ vừa đủ để tiếp cận nó, kể cả một đơn vị duy nhất cũng có thể che chắn một vùng nhỏ đằng sau.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Maintain a defensive line
vi: Giữ hàng phòng thủ

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: By lining up many units directly adjacent or with at most 1 hex space between them, you can build up a powerful defensive line. Note that, because Wesnoth uses hexes, a east-to-west "line" is not a straight line but a zig-zag curve. The north south line and the diagonals are the "real" lines.
vi: Bằng cách xếp hàng nhiều đơn vị liên tiếp cạnh nhau hoặc với nhiều nhất 1 ô lục giác giữa chúng, bạn có thể tạo nên một hàng phòng thủ vững mạnh. Chú ý rằng, vì Wesnoth sử dụng các ô lục giác, một "hàng" từ đông sang tây không phải là một đường thẳng mà là một đường hình chữ chi. Đường bắc nam và chéo là các đường thẳng "thực sự".

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Coming from one side, the enemy may attack any single of your units in the line with only 2 of his units at a time. As a rule of thumb, a healthy unit without particular weakness can withstand an attack from two normal enemy units of the same level or lower without getting killed.
vi: Đến từ một phía, kẻ thù chỉ có thể tấn công bất kỳ đơn vị nào của bạn trong hàng bằng 2 đơn vị của mình. Theo kinh nghiệm, một đơn vị khỏe mạnh không có điểm yếu cụ thể nào có thể chịu được đòn tấn công từ hai đơn vị thông thường của kẻ thù có cùng cấp độ hoặc thấp hơn mà không bị giết.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Unfortunately, your line often has to bend to form a wedge or to fit the terrain. At these corner points, 3 enemy units may attack. This also happens at the ends of a line if the line is too short. Use units with high hit point on proper terrain or with proper resistances to hold these weak points. These are the most likely to be killed, so use units with no or few experience points (XP) for this purpose.
vi: Tiếc là, hàng của bạn phải bẻ cong để tạo một hình nêm hoặc để khớp với địa hình. Ở điểm góc này, 3 đơn vị kẻ thù có thể tấn công. Điều này cũng xảy ra ở cuối hàng nếu hàng quá ngắn. Sử dụng các đơn vị có nhiều máu trên địa hình đúng hoặc có sức kháng cự đúng để trấn giữ điểm yếu này. Đây là nơi dễ bị giết nhất, do đó sử dụng các đơn vị không có hoặc có ít điểm kinh nghiệm (KN) cho mục đích này.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Lining your troops up also prevents the enemy from surrounding any one of them. For ZOC reasons, a unit with one enemy behind it and one in front is trapped.
vi: Xếp hàng quân lính của bạn cũng ngăn ngừa kẻ thù khỏi bao vây ai trong số chúng. Vì lý do VKS, một đơn vị với một kẻ thù đằng sau nó và một đằng trước nó bị bẫy.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Rotate your troops
vi: Quay vòng quân của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: When a unit in the front line is heavily damaged you can move him safely behind your defensive line. To hold up the line, you will most likely have to replace him with a reserve, so hold a couple of units in back of the front line. If you have healers, damaged units in the second line will quickly recover.
vi: Khi một đơn vị ở mặt trận bị thương nặng, bạn có thể di chuyển nó đến nơi an toàn sau hàng phòng thủ của bạn. Để giữ hàng, bạn chắc chắn sẽ phải thay thế nó bằng một quân dự bị, do đó giữ một vài đơn vị đằng sau mặt trận. Nếu bạn có điều trị viên, các đơn vị bị thiệt hại ở hàng thứ hai sẽ phục hồi nhanh chóng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Note that your units can pass through hexes containing your own troops.
vi: Chú ý rằng các đơn vị của bạn có thể đi qua các ô lục giác chứa lính của riêng bạn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Use the terrain
vi: Sử dụng địa hình

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Try to position your troops so that they are attacking from a hex with high defense against an enemy in a hex with low terrain. That way, the enemy&#8217;s counterstrikes will be less likely to do damage.
vi: Cố gắng định vị quân lính của bạn để chúng tấn công từ một ô lục giác có tỷ lệ phòng thủ cao chống lại một kẻ thù ở ô lục giác có tỷ lệ phòng thủ địa hình thấp. Theo cách đó, các đòn trả đũa của kẻ thù sẽ ít có khả năng gây thiệt hại.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: For example, you might position your elves just inside of a forest edge so that attacking orcs must stand on grassland while your elves enjoy the high forest defenses.
vi: Ví dụ, bạn có thể định vị thần tiên ở ngay bìa rừng để bọn người thú tấn công phải đứng trên đồng cỏ trong khi các thần tiên của bạn hưởng tỷ lệ phòng thủ cao của rừng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Attacking and choosing your targets
vi: Tấn công và chọn mục tiêu của bạn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Advancing and attacking is of course the most interesting part of your way to victory. Kill or weaken enemies in your path and move your defensive line forward. This can become tricky as the enemy gets to attack back on his turn.
vi: Tiến quân và tấn công chắc chắn là phần thú vị nhất trên đường đến chiến thắng của bạn. Giết hoặc làm yếu kẻ thù trên đường và di chuyển phòng tuyến về phía trước. Điều này có thể khá phiền phức vì kẻ thù được tấn công ở lượt của mình.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Often, you will throw several units at a single enemy unit to finish him off, but these were forming your defensive line which is now partly broken. Maybe this doesn&#8217;t matter because you are out of reach of the next enemy unit. Maybe it does because you only managed to weaken a very strong enemy and next turn, he is going to strike back. Perhaps a Horseman can deliver the killing blow.
vi: Thường, bạn sẽ tập trung một vài đơn vị vào một đơn vị kẻ thù để kết liễu nó, nhưng những đơn vị này đang tạo nên phòng tuyến của bạn mà giờ đã bị phá hỏng một phần. Điều này có thể không có vấn đề gì bởi vì bạn nằm ngoài tầm với của đơn vị kẻ thù kế tiếp. Nhưng cũng có thể có vấn đề bởi vì bạn mới chỉ làm yếu được một kẻ thù rất mạnh và ở lượt sau, nó sẽ đánh trả. Có thể là một kỵ sĩ giáng một đòn tấn công kết liễu.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Striking first is an advantage because it allows you the choice of which units will face off. Take advantage of enemy weakness: e.g. direct your ranged attacks against foes without ranged weapons. Take advantage of weaknesses like Horsemen&#8217;s vulnerability to pierce. But remember that they get to attack back on their turn, so you might have weaknesses the enemy may exploit.
vi: Đánh trước là một lợi thế bởi vì nó cho phép bạn chọn đơn vị nào sẽ đối mặt. Lợi dụng điểm yếu của kẻ thù: ví dụ nhắm những đòn tấn công từ xa vào kẻ thù không có vũ khí từ xa. Lợi dụng điểm yếu như tính dễ bị tổn thương của kỵ sĩ với đâm. Nhưng nhớ rằng chúng cũng được đánh lại ở lượt của mình, do đó bạn cũng có điểm yếu mà kẻ thù có thể lợi dụng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: For example, Horsemen can hold up the line against Orcish Grunts and Troll Whelps very well because they have some resistances against blade and impact. But your Horseman may quite quickly fall to Orcish Archers and Goblin Spearmen.
vi: Ví dụ, các kỵ sĩ có thể giữ phòng tuyến trước bộ binh người thú và quỷ núi bé con rất tốt vì chúng có một số sức kháng cự trước chém và va đập. Nhưng kỵ sĩ của bạn có thể nhanh chóng gục ngã trước người thú bắn cung và lính giáo yêu tinh.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: It usually pays off if you can definitively kill (or almost kill) the faced unit. If you are unsure of finishing off the enemy in one turn, either ensure that your unit can weather the return attacks or decide that you&#8217;re willing to lose that unit. To withstand the enemy&#8217;s strikes next turn, it is often wise to attack at the range that allows the enemy to do least damage to you, rather than choosing the maximum expected damage to the enemy.
vi: Thường đáng giá nếu bạn có thể giết hẳn (hoặc gần giết) kẻ thù đối mặt. Nếu bạn không chắc chắn về khả năng kết liễu kẻ thù trong một lượt, hoặc là đảm bảo đơn vị của bạn có thể chịu được đòn đánh trả hoặc quyết định rằng bạn sẵn sàng mất đơn vị đó. Để chống cự lại đòn của kẻ thù ở lượt kế tiếp, thường là khôn ngoan khi tấn công sử dụng phạm vi mà cho phép kẻ thù gây thiệt hại ít nhất cho bạn, hơn là chọn thiệt hại dự kiến lớn nhất cho kẻ thù.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: In particular, use your ranged weapons if the enemy has no ranged attack. The computer&#8217;s default choice only looks for the most damage you can deal, so using it will often result in your units taking more damage than necessary.
vi: Cụ thể, sử dụng các vũ khí từ xa nếu kẻ thù không có vũ khí từ xa. Lựa chọn mặc định của máy tính chỉ tìm lượng thiệt hại mạnh nhất bạn có thể gây ra, do đó sử dụng nó thường sẽ khiến cho các đơn vị của bạn nhận nhiều thiệt hại hơn cần thiết.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Time of Day
vi: Thời điểm trong ngày

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Remember that Lawful units like humans fight better at daytime, Chaotic units like orcs or undead fight better at night, and Liminal units fight best during the twilight. Ideally you want to first meet the enemy when you are strong and/or he is weak. When the enemy has its strong time, it often pays off to strengthen your lines and hold a favorable defensive position. When its weak time is about to arise, your advance will push forth.
vi: Nhớ rằng các đơn vị chính thống như con người chiến đấu tốt hơn vào ban ngày, các đơn vị hỗn độn như người thú hoặc ma quái chiến đấu tốt hơn vào ban đêm, và các đơn vị tính ngưỡng chiến đấu tốt nhất vào lúc chạng vạng. Theo lý tưởng bạn muốn gặp lần đầu kẻ thù khi bạn là mạnh và/hoặc hắn là yếu. Khi kẻ thù có thời điểm mạnh, thường đáng giá khi củng cố phòng tuyến của bạn và giữ một vị trí phòng thủ thuận lợi. Khi thời điểm yếu của nó sắp đến, bước tiến của bạn sẽ tràn về phía trước.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: For example, elves might hold out a forest during a nightly orcish onslaught and advance on sunrise. You may even note that the computer AI actively retreats his orcs during day.
vi: Ví dụ, thần tiên có thể giữ một khu rừng trong một cuộc công kích của người thú vào ban đêm và tiến lên khi mặt trời mọc. Bạn thậm chí còn có thể nhận thấy máy tính chủ động rút lui người thú vào ban ngày.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Over the course of a campaign, it is critical that you build up a seasoned force. Later scenarios will assume you have level 2 and 3 units available for recall.
vi: Theo dòng chiến dịch, quan trọng bạn phải xây dựng được một lực lượng dày dạn. Các màn chơi về sau sẽ giả định bạn có các đơn vị cấp độ 2 và 3 để gọi lại.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Your units gain most experience points (XP) from killing an enemy unit (8XP per level of the unit killed). As such, it often makes sense to have your higher level units weaken an enemy, but cede the kill to a unit more in need of the XP. Healers in particular are often weak in combat and often need to <emphasis>steal</emphasis> kills in this way to advance levels.
vi: Các đơn vị của bạn giành hầu hết điểm kinh nghiệm (KN) nhờ giết một đơn vị kẻ thù (8KN với mỗi cấp độ của đơn vị bị giết). Do đó, thường có ý nghĩa khi để các đơn vị cấp cao làm yếu một kẻ thù, nhưng nhường đòn kết liễu cho một đơn vị cần kinh nghiệm hơn. Cụ thể, các điều trị viên thường yếu khi chiến đấu và thường cần <emphasis>phỗng tay trên</emphasis> các đòn kết liễu theo cách này để nâng cấp.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: At the beginning (when you probably have no high level units), try to give most kills to a small handful of your units. This will fast-track them to becoming Level 2 units, and they can then shepherd others.
vi: Ban đầu (khi bạn có thể không có đơn vị cấp độ cao nào), cố gắng cho một lượng nhỏ các đơn vị của bạn đánh đòn kết liễu. Điều này sẽ giúp chúng mau chóng trở thành các đơn vị cấp độ 2, và chúng sau đó có thể hướng dẫn những người khác.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: Don&#8217;t neglect to earn your leader experience. You need to keep him safe, but if you coddle him too much he will be too low level to survive future scenarios anyway.
vi: Đừng sao lãng việc kiếm kinh nghiệm cho người chỉ huy của bạn. Bạn cần giữ anh ta an toàn, nhưng nếu bạn nâng niu quá mức, anh ta sẽ quá yếu để sống sót trong những màn chơi tương lai.

note: type: Content of: <book><chapter><section><title>
en: Getting the Most Fun Out of the Game
vi: Chơi vui vẻ nhất có thể

note: type: Content of: <book><chapter><section><simpara>
en: Remember, the idea of a game is to have fun! Here are some recommendations from the development team on how to get the most fun out of the game:
vi: Nhớ rằng, ý tưởng của một trò chơi là để cho vui! Sau đây là một số lời khuyên từ đội phát triển về cách chơi vui vẻ nhất có thể:

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Consider playing the campaign on "Medium" difficulty level, especially if you have prior experience with strategy games. We feel you&#8217;ll find it much more rewarding.
vi: Xem xét chơi chiến dịch ở mức độ khó "Trung bình", đặc biệt nếu bạn có ít kinh nghiệm với các trò chơi chiến lược. Chúng tôi cảm thấy bạn sẽ nhận thấy nó đáng chơi hơn nhiều.

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Don&#8217;t sweat it too much when you lose some units. The campaign was designed to accommodate the player losing some units along the way.
vi: Đừng đổ mồ hôi quá nhiều khi bạn mất một vài đơn vị. Chiến dịch được thiết kế để làm cho người chơi mất một vài đơn vị dọc đường.

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Don&#8217;t abuse saved games. Long ago, Wesnoth only allowed saving the game at the end of a scenario. Mid-scenario saving was added as a convenience to use if you had to continue the game another day, or to protect against crashes. We do not recommend loading mid-scenario saved games over and over because your White Mage keeps getting killed. Learn to protect your White Mage instead, and balance risks! That is part of the strategy.
vi: Đừng lạm dụng lưu trò chơi. Cách đây lâu, Wesnoth chỉ cho phép lưu trò chơi vào cuối màn chơi. Lưu giữa màn chơi được thêm vào để thuận tiện khi sử dụng nếu bạn phải tiếp tục trò chơi vào một ngày khác, hoặc để bảo vệ tránh đổ vỡ. Chúng tôi không khuyến cáo tải đi tải lại các trò chơi được lưu giữa màn bởi vì pháp sư trắng của bạn liên tục bị giết. Thay vào đó, hãy học cách bảo vệ pháp sư trắng, và cân nhắc các nguy cơ! Đó là một phần của chiến lược.

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: If you must load a saved game, we recommend going back to the start of the scenario, so that you choose a new strategy that works, rather than simply finding random numbers that favor you.
vi: Nếu bạn muốn tải lại một trò chơi đã lưu, chúng tôi khuyến cáo trở lại đầu màn chơi, để bạn có thể chọn một chiến lược mới phù hợp, thay vì chỉ đơn giản tìm một số ngẫu nhiên thiên vị bạn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: But remember, the aim is to have fun! You may have different tastes than the developers, so do what you enjoy most! If you enjoy loading the saved game every time you make a mistake, looking for the <emphasis>perfect</emphasis> game where you never lose a unit, by all means, go right ahead!
vi: Nhưng nhớ rằng, mục đích là vui vẻ! Bạn có thể có sở thích khác với các nhà phát triển, vì thế làm những gì mà bạn thích nhất! Nếu bạn thích tải trò chơi đã lưu mỗi lần bạn mắc lỗi, tìm một trò chơi <emphasis>hoàn hảo</emphasis> ở đó bạn chẳng bao giờ mất một đơn vị, vâng, hãy cứ tiếp tục!

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: At the start of a scenario
vi: Ở đầu một màn chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: First, read the scenario objectives. Sometimes you do not have to kill enemy leaders; instead it is enough that you survive for a certain number of turns, or pick up a particular object.
vi: Đầu tiên, đọc mục tiêu màn chơi. Đôi khi bạn không phải giết các chỉ huy của kẻ thù, mà chỉ cần sống sót sau một số lượt nhất định, hoặc nhặt một đối tượng cụ thể.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Look at the map: the terrain, the position of your leader and the other leader(s).
vi: Quan sát bản đồ: địa hình, vị trí của người chỉ huy của bạn và những người chỉ huy khác.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Then, begin to recruit units. Cheap units are useful to soak up the first wave of an enemy&#8217;s attack; advanced units can then be brought in as support. Fast units can be used as scouts, for exploring the map and to quickly conquer villages.
vi: Sau đó, bắt đầu tuyển quân. Các đơn vị rẻ hữu ích để thí mạng trước đợt tấn công đầu tiên của kẻ thù, các đơn vị cao cấp sau đó có thể được mang ra để hỗ trợ. Các đơn vị nhanh có thể được sử dụng làm trinh sát, để khám phá bản đồ và để nhanh chóng chinh phục các ngôi làng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: During the scenario
vi: Trong màn chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Try to capture and keep control of as many villages as possible to keep the gold coming in.
vi: Thử chiếm và kiểm soát càng nhiều làng càng tốt để giữ thu nhập.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Keep units in packs so the enemy cannot attack from as many sides, and so you can outnumber each enemy unit. Put your units in a line so that the enemy cannot attack any one of your units from more than two sides.
vi: Giữ các đơn vị theo đội để kẻ thù không thể tấn công từ nhiều phía, và để bạn có thể áp đảo mỗi đơn vị kẻ thù. Đặt các đơn vị của bạn theo hàng để kẻ thù không thể tấn công bất kỳ kẻ thù nào của bạn từ nhiều hơn hai phía.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Different units have different strengths and weaknesses depending on terrain and who they are attacking; right click on units and select "Unit Description" to learn more.
vi: Các đơn vị khác nhau có điểm mạnh điểm yếu khác nhau tùy thuộc vào địa hình và kẻ chúng đang tấn công, nhấn chuột phải lên đơn vị và chọn "Mô tả đơn vị" để biết thêm.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: You can use lower level units as cannon fodder, to slow down enemy. E.g. you can use them to block enemies reaching your important units.
vi: Bạn có thể sử dụng các đơn vị cấp thấp làm bia đỡ đạn, để làm chậm kẻ thù. Ví dụ bạn có thể sử dụng chúng để ngăn chặn kẻ thù tiếp cận các đơn vị quan trọng của bạn.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: You can cause damage to enemies with advanced units and then finish them with lower level units — to give them more experience (and finally make them advance to next level).
vi: Bạn có thể gây thiệt hại cho kẻ thù bằng các đơn vị cao cấp và sau đó kết liễu chúng bằng các đơn vị cấp thấp hơn - để cho chúng thêm kinh nghiệm (và cuối cùng giúp chúng nâng cấp lên cấp độ tiếp theo)

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: When you have a White Mage (advances from Mage) or Druid (advances from Shaman), put it in the middle of a circle of units to heal them as they move across the map (Shamans can do this too, but not as well).
vi: Khi bạn có một pháp sư trắng (nâng cấp từ pháp sư) hoặc đạo sĩ thần tiên (nâng cấp từ pháp sư thần tiên), đặt nó ở giữa một vòng tròn các đơn vị để điều trị cho chúng khi chúng di chuyển khắp bản đồ (các pháp sư thần tiên cũng có thể làm điều này, nhưng không tốt bằng).

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Losing units is expected, even advanced units.
vi: Mất đơn vị là bình thường, kể cả các đơn vị cấp cao.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Time of day really matters:
vi: Thời điểm trong ngày thực sự quan trọng:

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><itemizedlist><listitem><simpara>
en: lawful units do more damage at day and less damage at night
vi: các đơn vị chính thống gây nhiều thiệt hại hơn vào ban ngày và ít hơn vào ban đêm

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><itemizedlist><listitem><simpara>
en: chaotic units do more damage at night and less damage at day
vi: các đơn vị hỗn độn gây nhiều thiệt hại hơn vào ban đêm và ít hơn vào ban ngày

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><itemizedlist><listitem><simpara>
en: remember to always check the time of day on the right side of the screen. Plan ahead — think about what it&#8217;s going to be next turn as well as this turn.
vi: nhớ luôn kiểm tra thời điểm trong ngày ở bên phải màn hình. Lập kế hoạch trước - nghĩ về điều sẽ xảy ra ở lượt sau cũng như lượt này.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Some units are resistant or vulnerable to different kind of attacks. Mounted units are weak vs pierce attacks. Fire and arcane attacks destroy undead. To see how much a unit resists an attack type, right click on the unit, select "Unit Description", then select "Resistance". It will show you how resistant a unit is to different types of attacks.
vi: Một số đơn vị kháng cự hoặc có nhược điểm với các kiểu tấn công khác nhau. Các đơn vị cưỡi ngựa yếu khi đấu với vũ khí đâm. Các vũ khí lửa và bí kíp tiêu diệt ma quái. Để xem một đơn vị kháng cự bao nhiêu với một kiểu tấn công, nhấn chuột phải lên đơn vị, chọn "Mô tả đơn vị", sau đó chọn "Sức kháng cự". Nó sẽ hiển thị sức kháng cự của một đơn vị với các kiểu tấn công khác nhau.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><simpara>
en: An important part of succeeding at Battle for Wesnoth is keeping your units healthy. When your units take damage you can heal them by moving them onto villages or next to special healing units (e.g. the Elvish Shaman and White Mage). Some other units you will encounter, such as Trolls, have the ability to heal themselves naturally.
vi: Một phần quan trọng để thành công trong Trận chiến vì Wesnoth là giữ cho các đơn vị của bạn khỏe mạnh. Khi các đơn vị nhận thiệt hại, bạn có thể hồi máu cho chúng bằng cách di chuyển chúng vào làng hoặc bên cạnh các đơn vị hồi máu đặc biệt (ví dụ pháp sư thần tiên hoặc pháp sư trắng). Một số đơn vị khác bạn sẽ gặp phải, như quỷ núi, có khả năng tự hồi máu bẩm sinh.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: Winning a scenario
vi: Thắng một màn chơi

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Advanced units are needed to quickly kill enemy commanders, and to avoid losing lots of units.
vi: Các đơn vị cấp cao là cần thiết để giết nhanh chóng các chỉ huy của kẻ thù, và để tránh mất nhiều đơn vị.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: The quicker you win a scenario, the more gold you get; you will get more gold from winning early than from all of the map&#8217;s villages for the rest of the turns.
vi: Bạn thắng một màn chơi càng nhanh, lượng vàng bạn nhận được càng nhiều; bạn sẽ nhận được nhiều vàng từ chiến thắng sớm hơn là từ tất cả các ngôi làng trên bản đồ cho số lượt còn lại.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Killing all enemy leaders usually gives instant victory.
vi: Giết tất cả các người chỉ huy của kẻ thù thường cho chiến thắng nhanh chóng.

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><title>
en: More general tips
vi: Nhiều mẹo chung hơn

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: After slaughtering scenarios (where you take lots of punishment) there are usually "breathing room" scenarios where you can rather easily gain some gold and experience (advanced units).
vi: Sau các màn chơi giết chóc (ở đó bạn nhận nhiều trừng phạt), thường có các màn chơi "phòng thở" ở đó bạn có thể dễ dàng giành thêm vàng và kinh nghiệm (các đơn vị cấp cao).

note: type: Content of: <book><chapter><section><section><itemizedlist><listitem><simpara>
en: Advanced units have higher upkeep than lower level units (1 gp per level), loyal units are an exception.
vi: Các đơn vị cấp cao có phí bảo trì cao hơn các đơn vị cấp thấp (1 lượng vàng mỗi cấp độ), các đơn vị trung thành là một ngoại lệ.
